Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/2064 K.2025/3118

Mahkeme kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; tarafların murisi ...’un ...’nin 01.01.2003 tarihli vasiyetnamesi ile davacıya vasiyet ettiği taşınmazlara ilişkin olarak vasiyetnamenin tenfizine, ilgili taşınmazların tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davaya cevap verilmemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararını süresi içinde davacı vekili temyiz etmiştir.

Davacı vekili temyiz dilekçesinde;

a. İşlemden kaldırma kararı verilen duruşmadan önceki celse olan 05.07.2012 tarihinde davacı vekili tarafından mazeret dilekçesi verildiğini, Mahkemece yeni duruşma gününün UYAP'tan öğrenilmesine karar verilerek duruşmanın 25.09.2012'ye ertelendiğini, ancak yeni duruşma gününün taraflara tebliğ edilmediğini,

b. Bu nedenle işlemden kaldırma kararı verilen 25.09.2012 tarihli celseden davacı vekilinin haberi olmadığından katılamadığını, ‘‘duruşma gününün UYAP’tan öğrenilmesine’’ şeklinde kurulan ara kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu,

c. Mahkemece mazeretin kabulü sonrasında belirlenen yeni duruşma gününün HMK hükümleri gereğince usulüne uygun şekilde davacı tarafa tebliğ edilmesinin gerektiğini, bu nedenle 25.09.2012 tarihli celsede dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, vasiyetnamenin tenfizi istemine ilişkindir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “hukuki dinlenilme” başlıklı 27. maddesi, T.C. Anayasası’nın hak arama hürriyetini düzenleyen 36. maddesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin adil yargılanma hakkına ilişkin 6. maddesi nazara alındığında davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler.

Yargılama ile ilgili bilgi sahibi olunmasını, açıklama ve ispat hakkını mahkemenin açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini içeren bu hakkın ve yargılamanın aleniliği ilkelerinin gerçekleşmesinin en önemli aracı duruşma yapılmasıdır. Duruşma günü celseye katılma imkânı olmayan taraf buna ilişkin mazeretini bildirip, belgeleyerek, bildirim giderlerini de yatırarak duruşmanın ertelenmesini isteme olanağına sahiptir.

O hâlde, HMK’nın 150. maddesi kapsamında duruşma tayin edilerek, usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflardan yalnız biri duruşmaya katılırsa gelmeyen tarafın geçerli mazeret gönderip göndermediği, gerekli masrafın karşılanıp karşılanmadığı incelenerek; gelen tarafın bu mazeret dilekçesine karşı beyanına göre, dosyanın işlemden kaldırılmasına ya da kaldırılmamasına karar verilecektir.

Anılan hususların uygulanabilmesi için, her şeyden önce tarafların usulüne uygun davet edilmiş olmaları gerekmektedir.

6100 sayılı Kanun’un uygulama alanını, adli yargı ilk derece hukuk mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri hukuk dairelerinde tutulacak kayıtlar ile yazı işleri hizmetlerinin yürütülmesini ve bu işlemlerde UYAP'ın kullanılmasına dair usul ve esasları düzenlemek amacıyla çıkarılan Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yönetmeliğinin 52. maddesi gereğince tebligat işlemleri 7201 sayılı Tebligat Kanunu ile Tebligat Kanunu uyarınca çıkarılan yönetmeliklere göre fiziki ya da elektronik ortamda yapılacaktır.

Elektronik tebligat usulünün düzenlendiği Tebligat Kanunu'nun 7/A maddesindeki düzenleme ve Elektronik Tebligat Yönetmeliği hükümleri de dahil olmak üzere, Tebligat Kanunu ve çıkarılan Tebligat Yönetmeliği hükümleri incelendiğinde; yasal mevzuatta duruşma gününün UYAP'tan öğrenilmesi usulünün uygulanabileceğine yönelik bir düzenlemeye yer verilmediği görülmektedir.

Tüm bu açıklamalar çerçevesinde somut olayda; Mahkemece 05.07.2012 tarihli celsede davacı vekilinin mazereti kabul edilerek duruşmanın 25.09.2012 tarihine bırakılmasına ve duruşma gününün UYAP'tan öğrenilmesine karar verildiği anlaşılmakta ise de; duruşma gününün tebliğ edilmediği anlaşıldığından davacı vekilinin duruşma gününden haberdar edilemediğinin kabulüyle; yeniden duruşma günü bildirilerek yargılamaya devam edilmesi gerekirken takip edilmeyen dosyanın işlemden kaldırılarak sonrasında davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR