Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/10323 K.2014/20358

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmekle, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dosya incelendi, gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı Delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle davacının dava dilekçesinde aylık net 700 TL. ücret aldığını belirtmesine karşın hesaplamanın aylık net 709 TL. üzerinden yapılmasının davalı tarafın temyizi bulunmadığından bozma nedeni yapılmamasına göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine.

2-Davacı maden işçisi olarak 4.5.2004-31.1.2010 tarihleri arasında davalı TTK. Genel Müdürlüğünün asıl işveren, diğer davalı şirketin alt işveren oldukları işyerinde çalıştığını, iş aktinin iş yeri ile ilgisi olmayan bir suçtan cezaevine girmesi nedeniyle son bulduğunu, en son aylık net ücretinin 700 TL. olduğunu bildirerek kıdem tazminatı yıllık izin ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücretinden oluşan alacaklarının ödetilmesini istemiştir.

Davalı TTK. Genel Müdürlüğü diğer davalı ile 23.12.2004 günlü rödovans sözleşmesi yapıldığından sorumluluğun sahayı fiilen işleten şirkette olduğunu, kurumun sorumluluğu bulunmadığını, davalı şirket davanın zamanaşımından ve esastan reddi gerektiğini ileri sürmüşlerdir.

Mahkemece davalılar arasında rödovans sözleşmesi bulunup sahanın tamamen davalı şirkete terkedildiği sahada TTK. Genel Müdürlüğünce yürütülen bir faaliyet bulunmadığından davalılar arasında alt işveren-üst işveren ilişkisi bulunmadığı gerekçesiyle davanın T.. M.. yönünden husumet nedeniyle reddine; diğer davalı yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamına göre davacı 4.5.2004-11.12.2009 tarihleri arasında davalı işyerinde çalışmıştır. Davalılar arasında yapılan rödovans sözleşmesinin "Kontrol ve Denetleme" başlıklı 20.maddesinde "TTK veya yetkili kılınacak müessese müdürlüğü işletmesinin sahadaki çalışmalarını işletme projesine uygun yapıp yapmadığını kontrol etmeye yetkilidir." şeklinde düzenleme mevcuttur.

Her ne kadar 3213 sayılı Maden Kanunu'na 10.6.2010 tarihinde 5995 sayılı Kanunun 17.maddesi ile eklenen Ek 7.maddesinde maden ruhsat sahiplerinin, ruhsat sahalarının bir kısmında veya tamamında üçüncü kişelerle yapmış oldukları rödovans sözleşmelerinde, bu alanlarda yapılacak madencilik faaliyetlerinden doğacak İş Kanunu, İş Sağlığı ve Güvenliği ile ilgili idari, mali ve hukuki sorumluluklar rödovansçıya aittir.

Ancak bu durum ruhsat sahibinin Maden Kanunundan doğan sorumluluklarını ortadan kaldırmaz." hükmünü öngörmüş ise de davacının çalışma süresi Maden Kanunundaki değişiklik öncesi dönem olduğundan davalı TTK. Genel Müdürlüğünün davacının işcilik alacaklarından rödovans sözleşmesindeki hükümler gereği kontrol yetkisi olduğundan asıl işveren olarak sorumlu tutulması gerekir. Mahkemenin bu yönü gözetmeden davalı TTK.

Genel Müdürlüğü yönünden davanın redine karar vermesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

3-Davacı eldeki dava öncesi davalı tarafa gönderdiği 5.10.2012 günlü ihtarname ile dava konusu edilen işçilik alacaklarının derhal ödenmesini istemiş, anılan ihtarname de 16.10.2012 günü davalıya tebliğ edilmiş; bu haliyle davalı temerrüde düşürülmüştür. Şu durumda yıllık izin ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücretleri yönünden faizin temerrüt tarihinden itibaren yürütülmesine karar verilmelidir.

Ayrıca davacı ulusal bayram genel, tatil ücret alacağına bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faizi uygulanmasını istemiştir.

Mahkemenin bu yönleri gözetmeden yıllık izin ücreti ve ulusal bayram genel tatil ücretleri yönünden dava tarihinden itibaren faiz yürütülmesine ve ulusal bayram genel tatil ücretinin yasal faizi ile tahsiline karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.