Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2013/2421 K.2013/7212

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalılardan ... Telekomünikasyon A.Ş. vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

Davacı, Eren Talu Mimarlık şirketimde Ocak/2007 tarihinde işe başladığını ve Nisan/2008 tarihine kadar davalı işyerinin göstermiş olduğu şantiyelerde saha mühendisi/mimarı olarak davalının Bodrum'da bulunan şantiye alanında görev yaptığını, Bodrum'da görev aldığı işi sona erince aynı işverenin bir başka şirketi olan CE Yapı İnş. Şirketinde sigortalı gösterilmek suresi ile bu şirketin taşeron firma olarak görev aldığı asıl işvereni ...

Telekomünikasyon A.Ş. bünyesinde Ankara da bulunan inşaat alanında Nisan/2008 tarihinden sözleşmesinin fesih tarihi olan 10/07/2009 tarihine kadar çalıştığını, iş sözleşmesinin haksız bir şekilde ve sebep gösterilmeksizin 10/07/2009 tarihinde tazminatsız ve bildirimsiz olarak feshedildiğini bu nedenle kıdem ve ihbar tazminatı ile fazla çalışma, yıllık izin, hafta tatili çalışması ve genel tatil alacağının ödetilmesini talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş. ile CE Yapı İnş. Tur Şirketi arasındaki sözleşmenin Borçlar Kanunu 355. Maddesi gereğince istisna akdi hükümleri kapsamında anahtar teslimi şeklinde yapılmış olup taraflar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi bulunmadığını İş Kanunu'nun 1/son Maddesi anlamında bir asıl işveren olmadığını, iş sahibinin "ihale makamı" konumunda olduğunu, asıl işveren konumunda olmayan müvekkil şirketten davacının tazminat ve işçilik alacaklarını talep edebilmesinin mümkün olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, CE Yapı İnş. Turizm Ltd.Şti. ile ... A.Ş. arasında akdedilen sözleşmenin içerik olarak davalı ... A.Ş.'ne ait işin bir kısmının davalı CE Yapı Ltd.Şti. tarafından yürütülmesi şeklinde yapıldığı ve her iki şirket arasında sözleşmedeki işin özelliğine göre alt işveren asıl işveren ilişkisi olduğu, asıl işveren durumunda olan davalı ... A.Ş.'nin CE Yapı ile sözleşmenin yapıldığı tarihten itibaren doğan davacının iş akdine dayalı alacak taleplerinden sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile ihbar tazminatı dışındaki diğer alacakların tahsiline karar verilmiştir.

4857 sayılı İş Kanununun 36 ncı maddesinde, “Genel ve katma bütçeli dairelerle mahalli idareler veya kamu iktisadi teşebbüsleri yahut özel kanuna veya özel kanunla verilmiş yetkiye dayanılarak kurulan banka ve kuruluşlar; asıl işverenler müteahhide verdikleri her türlü bina, köprü, hat ve yol inşası gibi yapım ve onarım işlerinde çalışan işçilerden müteahhit veya taşeronlarca ücretleri ödenmeyenlerin bulunup bulunmadığının kontrolü, ya da ücreti ödenmeyen işçinin başvurusu üzerine, ücretleri ödenmeyen varsa müteahhitten veya taşeronlardan istenecek bordrolara göre bu ücretleri bunların hakedişlerinden öderler” şeklinde kurala yer verilmiştir.

Bu düzenlemeye göre ihale makamı, işçi ücretlerinin ödenip ödenmediğini kontrol etmek durumundadır. Yapılacak olan kontrol ya da işçinin başvurusu üzerine ödenmeyen ücretlerin bulunduğunun tespit edilmesi halinde, belli şartlarla ihale makamının sorumluluğu söz konusu olur. İhale makamının yapmış olduğu ilan üzerine işçilerin başvuruda bulunmamış olmaları, kamu kurumunun anılan madde kapsamındaki sorumluluğunu ortadan kaldırmayacaktır.

Aynı maddenin ikinci fıkrasında ise, işçilerin her hak ediş dönemi için olan ücret alacaklarının üç aylık tutarından fazlası hakkında adı geçen idarelere herhangi bir sorumluluk düşmeyeceği öngörülmüştür. Maddede sözü edilen ücret her hak ediş dönemi için “son üç aylık temel ücret” olarak değerlendirilmelidir. Yine ihale makamının ihbar ve kıdem tazminatı ile kullandırılmayan izinler sebebiyle herhangi bir sorumluluğu söz konusu değildir.

İhale makamı olan kamu kurumunun, her hak ediş dönemine ilişkin son üç aylık ücretten sorumluluğu, Yasadan doğan bir sorumluluktur. İşverenle ihale makamının birlikte dava edilmesi durumunda, müştereken müteselsilen sorumluluğa dair karar verilmelidir. İhale makamının tek başına dava edildiği durumlarda, işçinin mükerrer yararlanmasını önlemek için işverence sözü edilen ücretlerin ödenip ödenmediği araştırılmalıdır.

Dairemizin kararlılık kazanmış olan uygulamasına göre, anahtar teslimi suretiyle ihale edilen işlerde, ihale makamının fazla çalışma, hafta tatili ile bayram ve genel tatili alacakları yönlerinden sorumluluğu bulunmamaktadır

Somut olayda, davacının, davalılar Erentalu Mimarlık Turizm Taş. Ltd Şti ve CE Yapı İnş. Tur. Taş. Ltd. Şti. nezdinde çalıştığı, davalıların , davalı ... şirketine ait bir binanın tadilatı işi için anlaştıkları ve davalı ... ile diğer davalılar arasında istisna akdi bulunup alt-üst işveren ilişkisinin bulunmadığı, ... Şirketinin ihale makamı konumunda olduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece davalı ... Telekomünikasyon A.Ş.'ne yönelik davanın reddine karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme sonucu bu davalıya yönelik davanın kabulüne karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalı ... Şirketi vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.