Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/2543 K.2025/4033

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, duruşma isteminin değerden reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, (eski) 106 parseli önceki malik ... 'den 1980 yılında haricen satın alındığını, daha sonradan buranın imar ihya edilerek kapama erik ve hurma bahçesi hâline dönüştürüldüğünü, bir kısmının da tarım alanı olarak kullanıldığını ileri sürerek harici alıma dayalı tapu iptali ve tescil, olmazsa temliken tescil, olmazsa muhdesatın aidiyetinin tespiti ve üst hakkı tesisi, olmazsa parsellerde bulunan ağaçların dikimi, yetiştirilmesi ve imar ihya bedellerinin tespiti ile davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar ..., ..., ..., ... ve ... davanın reddini savunmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 31.12.2019 tarihli ve 2018/582 Esas, 2019/422 Karar sayılı kararı ile davacının tüm taleplerinin subut bulmadığından reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Adana Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesinin 12.01.2021 tarihli kararı ile; harici alımın ispatlanamadığı, temliken tescilin şartlarının oluşmadığı, muhdesatların davacı tarafça oluşturulduğunun ispatlanamadığı ayrıca davacının muhdesatın tespiti davasının açılmasında güncel hukuki yararı bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1. Bölge Adliye Mahkemesinin 12.01.2021 tarihli kararının süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce; "davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi ile mahkemece 04.07.2018 tarihli tensip zaptında tarafların HMK.nun 1 21... /2 maddeleri gereğince delil olarak gösterdikleri belgeleri dilekçelerine ekleyerek vermeleri ile başka yerden getirtilecek belgelere ilişkin gerekli bilgileri vermeleri,

sonradan delil ibrazının HMK.nun 145. maddesi çerçevesinde sınırlı ve zorunlu hallerde mümkün olacağı taraflara bildirilmiş ve 22.11.2018 tarihli öninceleme duruşmasında taraf vekillerine tüm delillerini sunmaları için iki haftalık kesin süre verilmiş olduğu, davalıların 23.07.2018 tarihli cevap dilekçesinde ve 06.12.2018 tarihli delil listesinde dayanmadıkları.

02.05.2019 tarihinde davalılar vekili tarafından verilen yeni delil ibrazı konulu dilekçe ile "... ait 106 nolu Parselin Bakım Senedi" ve "Gayrimenkul Anlaşma ve Taksim Senedi" başlıklı delilleri sundukları, mahkemece harici alıma dayalı tapu iptali ve tescil, temliken tescil, muhtesatın aidiyetinin tespiti davalarının reddine karar verilmesi doğru görülmekle birlikte davalı tarafından sonradan ileri sürülen "... 'e ait 106 nolu Parselin Bakım Senedi" ve "Gayrimenkul Anlaşma ve Taksim Senedi" başlıklı belgelere dayanılarak muhdesat bedelinin tazmini davasının reddine karar verilmesinin doğru olmadığı;

Dava konusu taşınmazda bir kısım ağaçların davacı tarafından dikilmiş ve bakılmakta olduğu belirlendiğinden TMK'nin 723. maddesi dikkate alınarak tazminata karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olmasının doğru görülmediği gerekçesiyle davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile HMK 373/1. maddesi gereğince temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yerel mahkeme hükmünün bozulmasına" oyçokluğuyla karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davaya konu Mersin ili, ... İlçesi, ... Köyü 406, 407, 408, 4 09... parsel sayılı taşınmazlar üzerindeki ağaçların (imar ihya, ağaç ve tesis vb.) bedelinin tahsiline ilişkin tazminat talebi yönünden yapılan incelemede, davacı asil tarafından 16.06.2023 tarihli keşif esnasında bulunduğu beyanda da belirtildiği üzere dava konusu taşınmazın tarafların annesine ait olduğu,

davacı tarafça dava konusu taşınmazın muris babalarından kaldığı iddia edilmişse de, tarafların babalarının 1979 yılında vefat ettiği, dava konusu taşınmazın tapulama tutanaklarından anlaşıldığı üzere 08.02.1978 tarihinde kadro tespiti neticesinde dava dışı ... adına tespit görerek tapu kaydının 10.03.1998 tarihinde oluştuğu, taşınmazın anılan şahıstan dava dışı ... 'a intikal ettikten sonra 10.03.2003 tarihinde tarafların annesi ... tarafından satın alındığı, tapu kaydının muris ... adına olduğunun davacı tarafça bilindiği.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 723. maddesi kapsamında dava konusu ağaçları diken malzeme sahibinin iyiniyetli olması hâlinde malvarlığında sebepsiz zenginleşme meydana gelen taşınmaz maliklerinden haklı bir tazminat talep edebileceği, iyiniyetli olmaması hâlinde ise tazminat miktarının levazımın en az kıymetini geçemeyeceği, bu kapsamda davacının kök muris babadan gelmeyen muris anne tarafından satın alınan taşınmazın bir kısmının bakımına ilişkin muris annesi ile anlaştığı, taraflarca muris annenin de dâhil olduğu bir miras taksim sözleşmesi yapılmışsa da muris annenin sağlığında yapılan taksim sözleşmesinin geçerli olmayacağı,

hâl böyleyken davacının dava konusu taşınmazı iyiniyetli olarak kullandığından ve dava konusu ağaçları diktiğinden bahsedilemeyeceği ve bu sebeple davacının dava konusu taşınmazda bulunan ağaçların ancak asgari levazım değerini talep edebileceği gerekçesiyle daha önce bozmaya konu edilmeyen tapu iptali ve tescil, terditli temliken tescil ve muhdesatın aidiyetinin tespiti talepleri yönünden hüküm tekrarı ile taşınmazlar üzerindeki ağaçların (imar ihya, ağaç ve tesis vb.) bedelinin tahsiline ilişkin tazminat talebinin kısmen kabulü ile 5.207,00 TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde;

1. Bozma ilâmına aykırı karar verildiğini, davacının iyiniyetli olduğunu, ağaç bedelinin, yoksun kalacağı ürün bedelinin ve imar ihya bedelinin hesaplanarak ödenmesi gerektiğini,

2. Tanık beyanları dikkate alındığında ağaçların bir kısmının Ümmügülsüm zamanında davacı tarafından 1991 yılından önce dikildiğinin, bir kısmının ise sonradan kesilip annesi Meryem zamanında tekrar davacı tarafından dikildiğinin ama 1980'li yıllardan beri davacı tarafından ağaçların dikilip bakıldığının ispatlandığını,

3. İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün yazısında, ... kayıtlarında ve ... Kooperatif kayıtlarında taşınmaz üzerindeki ağaçların davacı adına kayıtlı olduğunu,

4. Bilirkişi raporunda yapılan hesaplamanın hatalı olduğunu, davacı iyi niyetle bahçe yaptığından ağaç yaşına göre yoksun kaldığı ürünün de hesaplanması gerektiğini,

5. Davacının taşınmazda miras hissesi olduğu da dikkate alınarak hesaplama yapılması gerektiğini,

6. Harç ve vekâlet ücreti hesabının hatalı olduğunu ileri sürerek hükmün bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, tapu iptali ve tescil, olmazsa temliken tescil, olmazsa muhdesatın aidiyetinin tespiti, olmazsa tazminat istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR