Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/2122 K.2023/6426

Davacı vekili asıl ve birleştirilen davalarda; davacının murisi olan ...'un sağlığında muvazaalı işlemler yaparak bir kısım taşınmazları davalılar üzerine geçirdiğini belirterek işlemlerin iptali ile miras payı oranında adına tescil, tazminat ve tenkisine karar verilmesini istemiştir.

Dava, 30.01.2006 tarihinde Keşan Asliye Hukuk Mahkemesinde açılmış, Keşan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 18.02.2009 tarihli kararı ile mevcut iş bölümüne göre dosyanın re'sen yetkili ve görevli Keşan 2. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Keşan 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/58 Esasına kayıtlı dosyada mahkemece 04.02.2010 tarihli kararında, iki mahkeme hakiminin kendi aralarında yaptıkları özel anlaşma gereği iş bölümüne dayalı verilen görevsizlik kararının kanuna aykırı bulunduğu gerekçesiyle dosyanın mercii tayini için Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 01.11.2010 tarihli 2010/7546 Esas, 2010/9182 Karar sayılı ilamı ile yargı yerinin Keşan 1. Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu belirlenmiştir.

Yargı yerinin belirlenmesi üzerine Keşan 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 2011/1 Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılamada, 27.10.2021 tarih ve 2011/1 Esas, 2021/230 sayılı Kararı ile asıl ve birleştirilen davaların reddine karar verilmiştir.

İş bu karara karşı, davacı vekili tarafından kanun yoluna başvurulması üzerine dava dosyası temyiz incelemesi yapılmak amacıyla Dairemize gönderilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 373/4 üncü maddesi; "Yargıtay'ın bozma kararı üzerine İlk Derece Makemesince bozmaya uygun olarak karar verildiği takdirde, bu karar karşı temyiz yoluna başvurabilir." hükümünü, geçici 3/2 nci maddesi; "Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihinde önce verilen kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar 1086 sayılı Kanun'un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 427 ila 454 üncü madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunur. Bu kararlara ilşkin dosyalar Bölge Adliye Mahkemelerine gönderilemez." hükmü içermektedir.

Yukarıda açıklanan Yasa maddelerinin düzenleniş amacı, Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilen kararlara karşı Yargıtay yoluna başvurulmasını ve karar kesinleşinceye kadar kanun yolu denetiminin Yargıtay tarafından yapılmasını sağlamaktadır.

Diğer bir anlatımla, Yargıtayın verdiği bozma kararları üzerine verilen kararların tekrar Yargıtay denetiminden geçmesi, başka bir deyişle Yargıtay kararının istinaf yolu ile denetlenmesinin önüne geçilmesi amaçlanmıştır.

Somut uyuşmazlıkta, Keşan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin görevi Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince mercii tayini yolu ile belirlenmiş, Yargıtay dosyadan elini çekmiştir. Yine birleştirilen 2011/350 Esas (eski Keşan Sulh Hukuk Mahkemesinin 2006/49 Esas, bozma sonrası 2007/495 Esas) sayılı dosyasındaki Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 07.05.2007 tarihli ve 2007/4038 Esas, 2007/5067 Karar sayılı bozma ilamı da göreve ilişkin olup bu aşamadan sonra görevli mahkeme tarafından esasa ilişkin yargılama yapılarak karar verilmiştir. Aleyhine kanun yoluna gidilen karar, Keşan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin (esasa ilişkin) kararı olup bu karar ile ilgili olarak Yargıtayın bir denetimi söz konusu değildir.

Bu itibarla, 27.10.2021 tarihinde verilen ve daha önce Yargıtay denetiminden geçmeyen kararın kanun yolu denetimi "istinaf" olup görevli merciinin karar tarihi itibariyle Bölge Adliye Mahkemesi olduğu anlaşıldığından, dilekçe konusunda kanun yolu değerlendirmesi yapmak üzere dosyanın mahalline iadesine karar vermek gerekmiştir.