Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2023/4447 K.2024/5424

Taraflar arasındaki ecrimisil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili, davalı Sosyal Güvenlik Kurumu vekili, davalı Emek İnşaat ve İşletme Anonim Şirketi vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Sosyal Güvenlik Kurumu vekili, davalı Emek İnşaat ve İşletme Anonim Şirketi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu 15310 ada 58 parsel sayılı taşınmazdaki 26 adet bağımsız bölümden oluşan binanın 25.07.2013 tarihinde davalı Emek İnşaat tarafından yapılan ihale sonucu 08.10.2013 tarihinde vekil eden ...Tek. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd.

Şti adına kayıt edildiğini, satış şartnamesi gereğince temlikten sonra 18 ay boyunca davalı SGK’nın taşınmazı bedelsiz kullanmaya devam edeceğini, 18 ay sonra taşınmazın teslimi yapılmaz ise kira bedeli ödeneceğinin öngörüldüğünü, belirtilen sürenin 08.04.2015 tarihinde dolduğunu, davalıların fiili teslim tarihine kadar kira bedeli ödeme taahhüdü altına girmelerine ve ihtarname gönderilmesine rağmen kira bedelini ödemediklerini, davalı kuruma 11.05.2015 tarihli yazı ile tahliye ve kira talebinin iletildiğini,

teslimden kaçınılması ve kira ödemesi yapılmaması üzerine davalı Sosyal Güvenlik Kurumuna 24.06.2016 tarihli ihtarnamenin gönderildiğini, taşınmazın davalı Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından 30.01.2017 tarihinde teslim edildiğini, davacılardan ...Tek. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti’nin 16/03/2016 tarihinde dava konusu yerleri diğer davacı Şirketlere sattığını, davacı ... Tek. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd.

Şti için 08.04.2015-11.03.2016 tarihleri arasında davalıların taşınmazı tasarruf etmeleri nedeniyle 11 ay 8 günlük kira alacağı toplamı olan 794.300,00 TL’nin ödenmesi gerektiğini, davacılar Yasin Kütükde Teks. Ltd. Şti. ve Eyyüp Kütükde Tek. Ltd.

Şti. için ise 11.03.2016 tarihinden dava tarihine kadar 10 ay 14 günlük kira alacağının 737.900,00 TL olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla toplam 1.532.200,00 TL ecrimisilin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiş olup 24.08.2020 tarihli ıslah dilekçesi ile ıslah tarihinden itibaren yasal faizi ile ecrimisilin davalılardan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalılardan Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın eksik harç yatırılarak açıldığını, kendisine husumet yöneltilemeyeceğini, davalı Şirket ile imzalanan arsa bedeli karşılığı inşaat yaptırılmasına ilişkin 13.01.2012 tarihli protokol gereğince taşınmazın davalı Şirkete devrinin uygun görüldüğünü, 2012/15 sayılı Başbakanlık Genelgesi kapsamında Başbakanlık Ekonomik, Sosyal ve Kültürel İşler Başkanlığının 01/07/2013 tarihli ve 89243403-399/2597-1525 sayılı yazısı ile izin alındığını,

dava konusu taşınmazın Maltepe SGM kompleksi tamamlanıncaya kadar kullanılmak üzere davalı Emek İnşaat ve İşletme AŞ’ye devredildiğini, taşınmazın tahliyesi ve alıcıya teslimi ile ilgili herhangi bir süre belirtilmediğini, davalı Şirket tarafından da taşınmazların teslim süresi konusunda bir tarih talep edilmemesine rağmen satış şartnamelerine 18 ve 36 aylık sürelerin eklendiğini, bu sürelere göre alıcılara çeşitli taahhütnameler verilerek alıcılar nezdinde zorlama ve haksız şekilde kira ödemesinin talep edilebilir konuma düştüklerini,

taşınmazın tahliye ve tesliminin ne zaman ve nasıl gerçekleşeceğine ilişkin kurumun bilgisine başvurulmadığını ve sorumluluklarının da bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

2. Davalı Emek İnşaat ve İşletme A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini, taşınmazın davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından kullandığını, hiçbir dönemde dava konusu taşınmazda bir kullanımlarının söz konusu olmadığını, davanın görevsiz mahkemede açıldığını, davalı Sosyal Güvenlik Kurumu ile imzalanan “...Çerçeve Protokol...” gereğince taşınmazın devralındığını, taşınmazın 03.07.2013 tarihli yazı gereği satış ihalesi ilanına çıkarıldığını ve ihalenin 25.07.2013 tarihinde gerçekleştirildiğini, ihtarname ve taleplerin muhatabının kendileri değil diğer davalı kurum olduğunu, kendisinden kira alacağı talep edilemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; 1.Davalı Sosyal Güvenlik Kurumu ile diğer davalı Emek A.Ş arasında arsa bedeli karşılığı inşaat yapılmasına ilişkin protokol imzalandığı,

2. Bu protokol gereğince Sosyal Güvenlik Kurumu’nun mülkiyetinde bulunan taşınmaz üzerine ihtiyaç duyulan binaların davalı Şirket tarafından yapılmasının kararlaştırıldığı,

3.Dava konusu 26 adet bağımsız bölümden oluşan ve Sosyal Güvenlik Kurumu hizmet binası olarak kullanılan taşınmazın 25.07.2013 tarihinde davalı Şirket tarafından yapılan ihale sonucu davacılardan ...Tek. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti’ye ihale edildiği,

