Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2021/3410 K.2021/451

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 05/10/2018 tarihinde verilen dilekçeyle elatmanın önlenmesi, kal ve ecrimisil talep edilmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 08/05/2019 tarihli hükmün istinaf yoluyla incelenmesi davalılar vekili tarafından talep edilmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince istinaf talebinin HMK'nın 353-(1)/b-1. maddesi gereğince esastan reddine dair verilen kararın davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içeriğindeki tüm kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.

Davacı vekili; vekil edenine ait dava konusu 245 ada 7 parsel sayılı taşınmazın 63,99 m2’lik kısmına davalılar tarafından haksız şekilde müdahale edildiğini belirterek elatmanın önlenmesini, yıkım ve fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile 10.000,00TL ecrimisil bedelinin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesi ile, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece; davanın kabulüne karar verilmiş; hüküm, davalılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.

...Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi istinaf incelemesi sonucunda; HMK’nın 353/1.b.1 maddesi hükmü uyarınca, davalıların istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiş; hüküm, davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; mülkiyete dayalı elatmanın önlenmesi, yıkım ve ecrimisil talebine ilişkindir.

Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamalarına göre kira esasına dayalı ecrimisil belirlenmesinde, taraflara emsal kira sözleşmelerini sunmaları için süre verilip, mahkemece emsaller celbedilip, keşif mahallinde bilirkişilerce re'sen emsal araştırılıp rayiç belirlenerek somut veriler böylece toplandıktan sonra ecrimisil istenen ilk dönem kira miktarı belirlenip bu bedele ÜFE'nin tamamı yansıtılmak suretiyle sonraki yıllar ecrimisil bedeli ve bunun sonucunda da toplam ecrimisil bedeli belirlenir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; davacının (tapuda bahçeli kerpiç ev ve dükkan vasfı ile kayıtlı) 245 ada 7 parsel sayılı taşınmazın maliki olduğu, davacı ile davalılardan ... arasında “...” adres gösterilerek 14.03.2013 başlangıç tarihli (ve 4 yıl süreli) kira sözleşmesinin yapıldığı ve taşınmaz üzerinde bulunan katlanır cam ile açılıp kapanabilir tente sisteminin davalılar tarafından yaptırıldığı anlaşılmaktadır.

Somut olayda, uyuşmazlık (esas itibariyle) niza konusu yerin ilgili kira sözleşmesi kapsamında kalıp kalmadığı konusunda olup mahkemece, çekişmeli kısmın kira sözleşmesine konu edilip edilmediği yeterince araştırılmamıştır.

Ayrıca dava konusu kısım üzerinde bulunan katlanır cam ile açılıp kapanabilir tente sisteminin davalılar tarafından inşaa edilmesine rağmen (boş arsa yerine) dükkan kira sözleşmesi üzerinden ecrimisil hesaplaması yapıldığı gibi davalı tanıkların da dinlenmediği görülmektedir.

O halde, mahkemece yapılacak iş, dava konusu kısım bakımından (konusunda uzman bilirkişiler marifetiyle) yeniden keşif yapılarak taraf tanıklarının HMK'nın 259 ve 290/2. maddeleri gereğince keşif yerinde dinlenmelerinin sağlanması,

az yukarıda ayrıntılı olarak belirtilen ilkeler ışığında, öncelikle dava konusu edilen 63,99 m2’lik bölümün niteliği, kullanım şekli, 22.11.2018 tarihli Fen Bilirkişi raporunda A harfi gösterilen 38,73 m2’lik betonarme yapı ve 245 ada 11 parsel ile bağlantı ve bütünlük arz edip etmediği eksiksiz bir şekilde araştırılarak (halin icabı ve yapılan işin mahiyeti de göz önünde bulundurulmak suretiyle) ilgili yerin 14.03.2013 başlangıç tarihli kira sözleşmesi kapsamında kalıp kalmadığının tereddüte mahal bırakılmayacak şekilde tespit edilmesi, var ise davacının bitişik (ve bir kısım ortak) kullanımı olup olmadığı da irdelenerek,

bu hususların da taraf tanıklarından ayrıntılı olarak sorulması bu şekli ile davalıların kullanım durumunun (ecrimisil talep edilen dönem itibariyle) tereddüte mahal bırakılmayacak biçimde tespit edilmesi, dava konusu edilen yerin kira sözleşmesi kapsamında kaldığının anlaşılması halinde davanın reddine karar verilmesi,

fakat belirtilen yerin kira sözleşmesi kapsamında kalmadığının tespit edilmesi halinde ise, bu kez aynı kısmın davacı tarafın rıza ve muvafakati ile kullanıldığının ispat edilmesi halinde (dava tarihinden önce bu rızanın ortadan kaldırıldığına dair dosyaya yansıyan bir bilgi ve belgenin bulunmaması nedeniyle) ecrimisil talebinin reddine karar verilmesi,

ancak rıza ve muvafakatin davalılar tarafından kanıtlanmaması durumunda, az yukarıda izah edilen ilkeler doğrultusunda (boş arsa vasfı üzerinden) ecrimisil hesaplaması da yapılarak tarafların iddia ve savunmaları çerçevesinde toplanmış ve/veya toplanacak deliller hep birlikte değerlendirilmek suretiyle oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, tüm bu hususlar düşünülmeden eksik araştırma ile yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir.