Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/4386 K.2023/5944

Taraflar arasında görülen irtifak hakkına el atmanın önlenmesi ve kal davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 26.11.2020 tarihli ve 2016/19249 Esas, 2020/7836 Karar sayılı ilamıyla, Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karar, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin irtifak hakkı sahibi olduğu 1561 parsel sayılı taşınmaz üzerine davalının ruhsatsız bina yapmak sureti ile havai irtifak hakkını ihlal ettiğini belirterek; emniyet mesafesine müdahalesinin önlenmesini ve binanın irtifak hakkına tecavüzlü kısmının kal’ini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; irtfak hakkına müdahalenin bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 03.03.2015 tarihli ve 2013/947 Esas, 2015/77 sayılı Kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkemenin 03.03.2015 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 26.11.2020 tarihli ve 2016/19249 Esas, 2020/7836 Karar sayılı ilamında; mahkemece, dava konusu taşınmaz üzerindeki yapının yıkımına karar verildiğinden davada taraf olmayan tapu kayıt maliklerinin hukukunun da etkileneceği, taşınmaz malikine yöneltilmeyen davada, pasif dava ehliyetinin gerçekleştiğinden söz edilemeyeceği gerekçesiyle bozma kararı verilmiştir.

B.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkeme, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; davacının irtifak hakkına sahip olduğu dava konusu taşınmazda, irtifak hakkına müdahale edildiğinin ispat edildiği gerekçesiyle davanın kabulü ile müdahale edilen kısımlara yönelik el atmanın önlenmesine ve tecavüzlü kısımların kaldırılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... vekili Temyizi;

Belediyenin taşınmaz üzerindeki mülkiyetinin geçici olduğunu, taşınmazın kullanım hakkının tapudaki şerhte de belirtildiği üzere davalı ...'de olduğunu, yargılama giderlerinden Belediyenin de sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, dava konusu binaya ilişkin yapı kayıt belgesinin değerlendirilmediğini, benzer bir davada İstanbul Anadolu 5. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2019/260 Esas sayıya kayıtla görülmüş ve Mahkemenin 20.05.2022 tarihli, 2022/164 sayılı Kararında, "Somut olayda davaya konu gelirim hattı sık kullanılan işlek bir yol üzerinden ve yüzlerce ev üzerinden geçmektedir.

Zira söz konusu telin kurulduğu yerin yol olması ve sık kullanıldığı anlaşılmaktadır. Dava konusu taşınmazların yapımından sonra irtifak hakkı kurulduğu, bu durumda muhtemel zararların meydana gelmemesini sağlama görevi bizatihi davacı idarenin sorumluluğunda olduğundan asıl ve birleşen davanın reddine karar vermek gerekmiştir." denilerek davanın reddine karar verildiğini, aynı durumların eldeki davada da mevcut olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili Temyizi; Dava konusu yerin şahsı değil şirketi adına olduğundan husumet itirazının olduğunu, bilirkişi raporları arasında çelişki olduğunu, dava konusu hattın çok uzun olduğunu ve bir sürü binanın üzerinden geçtiğini buna rağmen sadece kendisine dava açıldığını, binayı müteahhidin yaptığını ve ondan satın alındığını, benzer İstanbul Anadolu 5. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2019/260 Esas sayılı kararıyla aynı gerekçele ihtiva edip farklı karar verilmesinin anlaşılamadığını, yapı kayıt belgesi olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, irtifak hakkına el atmanın önlenmesi ve kal istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 683 ve 722 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1.Temyizen incelenen Mahkeme kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı ve bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı ... vekilinin tüm itirazları, davalı ... vekilinin ise aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Dava konusu irtifak hakkına tecavüz ettiği iddia edilen yapı, davalı ...'in zilyetliğinde olup, ... tarafından yapılmıştır. Dava konusu yapının bulunduğu taşınmazın mülkiyetinin, davalı ...'ye geçişi 7143 sayılı Kanunu'nun geçici 1 inci maddesi uyarınca 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun Ek-4 maddesi hükümlerinden kaynaklıdır. Davalı ...'nin davacının irtifak hakkına yönelik bir müdahalesi bulunmadığından yargılama giderlerinden sorumlu tutulmaması, bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 438 inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü uyarınca Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı ... vekilinin tüm itirazları, davalı ... vekilinin ise diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Davalı ... vekilinin Mahkeme kararına yönelik temyiz itirazının kabulü ile Mahkeme kararının, hüküm fıkrasının sırasıyla (5), (5) ve (6) numaralı üç ayrı bendinde yer alan “davalılardan” ibaresinin çıkartılarak yerlerine “davalı ...'dan” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının ilgiliye iadesine,