Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/2922 K.2023/3439

Taraflar arasındaki ortaklığın giderilmesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, davalılardan ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde; davaya konu 106 ada 8 parsel sayılı taşınmazın davalılarla müşterek olarak kullanılmasının mümkün olmadığını belirterek taşınmaz üzerindeki ortaklığın öncelikle aynen taksim yoluyla aksi halde satış yoluyla giderilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar, eldeki davaya karşı cevap vermemişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Milas Sulh Hukuk Mahkemesinin 20.05.2008 tarihli ve 2003/321 Esas, 2008/480 Karar sayılı kararı ile

davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılardan ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Müvekkiline herhangi bir tebligatın yapılmadığını,

2. Gerekçeli kararın müvekkiline tebliğ edilmesine kadar davadan müvekkilinin haberdar edilmediğini,

3. Müvekkilinin Ankara'da ikamet etmesine rağmen diğer tebligatların İzmir'e çıkarıldığını,

4. Müvekkilinin davadan haberinin olmasının engellendiğini,

5. Taraf teşkili sağlanmadan davanın karara bağlandığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

2. Paydaşlığın giderilmesi davasını paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 27 nci maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

3. Değerlendirme

1. Dairemizin geri çevirme kararı sonrasında yapılan incelemede, dava tarihi olan 20.03.2003 tarihi itibariyle ile davalılardan ...'ın adres kayıt sistemindeki adresinin tespit edildiği ve dosyaya sunulduğu anlaşılmıştır. Bu tarihte adı geçen davalının adres kayıt sistemindeki adresinin ".... mahallesi, 721 sk. .... apt. no.4, iç kapı no:10 .../Ankara" adresi olduğu görülmüştür. Dava dilekçesinde davalılar arasında yer alan ...'ın adresi ".../İzmir" şeklinde belirtilmiştir. Öte yandan, dava dilekçesi tebligatının ilgiliye "Adalararası sk., 4.Cadde, .../Ankara" adresine çıkarıldığı, adres eksikliği nedeniyle bu tebligatın iade edildiği, sonrasında adı geçen davalıya dava dilekçesi tebligatının tekrar çıkarılmadığı ve bilirkişi raporunun da çıkarılmadığı görülmüştür.

2. Taraf teşkili, kamu düzenine ilişkindir ve yargılamanın her aşamasında re’sen göz önünde bulundurulması gerekir. Savunma hakkı, Anayasanın 36 ncı maddesi ile güvence altına alınmış olup 6100 sayılı HMK’nın 27 nci maddesinde de “Hukuki dinlenilme hakkı” başlığı altında ayrıca düzenlenmiştir. Hakim, tarafları dinlemeden veya iddia ve savunmalarını bildirmeleri için kanuna uygun biçimde davet etmeden hükmünü veremez.

Buna göre hakim iddia ve savunma haklarını kullanabilmeleri için tarafları duruşmaya çağırmak zorundadır. Bu nedenle davalılardan ...'ın davaya usulüne uygun olarak dahil edilmesi sağlanmadan İlk Derece Mahkemesince karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Tüm bu nedenlerle öncelikle, davada taraf olarak yer almayan ...'ın ve eldeki davaya yönelik hüküm verildikten sonra 13.04.2021 tarihinde paydaş olan Ulaş Utku Bozdoğan'ın davaya usulüne uygun bir şekilde katılımının sağlanması gerekmektedir.

3. Öte yandan, İlk Derece Mahkemesince taşınmaza ait güncel tapu kaydının ilgili tapu müdürlüğünden temin edilerek taraf teşkilinin denetlenmesi ve taşınmazda olası paydaş değişikliğinin saptanarak eski ve varsa yeni paydaşların usulüne uygun şekilde davaya katılımı sağlandıktan sonra oluşacak sonuca göre işin esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken, anılan taşınmaz yönünden taraf teşkili sağlanmaksızın, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

4. Kabule göre de; her ne kadar davaya konu taşınmazın satışına karar verilmişse de satışın ''genel'' açık artırma usulü ile yapılacağının açıkça belirtilmemiş olması doğru görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davalılardan ... vekilinin temyiz başvurusunun kabulü ile Milas Sulh Hukuk Mahkemesinin 20.05.2008 tarihli ve 2003/321 Esas, 2008/480 Karar sayılı kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,