Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2014/14820 K.2014/21138

Taraflar arasındaki dava sonucunda verilen hükmün, Yargıtayca duruşmalı olarak incelenmesi süresi içinde davalı vekili tarafından istenilmekle, duruşma için tebliğ edilen 18.11.2014 günü belirlenen saatte temyiz eden davalı ... Özel Eğitim Hiz. ve Tic.Ltd.Şti. vekili Bilgin Alanbey ile karşı taraftan davacı E.. B.. vekili Av.Bilgehan Beyoğlu geldiler. Gelenlerin huzuru ile duruşmaya başlandı. Duruşmada hazır bulunan tarafların sözlü açıklamaları dinlendi. Duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyadaki belgeler incelendi. Gereği görüşüldü:

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle temyiz nedenlerine göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Taraflar arasında davacının fazla çalışma yapıp yapmadığı uyuşmazlık konusudur.

Davacı, davalı işyerinde matematik öğretmeni olarak hafta içi 09.00-20.00 saatleri, hafta sonları ise 08.30-18.30 arası çalıştığı, yıllık ücretli izinlerini kullanmadığı gibi yıllık izin ücretinin de ödenmediğini iddia ederek kıdem tazminatı ile yıllık izin ve fazla çalışma alacağının tahsilini talep etmiştir.

Davalı ise bir öğretmen olan davacının işyerinde 09.00-13.00 saatleri arasında dersleri olduğunu, öğleden sonraki ek derslerin ise 17.20-18.50 saatleri arasında yapılmakta olup dershanede resmen uygulanan fiili yazılı program dışındaki tüm davacı iddialarının gerçek dışı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan deliller ve bilirkişi raporu esas alınarak davanın kabulü yönünde karar verilmiştir.

5580 sayılı Yasanın (mülga 625 sayılı Yasa m.21 vd) 9.maddesinde özel öğretim kurumu olan dershanelerde çalışacakların özlük hakları ve sorumlulukları düzenlenmiştir.

Buna göre; "Kurumlarda çalışan yönetici, öğretmen, uzman öğretici ve usta öğreticiler ile kurucu veya kurucu temsilcisi arasında yapılacak iş sözleşmesi, en az bir takvim yılı süreli olmak üzere yönetmelikle belirtilen esaslara göre yazılı olarak yapılır. Mazeretleri nedeniyle kurumdan ayrılan öğretmen ve öğreticilerin yerine alınacak olanlar ile devredilen kurumların yönetici, öğretmen ve öğreticileri ile bir yıldan daha az bir süre için de iş sözleşmesi yapılabilir.

Okullarda yöneticilik ve eğitim-öğretim hizmeti yapanlara, kıdemlerine göre (emekliler hariç) dengi resmî okullarda ödenen aylık ile sosyal yardım kapsamındaki ek ödeme tutarlarından az ücret verilemez.

Sosyal yardım kapsamındaki ek ödemeler, bütçe kanunlarıyla resmî okul öğretmen ve personeline sağlanan haklara denk olarak okul öğretmenlerine ve personeline de ödenir. Sosyal yardım kapsamındaki ek ödemelerden gelir vergisi kesilmez.

Kurumlardaki ek ders ücreti miktarı, resmî okullar için tespit edilen miktardan az olamaz. Ancak, 8'inci madde uyarınca resmî okul ve kurumlardan ücretli olarak görevlendirilenlere verilecek ek ders ücreti miktarı, resmî okullar için tespit edilen ek ders ücretinin iki katını geçemez..."

Dolayısıyla 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu sistematiğinde aylık ücretle çalışan yönetici ve öğretmenlerin haftalık çalışma yükümlülüklerinin tespitinde ders ve ek ders esası benimsenmiştir.

Bu kapsamda davacı ile yapılan en son sözleşmeden önceki sözleşmelerde de benzer hüküm bulunmaktadır. Davacının haftalık ders saati olarak aylık ücret karşılığı 20 saat, ders ücreti karşılığı 10 saat olmak üzere toplam 30 saat olduğu, aylık ücretinin 907,19 TL brüt olup bir ders saatinin ise 9,50 TL olduğu belirtilmiştir.

Bu kapsamda davacının haftalık ders saati olarak 30 saat ders saatinin bulunduğu sonucuna varılmıştır.

Davacının haftalık 20 saat -aylık ücreti karşılığı- olması gereken ders saati süresinin aşıldığını ileri sürerek fazla çalışma alacağı talep etmiş, bilirkişi de dosyadaki belgeleri ve yapılan işin niteliğine aykırı şekilde davacı iddiası ve davacı tanıklarının beyanlarını esas alarak davacının fazla çalışma yaptığını hesaplamış olup mahkemece bu hesaplama esas alınarak davacının fazla çalışma alacağı kabul edilmiştir.

Öncelikle davacının öğretmen olması nedeniyle ders ya da ek ders (etüd, birebir öğrenci çalışması, soru çözme vs) dışında davacının davalı işyeri olan dershanede bulunmasını gerektirecek bir neden söz konusu değildir.

Davacının bu durumlar dışında davalı işyerinde bulunması, onun fazla çalışma yaptığını göstermeyecektir.

Davacının yaptığı işin niteliği gereği sözleşmede yazılı ders saatlerinden daha fazla ders verdiğinin belirlenmesi halinde karşılığı ders ücretleri olarak talep edilebilir. Bununla birlikte iş sözleşmesi ile 5580 sayılı Yasa uyarınca davacının dershanede ders vermeden ya da birebir öğrenci çalışması ya da ek ders/etüd/soru çözme şeklinde çalışılmaksızın bulunması mümkün olmadığından ve bu yönde işverenden sadır bir talimat da bulunduğu ispatlanamadığından davacının fazla çalışma alacağının reddi gerekmektedir.

Yapılacak iş, davacının fazla çalışma alacağının reddine karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile kabulüne karar verilmesi bozma nedenidir.

3-Dosya kapsamından davacının öğretmen olması sebebiyle yaz tatili döneminde dershanenin kapalı olup olmadığı kapalı ise kapalı olduğu dönem belirlenip davacıya bu dönem herhangi bir ücret ödemesi yapılıp yapılmadığı üzerinde durularak ücret ödendiğinin ve ücret ödenen dönemde kapalı olduğunun tespiti halinde yıllık izin ücreti alacağı talebinin de reddine karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.