Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2021/7859 K.2023/97

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, davacının ....

Mahallesi 1278 ada 2 parsel numaralı ve 327,00 m² yüzölçümlü mülkiyeti Hazineye ait taşınmazı 30.06.2014 tarihinde yapılan ihalede 58.000,00 TL bedel ile satın aldığını, satış bedelinin 1/4 ünü peşin yatırmak suretiyle taksitle satışı yapılan Hazine taşınmazlarına ait satış sözleşmesini imzaladığını, mahcuz taşınmazı taksitle satın aldığını davacının ödeyeceği taşınmaz bedelinin Vadeli Satış Yapılan Taşınmaz Mal Taksit Ödeme Planı kapsamında toplam 43.275,00 TL olan ve 8 taksit halinde her taksit 5.409,38 TL olacak şekilde kararlaştırıldığı,

davacının söz konusu satış sözleşmesi mucibince satış bedelinin birinci ve ikinci taksitleri için anapara ve faizleri ile toplamda 11.356,26 TL ödeme yaptığı, ayrıca geçici teminat bedeli olarak da 5.725,00 TL'nin davacıdan alınarak Hazineye irat kaydedildiği, davacının, yapılan sözleşmeye göre ödemelerini gerçekleştirmekte iken ikinci ve üçüncü taksitlerin ödenmediği gerekçesi ile davalı kurum tarafından 23.10.2015 ve 28904 sayılı idari işlemi ile davacıya kamu ihale yoluyla satışı yapılan taşınmaz satışının feshedilmesi yönünde karar alındığı, bu fesih işleminin yasaya aykırı olduğu,

tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile davanın kabulü ile ... Mahallesi 1278 ada 2 parsel sayılı mülkiyeti Hazineye ait dava konusu taşınmazın davacı üzerine tescilinin yapılmasını talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, İlk Derece Mahkemesine vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının 2012-2014 ve 30.03.2015 tarihlerindeki taksitleri süresinde ödemediğini, dava dilekçesinin 3 üncü bendi 2 inci paragrafına göre davacının da sözleşmenin feshini kabul etmiş olduğunu, davacının bedelini ve taksitlerini ödemediği bir taşınmazın adına tescilini talep ettiğini belirterek davasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, "Davacı ile davalının 30/06/2014 tarihli taksitli satış sözleşmesini akdettikleri davacının 1. ve 2. taksiti ödediği 3. ve 4. taksiti ödememesi üzerine taraflar arasında akdedilen sözleşmenin madde 2. Satış Bedelinin Tahsili ve Ödenme Şekli başlık kısmının 3. Fıkrası gereği ödemeleri yapması için davacıya tebligat ile bildirim yapılmasına rağmen davacının taksitleri tebliğden itibaren 15 günlük yasal süre içerisinde ödemediği anlaşılmakla sözleşmeye uymadığı davalının da taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 2. maddesinin 3. fıkrası ve 4. maddesi gereği sözleşmeyi sözleşmeye göre haklı olarak feshettiği anlaşılmakla davacının davasını ispat edemediği" gerekçesi ile ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili, istinaf dilekçesinde özetle; taksitli satışlarda, taksit süresinin sonuna kadar ödenmek kaydıyla taksitlerden ikisinin vadesinde ödenmemesi yükümlülüklerin ihlâli anlamına gelmeyeceğini, vadesinde ödenmeyen taksit tutarlarına 21.07.1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü Hakkında Kanun'un 51 inci maddesine göre belirlenen oranda gecikme zammı uygulanacağını, davalı idarenin, müvekkilinin taksitleri vadesinde ödemediği gerekçesiyle sözleşmeyi feshi kararının usule ve esasa aykırı olduğunu, yerinde olmayan gerekçelerle davanın reddine karar verildiğini, sözleşme kapsamına aykırı bir gerekçe ile davanın reddine karar vermiş olduğundan yerel mahkeme kararının kaldırılarak haklı davalarının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, davacının taksitli satış sözleşmesinde kararlaştırılan taksitlerden 1 ve 2 inci taksitleri ödediği ancak, süresinde ödemediği, 3 ve 4 üncü taksitlerin ödemesini ise yapmadığı, sözleşmenin 2 inci ve 4 üncü maddeleri gereği feshedilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf talepleri yerinde olmadığından reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, yukarıda belirtilen istinaf istemine ilişkin dilekçesinde belirtilen aynı nedenlerle temyize gelmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Davacı, Hazineye ait 1278 ada 2 parsel sayılı taşınmazı satın almış ve davalı idare ile 30.06.2014 tarihli "Taksitli Satış Sözleşmesi" düzenlenmiştir. Davalı idare sözleşme ile kararlaştırılan sürede ödemelerin yapılmadığı gerekçesi ile sözleşmeyi feshetmiştir.

