Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/253 K.2025/4113

Bölge Adliye Mahkemesi kararı bir kısım davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilleri ile davalılardan ... ve ... İnşaat Limited Şirketi arasında yapılan sözleşme ile tarafların daire takası için anlaştığını, bu kapsamda davacılara ait 227 06... parsel, 8 numaralı bağımsız bölümde yer alan taşınmazın tapusunun davalı ...’ye aktarıldığını, buna karşılık davalının edimini yerine getirmediğini, bu nedenle 22.03.2016 tarihinde imzalanan sözleşmenin feshi ile taşınmazın müvekkilleri adına tapuya kayıt ve tescili ile taşınmaz üzerine konulan tüm takyidatların terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Bir kısım davalılar vekilleri cevap dilekçelerinde özetle; taraflar arasında yapılan sözleşmeden bilgileri olmadığını, davalı ... ve ... İnşaat Limited Şirketinden alacaklı oldukları için icra takibi yaptıklarını, yapılan takip sonucunda tapu kaydına haciz şerhi işlendiğini, işlemin tapu siciline güven ilkesi gereğince yapıldığını, iyiniyetli olduklarını beyanla davanın reddini savunmuşlar.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında özetle; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 1023. maddesinde tapu kütüğündeki tescile, iyiniyetle dayanarak mülkiyet veya bir başka ayni hak kazanan üçüncü kişinin, bu kazanımının korunacağının ifade edildiği, maddede iyiniyetle iktisabı korunacak olan hakkın, ayni hak olduğunun açıkça belirtildiği, haciz şerhleri, ayni hak niteliğinde olmadığından, 4721 sayılı Kanun’un 1023. maddesi kapsamında bir korumaya sahip olamayacakları gerekçesiyle, Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 227 06... parsel 3. Kat, 8 numaralı bağımsız bölüm kayıtlarına işlenen haciz şerhlerinin ayrı ayrı terkinine karar vermiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalılardan ... Bankası Anonim Şirketi, ..., ... Bankası Ticaret Anonim Şirketi, ... ve ... Vergi Dairesi vekilleri temyiz dilekçelerinde;

1. Davalılardan ... ve ... İnşaat Limited Şirketinden alacaklı oldukları için icra takibi yaptıklarını ve dava konusu taşınmaz ... adına tescilli olduğu için kayıtlarına haciz şerhi işlendiğini,

2. Tapuya güven ilkesi gereğince iyiniyetli olarak işlem yaptıklarını,

3. Davacılar ile davalı ... arasında yapılan sözleşmeden haberdar olmadıklarını ve sözleşmenin tapuya şerh edilmediğini,

4. Davanın açılmasına sebebiyet vermediklerini bu nedenle aleyhlerine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek hükmün bozulmasını talep etmişlerdir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; haciz şerhlerinin terkini istemine ilişkindir.

Dava konusu taşınmaz, davacılar ... ve ... adlarına tescilli iken, davacılar tarafından 18.06.2015 tarihinde satış suretiyle temlikle davalılardan ... adına kayden tescil edilmiş, taşınmaz davalı ... adına kayıtlı iken tapu kaydına 07.08.20 18... .09.2021 tarihleri arasında haciz şerhleri işlenmiş, açılan tapu iptali ve tescil davası üzerine Mahkemece tapu kaydına 25.06.2019 tarihinde tedbir şerhi işlenmiştir. Tapu kaydındaki mevcut haciz şerhlerinden bir kısmı tedbir kararından önce işlenmişken, bir kısmı ise 25.06.2019 tarihindeki ihtiyati tedbir kararından sonra tapu kaydına şerhedilmiştir.

4721 sayılı Kanun'un 1010. maddesi; "Aşağıdaki sebeplere dayanan tasarruf yetkisi kısıtlamaları, tapu kütüğüne şerh verilebilir;

Çekişmeli hakların korunmasına ilişkin mahkeme kararları,

Haciz, iflas kararı veya konkordato ile verilen süre,

Aile yurdu kurulması, artmirasçı atanması gibi şerh verilmesi kanunen öngörülmüş işlemler.

Tasarruf yetkisi kısıtlamaları şerh verilmekle taşınmaz üzerinde sonradan kazanılan hakların sahiplerine karşı ileri sürülebilir." şeklindedir.

4721 sayılı Kanunu'nun 1020. maddesine göre de tapu sicili herkese açıktır. Hiç kimse tapu sicilindeki kaydı bilmediğini ileri süremez. Öte yandan aynı Kanun'un 1023. maddesi gereğince de, tapu kütüğündeki tescile iyiniyete dayanarak mülkiyet veya bir başka ayni hak kazanan üçüncü kişinin bu kazanımı korunur.

Tapu sicilinin aleniliği ilkesi ve 4721 sayılı Kanun'un 1010, 10 23... . maddeleri gereğince ihtiyati tedbir şerhinden önce tapu kaydına haciz şerhi işlenen ve iyiniyetli olan haciz lehtarları bakımından, tasarruf yetkisi kısıtlamalarının şerh verilmesiyle, taşınmaz üzerinde sonradan kazanılan hakların sahiplerine karşı ileri sürülebileceği gözetilmelidir. Başka bir ifadeyle iyiniyetli haciz şerhi lehtarı, lehine olan haciz şerhini, taşınmazda sonradan hak sahibi olanlara karşı ileri sürebilecektir.

O hâlde, Mahkemece yukarıda değinilen Kanun maddeleri gözetilmek suretiyle araştırma ve değerlendirme yapılması gerekirken yanılgılı değerlendirme ile karar verilmiş olması doğru görülmemiş hükmün bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgililere iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,