Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/5471 K.2023/147

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen miras sebebiyle adi istihkak ve ecrimisil davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay 14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; tarafların ...'ın mirasçıları olduğunu, taraflarca murisin ölümünden sonra terekenin paylaşımı için anlaşmaya varıldığını, murisin eşi olan davalının mirasçılardan almış olduğu feragatnameye istinaden muris adına kayıtlı ... plaka sayılı aracı adına tescil ettirdiğini, davalının diğer mirasçılar ile yapmış olduğu paylaşımda kendi sorumluluğunu yerine getirmediğini, davalının ayrıca murisin ölümünden sonra murise ait römork ve ilaç makinesini satarak satış bedelini uhdesine geçirdiğini, yine terekeye ait ...

Köyü, 4762 ada 3 parsel üzerinde yapılmış binanın tamamını davalının kullandığını iddia ederek, ... plaka sayılı aracın davalı adına olan trafik tescil kaydının iptali ile miras payları oranında müvekkilleri adına tesciline, römork için 3.000,00 TL ve ilaç makinesi için 1.250,00 TL olmak üzere davacıların miras paylarına düşen bedellerin davalıdan alınmasına, davalının kullanımında olan taşınmaz ile ilgili olarak da 8 aya karşılık gelen 2.000,00 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacılara ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacıların ... plakalı araç üzerindeki miras haklarından davalı lehine feragat ettiklerini, feragatten dönmenin mümkün olmadığını, dava dilekçesinde belirtilen diğer menkullerin murisin kesinleşmiş ve icralık olmuş olan borçlarını kapatmak için satıldığını, ... İcra Müdürlüğünün 2010/9037 Esas sayılı dosyasındaki borcun ödendiğini, römorkun 3.500,00 TL, ilaç makinesinin ise 2.000,00 TL bedelle satıldığını, kirasının kendilerine ödenmesini talep ettikleri binanın davalı ile murisin birlikte yaşadıkları aile konutu olduğunu, bu konut hakkında sağ kalan eşe özgülenmesi için dava açılacağını, muris Rasim Sakalar'ın kendi el yazısı ile bir vasiyetname düzenlediğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, "davanın kabulü ile 12.250,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak mirasçılık belgesindeki hisseleri oranında davacılara ödenmesine" karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 28.09.2020 tarihli ve 2016/16781 Esas, 2020/5461 Karar sayılı ilâmı ile "...tarafların muris Rasim Sakalar mirasçıları oldukları ve davalı lehine Mersin 10. Noterliğinin 24.04.2013 tarih 6829 yevmiye numaralı resmi feragatname ile muristen intikal eden ... plakalı binek araçtaki miras haklarından feragat ettikleri ve davalının buna dayanarak aynı gün aracı kendi adına tescil ettirdiği halen de davalı adına kayıtlı olduğu ve davacılar tarafından feragatten rücu edildiğine dair bir iddia bulunmadığı gibi herhangi bir delilinde ileri sürülmediği,

muristen intikal eden römork ile ilaç makinesinin ise davalı tarafından satılmış olduğu ve borçlusu muris olan ... İcra Müdürlüğünün 2010/9037 Esas sayılı dosyasında 2 borç miktarının 20.09.2011 itibariyle 9.832,00TL olduğu ve alacaklı vekilinin 30.04.2013 tarihli beyanı ile alacaklarından feragat ettiklerini bildirdiği, ayrıca muristen intikal eden 4762 ada 3 parsel sayılı taşınmazda ise tarafların elbirliği malik olduklarını anlaşılmaktadır.

O halde, davacıların dava konusu römork ve ilaç makinesinin ise satış bedelinin icra dosyasına ödenip ödenmediğinin kuşkuya yer bırakmayacak şekilde araştırılması gerektiği; ... plakalı araca dair resmi feragatleri olduğu ve feragatten rücu şartları oluşmadığı ve elbirliği mülkiyetine tabi taşınmaz üzerinde hissedarlardan birinin kullanımının bulunması halinde diğer hissedarların ferağdan men koşulu gerçekleşmeden ecrimisil talep edemeyecekleri gözetilerek toplanan ve toplanacak olan deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle işin esasına yönelik karar verilmesi gerekirken, mahkemece, belirtilen hususlar gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir" gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece mahkemesi, "dava konusu araç ile ilgili davacıların davalı lehine feragatte bulunduğu, römork ve ilaç makinesi yönünden satış bedellerinin murisin borçlu olduğu icra dosyasına ödendiği, ecrimisil istemi yönünden ise intifadan men koşulu gerçekleşmediği gerekçeleriyle davanın reddine" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili, terekenin paylaşımı konusunda taraflar arasında anlaşma bulunduğunu, davalının anılan anlaşma gereği üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini, murisin icraya konu borcunu davacıların ödediğini, tanık beyanlarının dikkate alınmadığını, davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ve re'sen incelenecek nedenlerle de kararın bozulması gerektiğini belirtmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, mirasta adi istihkak ve ecrimisil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 528 ve 545 inci maddeleri ile 637 - 639 uncu maddeleri.

2. Gerek öğretide ve gerekse yargısal uygulamalarda ifade edildiği üzere ecrimisil, diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı, hak sahibinin hak sahibi olmayan zilyetten isteyebileceği bir tazminat olup, 08.03.1950 tarihli 22/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında; fuzuli işgalin tarafların karşılıklı birbirine uygun iradeleri ile kurduğu kira sözleşmesine benzetilemeyeceği, niteliği itibarı ile haksız bir eylem sayılması gerektiği, haksız işgal nedeniyle oluşan zararın tazmin edilmesi gerekeceği vurgulanmıştır.

Ecrimisil, haksız işgal nedeniyle tazminat olarak nitelendirilen özel bir zarar giderim biçimi olması nedeniyle, en azı kira geliri karşılığı zarardır. Bu nedenle, haksız işgalden doğan normal kullanma sonucu eskime şeklinde oluşan ve kullanmadan kaynaklanan olumlu zarar ile malik ya da zilyedin yoksun kaldığı fayda (olumsuz zarar) ecrimisilin kapsamını belirler. Haksız işgal, haksız eylem niteliğindedir (YHGK'nin 25.02.2004 tarihli ve 2004/1-120-96 sayılı kararı).

3. Değerlendirme Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla; davacılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler yeniden kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden hükmün onanması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Uyulan bozma kararı gereğince tesis edilmiş İlk Derece Mahkemesi kararında hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik olmamasına, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukuken imkân bulunmamasına göre yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usûl ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,