Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/1630 K.2023/3431

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ortaklığın giderilmesi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan )14. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... vekili ve dahili davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde; 101 ada 51, 68, 70, 71, 111, 180, 181 ve 184 parsel sayılı taşınmazlar ile 107 ada 235, 264 ve 275 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış yoluyla giderilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalılardan ... cevap dilekçesinde; 101 ada 70 ve 180 parseller ile 107 ada 235 parseldeki fındık ağaçları ile üzerindeki müştemilatın maliki olduğunu, 101 ada 70 ve 71 parsel sayılı taşınmazları ise adi yazılı sözleşme ile 1991 yılında satın aldığını, adı geçen parsellere yönelik tapu iptali ve tescil davası ile mülkiyetin tespiti davası açacağını belirterek davanın reddini savunmuştur.

2. Dahili davalı ... vekili cevap dilekçesinde; dava konusu taşınmazlardan kamulaştırma işlemine konu olan 449 ve 450 parsel sayılı taşınmazın bu alanlarının korunmasını, satış halinde devre dışı bırakılmasını istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 09.02.2016 gün ve 2015/145 Esas, 2016/100 Karar sayılı kararıyla; ''Davaya konu 101 ada 111, 180, 181, 184, 51, 68, 70, 71 parsel, 107 ada 235, 264, 275 parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine” davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin 09.02.2016 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesi 05.10.2020 tarih ve 2020/3285 Esas, 2020/5835 Karar sayılı ilamı ile '' Davalılardan ...'ın davaya konu taşınmazlardan 101 ada 70 ve 71 parsellere yönelik açtığı Kandıra Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/158 Esas sayılı tapu iptali ve tescil davasının 6100 sayılı HMK'nın 165/1 maddesi gereğince görülmekte olan ortaklığın giderilmesi davası için bekletici mesele yapılması gerekirken esas hakkında karar verilmesinin doğru görülmediği, kabule göre de;

davalılardan ...’ın muhdesat iddiasına karşı davanın geri kalan taraflarınca herhangi bir itiraz ileri sürülmediğinden dosyada bulunan bilirkişi raporunda belirtilen muhdesat oranlarına göre satış bedelinin dağıtılması şeklinde karar verilmemiş olmasının da doğru olmadığı'' gerekçeleriyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B.İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar 1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda karar başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;

"Kandıra Asliye Hukuk Mahkemesinde muhdesata ilişkin davası devam eden 101 ada 180 ve 478 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin davanın tefrikine karar verildiği, bilirkişi raporunda taşınmazın aynen taksiminin mümkün olmadığının tespit edildiği,

taraflar arasında muhdesat konusunda uyuşmazlık bulunmadığının da tarafların dava sırasındaki beyanlarından anlaşıldığı'' gerekçeleriyle, davanın kısmen kabulüne, 101 ada 477-479 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davacı tarafın pay sahibi olmaması sebebiyle aktif husumet yokluğundan reddine, davacının, dava konusu 101 ada 111-181-184-68-449-450-480-481 parsel ve 107 ada 235- 264-275 parsel sayılı taşınmazlar yönünden açılan davanın kabulü ile; taşınmazlar üzerindeki ortaklığın satış suretiyle giderilmesine,

107 ada 235 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki muhdesatların dava konusu parselin satış bedelinin %31'inin muhdesat sahibi ...'a, satış bedelinden arza isabet edecek geriye kalan kısmın tüm paydaşlara tapudaki hisseleri ve veraset ilamındaki payları oranında dağıtılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ve dahili davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. ... vekili temyiz dilekçesinde; 101 ada 449 ve 450 parsellere ilişkin Kandıra Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/110 d.iş dosyası ile dava açıldığı, kamulaştırma işlemine konu olan taşınmaz hakkında satış kararı verilmesinin doğru olmadığını, mahkemece aleyhe harca hükmedilmesinin de doğru olmadığını belirterek hükmün bozulmasını istemiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu edilen taşınmazların aynen taksiminin mümkün olup olmadığının tespiti ile değerlerini belirlemek için alınan bilirkişi raporlarının usul ve yasaya uygun olmayıp dava dosyasında yeniden rapor tanzim edilmesi gerektiği, aynen taksim edilmesine karar verilmesi gerektiği, taşınmazların değerlerinin düşük belirlendiğini belirterek hükmün bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 698 inci maddesine göre; "Hukukî bir işlem gereğince veya paylı malın sürekli bir amaca özgülenmiş olması sebebiyle paylı mülkiyeti devam ettirme yükümlülüğü bulunmadıkça, paydaşlardan her biri malın paylaşılmasını isteyebilir"

2. Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

3. Değerlendirme Temyizen incelenen Kandıra Sulh Hukuk Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı ... vekili ve dahili davalı Kara Yolları Genel Müdürlüğü vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Mahkemece, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin bozma ilamı doğrultusunda araştırma ve inceleme yapılarak verilmiş olan karar usul ve yasaya uygun bulunduğundan davalı ... vekili ve dahili davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA,

HUMK'nun 440/III- 2 nci bendi gereğince ilama karşı karar düzeltme yolu kapalı bulunduğuna,

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13/j maddesi ve 5018 sayılı Kanuna ekli II sayılı cetvelin B fıkrası uyarınca özel bütçeli idare olan dahili davalı idare, 6001 sayılı Yasanın 12. maddesi uyarınca harçtan muaf olduğundan dahili davalı ... Müdürlüğünden harç alınmasına yer olmadığına,

Taşınmaz malın satış bedelinden payına düşecek paranın %011,38 oranında hesaplanacak onama harcından peşin alınan 179,90 TL’nin mahsubu ile bakiyesinin temyiz eden davalı ...'a yükletilmesine,

Dahili davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,