Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2013/9047 K.2013/17660

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre

davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı vekili, davalı işyerinde makinist olarak çalışmakta iken 28.08.2009 günü önceden bildirimde bulunulmadan sebepsiz yere davalı işverence feshedildiğini, yapılan feshin geçerli bir sebebe dayanmadığını aynı gün diğer iki arkadaşının daha işe gelmemesi söylendiğini ancak herhangi bir sebebe dayanılmadığını belirterek kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin, fazla çalışma ve genel tatil alacağının tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili, 23.08.2009 tarihinde Sinemalar Müdürünün salonlarda film gösterimleri devam ederken yapmış oduğu incelemelerde müşterilere kesilen biletler ile salonda bulunan müşteri sayılarının birbirini tutmadığı ve müşteri sayısından az bilet kestikleri tespit edildiği,

sinemalar müdürünün davacı ve iki arkadaşına yaptıklarının yanlış olduğunu, işverenin ekmeğini yediklerini, yaptıklarından utanmaları söylediğinde önce bahane uydurmaya çalıştıklarını sonra ise hep birliket çalışmayacaklarını söyleyerek işyerinin anahtarlarını bırakarak işyerini terk ettiklerini, bu hususların tutanak altına alındığını, olayın ertesi günü 24.08.2009 tarihinde yeni işçiler temin ederek film seanslarına devam ettiğini,

davacının sinema salonundaki hırsızlanma konusunda ve işe devamsızlığını haklı gösterecek konularda işverene hiçbir bilgi vermeksizin ve sadece çalışmak istemediğini belirtip anahtaları bırakarak işyerini terk ettiğini, 24-25-26-27 ve 28 Ağustos 2009 tarihlerinde işe devamsızlığına dair tutanaklar tutulduğu ve sonuçta 4857 sayılı Yasanın 25/2-g benti gereği iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davalı işveren tarafından yapılan feshin haksız olduğunu belirterek kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık izin, fazla çalışma ve genel tatil alacakları yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında feshin haklı nedene dayanıp dayanmadığı hususu uyuşmazlık konusudur.

Somut olayda davacının, davalı işyerinde yaklaşık 5 yıl süreyle makinist olarak görev yaptığı anlaşılmıştır.

SGK fesih bilgileri görüntüleme başlıklı belgeye göre davacının iş sözleşmesi, 23.08.2009 tarihinde "04" çıkış koduyla sonlanmış olduğu görülmektedir.

Çorum İş Kur İl Müdürlüğünce hazırlanmış olan işsizlik ödeneği ödeme planında ödeneğin başlama tarihinin 24.08.2009 tarihi olduğu, ilk ödeme tarihinin ise 31.08.2009 olduğunun belirtildiği de anlaşılmıştır.

Dosyaya sunulmuş bulunan yazılı fesih bildiriminde ise davacının 24-25-26-27 ve 28 Ağustos 2009 tarihlerinde herhangi bir izin almaksızın, mazeret bildirmeksizin ve rapor da ibraz etmeden işe gelmediğinden bahisle 23.08.2009 tarihi itibariyle 4857 sayılı Yasanın 25/2-g bendi uyarınca tazminatsız olarak derhal feshedildiğinin belirtildiği görülmüştür. Yazılı fesih bildiriminin davacıya ulaştığına dair kayıt dosyada bulunmamaktadır.

23.08.2009 tarihli fesih öncesi yaşanan olaya ilişkin tutanak ile haftalık film bordrosu ve 24.08.2009 tarihli tespitlere ilişkin tutanaklar da dosyaya sunulmuştur.

Davalı işveren tarafından tanzim edilen işten ayrılma bildirgesinde çıkış tarihi olarak 23.08.2009 tarihi çıkış nedeni olarak da "04" çıkşı kodu gösterildiği de açıktır.

Bunlarla birlikte aynı gün aynı gerekçe ile işten çıkarıldığı anlaşılan ve gişe sorumlusu olduğu belirtilen Umut Demir adlı işçinin açmış olduğu işçilik alacakları davasının yapılan yargılaması sonucu Çorum İş Mahkemesince 15.12.2011 tarih ve 2009/398 E-2011/710 K sayılı davanın kabulüne ilişkin verilen kararın temyizi üzerine Yargıtay 22.Hukuk Dairesince 09.11.2012 tarih ve 2012/4393 E-2012/24761 K sayılı kararı ile "...Somut olayda, davacının gişe görevlisi olarak çalışmaktayken davalı işveren tarafından 24-25-26-27-28/08/2009 tarihlerinde izinsiz ve mazeretsiz işe gelmediği gerekçesiyle iş sözleşmesi haklı nedenle feshedilmiştir.

