Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/1827 K.2022/4297

Davacı tarafından, davalı aleyhine 04/08/2011 gününde verilen dilekçe ile elatmanın önlenmesi ve ecrimisil talebi üzerine Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin bozma ilamına uyularak yapılan duruşma sonunda; davanın kısmen kabulüne dair verilen 23/09/2021 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı vekili ve davacı tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin ve davanın adli yardım talebinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR

Dava; elatmanın önlenmesi ve ecrimisil istemlerine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkilinin İstanbul ili, ... ilçesi, 32 parsel sayılı kat irtifakı kurulu olmayan taşınmazda bulunan A Blok 16 numaralı dubleks daireyi ... 1. İcra Müdürlüğü'nün 2007/11381 Esas sayılı dosyasında yapılan açık artırma sonucu ihaleyle satın aldığını, davalının taşınmazda haksız işgalinin bulunduğunu, ... 3. Noterliği’nin 21.04.2010 tarih ve 14503 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile taşınmazı tahliye etmesi için ihtarda bulunulmasına rağmen davalının haksız işgalinin devam ettiğini ileri sürerek elatmanın önlenmesi ve 05.05.2010 tarihinden itibaren aylık 800,00 TL olmak üzere hesaplanacak ecrimisilin davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, 07.04.2011 tarihli celsedeki beyanında dava konusu taşınmazı ...'dan kiraladığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Fer'i müdahil ... vekili 23.05.2012 havale tarihli beyanında, 16 numaralı dairenin müvekkili tarafından kullanıldığını, davalı ...'in de kiracı olduğunu, beyan tarihinde dairenin boşaltıldığını, arsa payı karşılığı bu daireyi kullandığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın reddine dair verilen kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 30.04.2018 günlü 2018/2634 E, 2018/11880 K sayılı ilamında "...dava konusu taşınmazın üzerinde kat irtifakı kurulmamış olan 36 daireli bir bina bulunmakta olup davacı ve fer’i müdahil ... paydaştır. Fer’i müdahil ... dava konusu 16 nolu daireyi davalı ...’e kiraya vermiştir, bu bahisle intifadan men hususunu araştırmak gerekmemektedir. Mahkemece taraflar arasındaki nizanın Türk Medeni Kanununun 693 maddesi esas alınarak çözülmesi ve davacının payı oranında ecrimisile hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir." gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davanın kısmen kabulü ile dava konusu İstanbul ili, ... ilçesi, Kısıklı Mahallesi 2468 ada 32 parsel sayılı taşınmazda davacının dava tarihi itibariyle kayden malik olduğu 45/9600 hisse payına davalının vaki müdahalesinin men'ine, 687,92 TL ecrimisilin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Hükmü, davalı vekili ile davacı temyiz etmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 66. maddesine göre; "Üçüncü kişi, davayı kazanmasında hukuki yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, tahkikat sona erinceye kadar, fer’î müdahil olarak davada yer alabilir." Aynı Kanunun 67. maddesinde;" Müdahale talebinde bulunan üçüncü kişi, yanında katılmak istediği tarafı, müdahale sebebini ve bunun dayanaklarını belirten bir dilekçeyle mahkemeye başvurur. Müdahale dilekçesi, davanın taraflarına tebliğ edilir. Mahkeme, gerekirse taraflarla birlikte üçüncü kişiyi de dinlemek üzere davet eder, gelmeseler dahi müdahale talebi hakkında karar verir."

Davanın mevcut taraflarından biri yanında ve ona yardımcı olmak üzere davaya fer'i müdahil konumunda katılmak isteyen kişi , kendisine bu konumun sağlanmasıyla "taraf" sıfatını elde edemeyecek ise de, bundan hareketle kendisinin taraf ve dava ehliyetine sahip bulunmasının gerekmediği sonucuna ulaşılamaz.

Çünkü üçüncü kişinin fer'i müdahale talebinin kabul edilmesi halinde yanında katıldığı tarafa, ancak onun lehine olacak usul işlemlerini davada yapmak suretiyle yardımcı olabilir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 66. maddesinde yer alan, üçüncü kişinin davanın taraflarından birinin yanında " ve ona yardımcı olmak amacıyla" yer almasından söz edilmektedir.

Buradaki "yardımcı olmak" ilgili taraf lehine olan usul işlemlerini yapmak şeklinde tezahür edeceğinden (aynı yasanın 68. maddesi), üçüncü kişinin davada usul işlemi yapabilme ehliyetini haiz olması gerekir. Bu ehliyet ise öncelikle taraf ve dava ehliyetlerinin mevcudiyetini şart kılar. ( (Pekcanıtez, Pekcanıtez usul cilt, I,12.Bası, İstanbul 2017, s. 724)

Taraf koşulu; 6100 sayılı HMK’nın 114/1-d maddesi gereğince dava şartı olup mahkemelerce re’sen gözetilecektir (HMK'nın 115/1). Taraf teşkili kamu düzenine ilişkin olup, yöntemince taraf teşkili sağlanmadan davada esastan hüküm kurulamaz.

Somut olaya gelince; ... vekili 23.05.2012 havale tarihli dilekçesi ile davalı yanında fer'i müdahillik talebinde bulunmuş, mahkemece 26.11.2013 tarihli celsede adı geçenin fer'i müdahilliğine karar verilmiştir. Davalı ve fer'i müdahil vekili 14.01.2021 tarihli celsede fer'i müdahil ...'ın vefat ettiğini beyan etmiştir. UYAP Bilişim Sistemi üzerinden yapılan incelemede fer'i müdahilin yargılama sırasında 28.09.2018 tarihinde vefat ettiği görüldüğünden ilgilisinden mirasçılık belgesi temin edilerek mirasçılarına davanın bildirilmemesi usul ve yasaya aykırılık teşkil etmektedir.

Ayrıca, davalı ve fer'i müdahil vekili 19.03.2014 havale tarihli dilekçesi ile davalının dava konusu bağımsız bölümü tahliye ettiğini, taşınmazın dava dışı ...'e kiraya verildiğini belirterek, 01.01.2013 başlangıç tarihli kira sözleşmesini ibraz etmiştir. 06.11.2014 tarihli keşif sonucu alınan 17.12.2014 tarihli inşaat bilirkişisi raporunda "keşif sırasında dava konusu dairenin boş olduğunun görüldüğü" belirtilmiştir. Duruşmalarda dinlenen tanık beyanları ile de davalı ...'nın dava konusu yeri tahliye ettiği teyit edilmiştir. Bu durumda elatmanın önlenmesi istemi yönünden dava konusuz kaldığı halde esasa ilişkin hüküm kurulmuş olması da doğru görülmemiş, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.