4. Bağımsız bölümlerin 08.10.2013 tarihinde davacı Şirket adına tapuya tescil edildiği,

5.Şartname gereğince 18 aylık sürenin hitamında (08.04.2015 tarihinden sonra) davalı Sosyal Güvenlik Kurumun’dan kira ödemesinin talep edildiği,

6.Taşınmazın fiili tesliminin tapu devrinden itibaren en geç 18 ay içinde yapılacağı ve yapılmaması halinde 18 aydan sonraki dönem için kira ödeneceğinin şartnamede kararlaştırıldığı,

7. Davacı ...-Se Tek. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti’nin taşınmazın tamamını 16.03.2016 tarihinde diğer davacı Şirketlere devrettiği, 18 aylık sürenin dolduğu 08.04.2015 tarihinden 16.03.2016 tarihine kadarki dönem için davacı ...-Se Tek. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. lehine, 16/03/2016 tarihi ile teslim tarihi olan 30.01.2017 tarihine kadar da diğer davacı Şirketler lehine kira alacağının tahsili gerektiği gerekçesiyle davanın toplam 1.337.944,80 TL üzerinden kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili, davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili ile davalı Emek İnşaat ve İşletme A.Ş vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, talep edilen toplam alacak miktarı ile tespit edilen miktar arasında fahiş fark bulunduğunu, lehe takdir edilen vekâlet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesinin hatalı olduğunu, her iki davalı bakımından müteselsilen ve müştereken karar verilmesi gerektiğini, faiz talebinin gözardı edildiğini ve dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunmuşlardır

2.Davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile sonuca gidildiğini, dava konusu taşınmazın 24/06/2013 tarihli yönetim kararına istinaden Maltepe SGM Kompleksi tamamlanıncaya kadar kullanılmak üzere davalı Şirkete devredildiğini, kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini, taşınmazın tahliyesi ve alıcısına telimi ile ilgili bir süre tespiti yapılmadığını, sadece yeni hizmet binasına taşınıncaya kadar kullanımın kararlaştırıldığını, hukuka aykırı şekilde taahhüt veren konumuna düşürülmek gayreti içerisinde olunduğunu,

kira borcu bulunan kiralayan sıfatının ve haksız işgalci konumunda olmadıklarını, davacılara verilen taahhütlerden ötürü sorumluluklarının bulunmadığını, 18 ay gibi kesin ve afaki bir taahhüt verenin davalı Şirket olduğunu ve cevap dilekçesindeki beyanları ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2.Davalı Emek İnşaat ve İşletme A.Ş vekili istinaf dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, ecrimisile ilişkin yeterli değerlendirme yapılmadığını, gerekçenin yetersiz olduğunu, delillerin araştırılmadığını, ecrimisil talep edilemeyeceğini, pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddi gerektiğini, davalı sıfatlarının bulunmadığını, taşınmaza hiçbir zaman zilyedi olmadıklarını, tapu devrinin ihaleden sonra yapıldığını, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı tarafından şartsız ve koşulsuz devir yapıldığını, satıştan bir gelir elde etmediklerini, satış gelirinin de Sosyal Güvenlik Kurumuna ödendiğini, eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile sonuca gidildiğini ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile özetle; 1. Davacı Şirketlerin TMK’nin 683 üncü maddesinden kaynaklanan mülkiyet hakkına istinaden kayıt maliki oldukları bağımsız bölümler için ve malik oldukları dönemlere yönelik olarak davalılardan ecrimisil isteminde bulundukları,

2. Her ne kadar davalı Emek İnşaat ve İşletme A.Ş tarafından hazırlanan şartnamede kira bedeli ödenmesinden söz edilmiş ise de taraflar arasında kira sözleşmesinin bulunmadığı, taşınmazın belli bir sürede tesliminin öngörüldüğü ve teslim yapılmadığı takdirde kullanım bedeli ödenmesinin kararlaştırıldığı,

3. Hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu,

4. Dava konusu bağımsız bölümleri haklı ve geçerli bir nedeni bulunmaksızın kullanan davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının ecrimisil ödemekle sorumlu olduğu,

5. Diğer davalı Emek İnşaat ve İşletme AŞ’nin ise davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı ile arasında bulunan çerçeve protokol kapsamında taşınmazların ihalesini hazırlayıp davacı Şirketlere satışını yaptığı, taşınmazlarda fiili bir kullanımı ve tasarrufunun söz konusu olmamakla birlikte diğer davalı kurum ile birlikte hareket ettiği dikkate alınarak yazılı şekilde karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmadığı,

6.Davacıların ıslah dilekçesi ile faiz isteminde bulundukları gerekçesiyle davacılar ve davalıların istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen karara karşı süresi içinde davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili ve davalı Emek İnşaat ve İşletme A.Ş vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili temyiz dilekçesinde özetle; cevap dilekçesi, yargılama aşamasındaki beyanlar ve İstinaf sebeplerine benzer gerekçeler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2. Davalı Emek İnşaat ve İşletme A.Ş vekili temyiz dilekçesinde özetle; cevap dilekçesi, yargılama aşamasındaki beyanlar ve istinaf sebeplerine benzer gerekçeler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ecrimisil isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 995 inci maddesi.

3. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı vekili ve davalı Emek İnşaat ve İşletme A.Ş vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Davalı Sosyal Güvenlik Kurumu harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,