Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/1475 K.2025/3300

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davacılar vekili ve duruşma istemiyle davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 17.12.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir. Belli edilen günde açık duruşmaya başlandı. Gelen olmadı. Açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ... vekili dava dilekçesinde, davalıların murisi ... ile davacı arasında akdedilen .... Noterliğinin 15.09.1983 tarihli satış vaadi sözleşmesi ile ... parselin 1/3 hissesinin satışının vaat edildiğini, bedelin ödendiğini, zilyetliğin davacıya teslim edildiğini ileri sürerek tapu iptali ve tescil, 2. kademede dava konusu payın dava tarihindeki rayiç değerinin tespit edilerek davalılardan tahsilini istemiştir.

II. CEVAP

Davalılar vekili cevap dilekçesinde; derdestlik itirazında bulunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 30.11.2015 tarihli ve 2015/318 Esas, 2015/599 Karar sayılı kararı ile satılan hissenin elbirliği mülkiyetine tâbi olup ortaklık dışı üçüncü kişiye satıldığından sözleşmenin ifa olanağı olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Mahkemenin 30.11.2015 tarihli kararının davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 16.12.2019 tarihli ve 2016/18228 Esas, 2019/8699 Karar sayılı kararıyla; tapu kaydı getirtilmeden eksik inceleme ile karar verildiği ve terditli tazminat talebi hakkında bir karar verilmediği gerekçeleriyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Kızıltepe 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/445 Esas sayılı dosyasının tapu iptal ve tescil talebi yönünden derdest olduğu, ayrıca taşınmazın da davalılar dışındaki kişiler adına kayıtlı olduğu gerekçeleriyle tapu iptali ve tescil talebinin usulden reddine, davalıların satış vaadi sözleşmesinde öngörülen edimlerini yerine getirmedikleri gerekçesiyle tazminat talebinin kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1.Davacılar vekili, tapu iptali ve tescil talebinin kabulünün gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir. 2.Davalılar vekili, adli yardım talep ettiklerini, derdest dosyanın kesinleşmesi beklenmeden tazminat talebinin değerlendirilemeyeceğini, kabule göre de en fazla güncellenen bedele hükmedilebileceğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, satış vaadi sözleşmesinden kaynaklanan tapu iptali ve tescil terditli tazminat istemine ilişkindir.

Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3/2 hükmü atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428. maddesi ile 439/2 hükmünde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

6100 sayılı Kanun'un "Hukuki dinlenilme hakkı" başlıklı 27. maddesine göre davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. Bu hak; yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını, mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini içerir.

Aynı Kanun'un "Dava konusunun devri" başlıklı 125. maddesine göre davanın açılmasından sonra, davalı taraf, dava konusunu üçüncü bir kişiye devrederse, davacı aşağıdaki yetkilerden birini kullanabilir:

1) İsterse, devreden tarafla olan davasından vazgeçerek, dava konusunu devralmış olan kişiye karşı davaya devam eder. Bu takdirde dava davacı lehine sonuçlanırsa, dava konusunu devreden ve devralan yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu olur.

2) İsterse, davasını devreden taraf hakkında tazminat davasına dönüştürür.

Açıklanan yasal düzenlemeler ışığında temyizen incelenen kararda, dava konusu ... parselin tüm tedavüllü kayıtları getirtilmeden hüküm kurulması doğru görülmediği gibi vaat borçlusu ...'in nüfus kayıtlarından mirasçısı olduğu anlaşılan ...'e husumet yöneltilmemiş olması da 6100 sayılı Kanun'un 27. maddesinin ihlali niteliğindedir.

Öte yandan, davacı yanın tapu iptali ve tescil istemi devam ettiğinden yargılama sırasında davalıların dava konusu taşınmaz payını 30.11.2015 tarihinde ... isimli kişiye satarak devrettikleri re'sen gözetilerek 6100 sayılı Kanun'un 125. maddesi hükümleri uygulanmak suretiyle davacıya seçimlik hakkının hatırlatılması, davacının davasını şimdi olduğu gibi tapu iptali ve tescil istemli olarak devam ettirmesi hâlinde yeni malikin usulüne uygun olarak davaya dâhil edilmesi gerekirken, belirtilen husus gözden kaçırılarak yargılamaya devam olunup, karar verilmesi doğru görülmemiştir.

VI. KARAR