Davacı, söz konusu satış sözleşmesi mucibince satış bedelinin birinci ve ikinci taksitleri için anapara ve faizleri ile toplamda 11.356,26 TL ödeme yaptığını, ayrıca geçici teminat bedeli olarak da 5.725,00 TL'nin Hazineye irat kaydedildiğini, yapılan "Taksitli Satış Sözleşmesine" göre ödemelerini gerçekleştirmekte iken, ikinci ve üçüncü taksitleri ödenmediği gerekçesiyle davalı İdare tarafından 23.10.2015 ve 28904 sayılı idari işlemi ile kamu ihale yoluyla satışı yapılan taşınmaz satışının feshedilmesi yönünde karar alındığını, bu fesih işleminin açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu, taraflar arasındaki sözleşme gereğince,

her ne kadar ikinci taksitin vadesi 20.12.2014, üçüncü taksitin vadesi ise 30.03.2015’te olduğu ve bu tarihlerde ödeme yapılmadığı gerekçesiyle sözleşme feshedilse de, taksit bitiş tarihinin 30.06.2016 olması sebebiyle, bu tarihten önce taksitlerin ödenmediği gerekçesiyle sözleşmenin feshinin geçersiz olduğunu, satış bedelinin tarafından ödenmesi hâlinde, dava konusu taşınmazın tapu kaydının tescilinin yapılmasının gerekli olduğunu iddia etmiştir.

2. İlgili Hukuk Tapuda kayıtlı bir taşınmazın mülkiyetinin naklinin hüküm ve sonuç doğurabilmesi için sözleşmenin TMK’nın 706, BK’nın 213 (TBK'nın 237 nci md.), 2644 sayılı Tapu Kanunu'nun 26 ve 1512 sayılı Noterlik Kanunu'nun 89 uncu maddeleri uyarınca resmi biçim koşuluna uyularak yapılması zorunludur. Taraflar arasında düzenlenen 30.6.2015 tarihli harici sözleşme resmi şekilde yapılmadığı için geçersiz olduğundan mahkemece tescile ilişkin taleplerin reddedilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Geçersiz sözleşmeye dayalı olarak elde edilen kazanımlar sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre geri istenebilir.

3. Değerlendirme Davacı, davalı İdare ile yaptığı taksitli satış sözleşmesindeki edimlerini yerine getirmediği, sözleşmede kararlaştırılan taksitlerden 1 inci ve 2 inci taksitleri süresi geçtikten sonra ödediği, 3 üncü, 4 üncü ve devam eden taksitleri ise ödemediği, davalının 15.09.2015 tarihli yazısı ile sözleşmenin feshedileceği davacıya bildirilmesine rağmen taksitlerin ödenmediği, bunun üzerine 23.10.2015 tarihli yazı ile sözleşmenin feshedildiği, bu hâli ile sözleşmenin feshinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla, İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi gerekçeleri yerinde görülmüş ve davacı vekilinin temyiz isteminin reddine karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,