Dosya içeriğindeki tutanakların ve tanık beyanlarının incelenmesinden davacının sinema salonlarına giren müşterilerden bilet kesmeden bilet parası alarak salona müşteri aldığı, yapılan kontrol sonrasında davacının çalışmak istemediğini söyleyerek işyerini terkettiği, ardından davalı işveren tarafından davacının işe gelmediğine ilişkin beş adet devamsızlık tutanağı tutulduğu ve davacının devamsızlığı nedeniyle iş sözleşmesini feshettiği anlaşılmıştır.

Davacının eylemleri dikkate alındığında davalı işverinin feshinin haklı nedene dayandığı anlaşıldığından mahkemece davacının kıdem ve ihbar tazminatı isteğinin reddi yerine kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir" gerekçesiyle bozulmuştur.

Dosya kapsamı ve yukarıda belirtilen emsal nitelikteki bozma ilamı birlikte değerlendirilmek suretiyle ve özellikle de dosyaya sunulan yazılı fesih bildiriminin davacıya tebliğine ilişkin suretinin getirtilerek sonuca gidilmesi gerekmektedir. Zira fesih bildiriminin davacıya tebliği halinde yazılı fesih bildirimi işvereni bağlayacaktır.

Ayrıca davacıya işsizlik ödeneği ödeme planı uyarınca ödeme yapılıp yapılmadığı belirlenerek, davacının makinist olarak görev yaptığı anlaşılmakla bilet kestiğine dair somut delillerin olup olmadığı araştırılıp davacının görev tanımı ve yaptığı görevin yetki ve sınırları tam olarak belirlenmek suretiyle ( varsa kestiği bilet örnekleri dosya arasına alınması ve bilet kesme yetkisinin bulunup bulunmadığı tereddütsüz belirlenerek) ve özellikle davacı tanıklarından Neşet Sakın'ın davacı ve diğer işçi ile birlikte işyerini terk eden 3.işçi olduğunun belirtilmesi karşısında beyanlarına itibar edilmesinin mümkün olup olmayacağı,

davalı aleyhine açmış bulunduğu davası bulunup bulunmadığı irdelenerek yukarıda belirtilen deliller bir bütün halinde değerlendirilerek davacının 23.08.2009 tarihinde işyerini davalı işverenin savunmasında belirttiği üzere nedensiz yere terk edip etmediği ve devamındaki devamsızlığının işverene haklı nedenle fesih hakkı verip vermeyeceği ile 23.08.2009 tarihinde davacı işçinin işveren vekilince işyerinden kovulup kovulmadığı tereddütsüz bir şekilde belirlenmek suretiyle yapılan feshin haklı olup olmayacağı dolayısıyla kıdem ve ihbar tazminatının hüküm altına alınıp alınmayacağının belirlenmesi gerekmektedir.

3-Mahkemece 3 ayrı rapor aldırılmıştır. Aldırılan ilk 2 raporda davacının yıllık izin alacağının bulunmadığı belirtilmiş iken 3. ve hükme esas alınan raporda yıllık izin alacağı hesaplanmıştır. İlk iki rapora davacının bir itirazının olmadığı anlaşılmıştır. Hatta davacı vekili ıslah dilekçesini ilk bilirkişi raporuna istinaden vermiş olup ıslah dilekçesinde de yıllık izin alacağı yönünden beyanda bulunmadığı görülmüştür.

Hal böyle olunca davacının ilk iki rapora itirazının bulunmaması karşısında yıllık izin alacağının bulunup bulunmadığı üzerinde durulmaksızın yıllık izin alacağının hüküm altına alınması da hatalıdır.

Kabule göre de; yıllık izin alacağı dava dilekçesinde 100,00 TL olarak talep edilmiş, ıslah dilekçesinde de ıslah edilmemiştir.Hükme esas alınan bilirkişi raporunda ise yıllık izin alacağı 105,16 TL olarak hesaplanmıştır. Mahkeme de, ıslah edilmediği halde yıllık izin alacağı miktarını 105,16 TL olarak kabul etmiştir. Bu hali ile talepten fazlaya hükmedildiği açıktır. Dolayısıyla yıllık izin alacağında talep aşılarak hüküm kurulmuştur.