Yargıtay 8. Ceza Dairesi E.2023/1793 K.2024/7299

Dörtyol Cumhuriyet Başsavcılığının 01.02.2021 tarihli talepnamesi ile hükümlü hakkında 6136 sayılı Kanun'a aykırılık suçundan aynı Kanun'un 15 inci maddesinin birinci fıkrası ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 250 nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca cezalandırılmasına yönelik talebe istinaden, Dörtyol 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 01.02.2021 tarihli kararı ile hükümlü hakkında 6136 sayılı Kanun'a aykırılık suçundan aynı Kanun'un 15 inci maddesinin birinci fıkrası, 5271 sayılı Kanun'un 250 nci maddesinin dördüncü fıkrası,

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 52 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca 3 ay hapis ve 240,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına, cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verilmiş; anılan hükmün, itiraz üzerine, İskenderun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 01.04.2021 tarihli kararıyla 5237 sayılı Kanun'un 62 nci maddesinin tartışılması gerektiği gerekçesiyle kaldırılmasına kesin olarak karar verildiği belirlenmiştir.

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 07.05.2023 tarihli ve 2022/7006 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 06.06.2023 tarihli ve KYB-2023/54339 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 06.06.2023 tarihli ve KYB-2023/54339 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

"5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 250. maddesinin 3. fıkrasının "Cumhuriyet savcısı tarafından seri muhakeme usulünün uygulanması şüpheliye teklif edilir ve şüphelinin müdafii huzurunda teklifi kabul etmesi hâlinde bu usul uygulanır." şeklinde,

9. fıkrasının "Mahkeme, şüpheliyi müdafii huzurunda dinledikten sonra üçüncü fıkradaki şartların gerçekleştiği, eylemin seri muhakeme usulü kapsamında olduğu ve dosyadaki mevcut delillere göre mahkûmiyet kararı verilmesi gerektiği kanaatine varırsa talep yazısında belirtilen yaptırımdan daha ağır olmamak üzere dört ila yedinci fıkra hükümleri doğrultusunda hüküm kurar; aksi takdirde talebi reddeder ve soruşturmanın genel hükümlere göre sonuçlandırılması amacıyla dosyayı Cumhuriyet başsavcılığına gönderir. Mazeretsiz olarak mahkemeye gelmeyen şüpheli, bu usulden vazgeçmiş sayılır." şeklinde,

Seri mûhakeme usulüne göre verilen kararlara yönelik itirazı düzenleyen 14. fıkranın ise "Dokuzuncu fıkra kapsamında mahkemece kurulan hükme itiraz edilebilir. İtiraz mercii, itirazı üçüncü ve dokuzuncu fıkralardaki şartlar yönünden inceler." şeklinde hükümleri birlikte değerlendirildiğinde,

Mercii İskenderun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 01/04/2021 tarihli kararı ile 5237 sayılı Kanun’un 62. maddesi kapsamında herhangi bir değerlendirme yapılmadığı gibi gerekçeli karar içeriğinde de neden uygulanmadığına dair bir gerekçe bulunmadığı halde tatbik edilmemesi usul ve yasaya göre yerinde görülmediğinden bahisle itirazın kabulüne karar verilmiş ise de;

Dosya kapsamına göre, seri muhakeme usulüne göre verilen mahkûmiyet kararlarına yönelik itiraz incelemesi sırasında, itirazın 5271 sayılı Kanun'un 250.

Maddesinin 3. ve 9. fıkraları yönünden inceleme yapacağının hüküm altına alındığı, Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından şüpheliye hakkındaki isnat, serî muhakeme usulüne ilişkin açıklama ve bu usule ilişkin haklarını içerecek şekilde tekliften önce Ceza Muhakemesinde Seri Muhakeme Yönetmeliğinin 10/1. maddesi gereğince bilgilendirmenin yapıldığı, 01/02/2021 tarihinde Cumhuriyet savcısı tarafından serî muhakeme usulü kapsamında şüpheliye tüm sonuçları ile belirtilen teklifin müdafii huzurunda kabul edildiği,

Dörtyol Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 01/02/2021 tarihli talepnamenin anılan Mahkemesince kabul edilmesi ile talepte belirtilen doğrultuda aynı gün karar verildiği anlaşılmakla, 5237 sayılı Kanun'un 62. maddesine ilişkin olarak indirim uygulanmasının mahkemenin takdirinde olduğu gibi talepnamede belirlenen yaptırım doğrultusunda hüküm kurulmasının bir zorunluluk olduğu,

mercii tarafından yapılacak incelemenin isnat olunan suçun serî muhakeme usulü kapsamında olup olmadığı ve 5271 sayılı Kanun'un 250/3. maddesinde belirtilen şartların gerçekleşip gerçekleşmediği hususları ile sınırlı olduğu gözetilmeksizin, itirazın reddi yerine yazılı şekilde kabulüne karar verilmesinde isabet görülmemiştir."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Seri muhakeme usulü" başlıklı 250 nci maddesinin dördüncü fıkrası ve devamı;

"(4) Cumhuriyet savcısı, Türk Ceza Kanununun 61'inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen hususları göz önünde bulundurarak, suçun kanuni tanımında öngörülen cezanın alt ve üst sınırı arasında tespit edeceği ... cezadan yarı oranında indirim uygulamak suretiyle yaptırımı belirler.

(5) Dördüncü fıkra uyarınca sonuç olarak belirlenen hapis cezası Cumhuriyet savcısı tarafından, koşulları bulunması hâlinde Türk Ceza Kanununun 50'nci maddesine göre seçenek yaptırımlara çevrilebilir veya 51'inci maddesine göre ertelenebilir

(6) Bu maddeye göre belirlenen yaptırımlar hakkında, Cumhuriyet savcısı tarafından, koşulları hâlinde 231'inci madde kıyasen uygulanabilir.

(7) Bu madde kapsamında yaptırım uygulanması, güvenlik tedbirlerine ilişkin hükümlerin uygulanmasına engel teşkil etmez...

(9) Mahkeme, şüpheliyi müdafii huzurunda dinledikten sonra üçüncü fıkradaki şartların gerçekleştiği, eylemin seri muhakeme usulü kapsamında olduğu ve dosyadaki mevcut delillere göre mahkûmiyet kararı verilmesi gerektiği kanaatine varırsa talep yazısında belirtilen yaptırımdan daha ağır olmamak üzere dört ila yedinci fıkra hükümleri doğrultusunda hüküm kurar...

(14) Dokuzuncu fıkra kapsamında Cumhuriyet savcısının talebi doğrultusunda mahkemece kurulan hükme itiraz edilebilir." şeklinde düzenlenmiştir.

2. Belirtilen düzenlemeler gereği mahkeme, şüphelinin dinlenmesi sonunda üçüncü fıkradaki şartların gerçekleştiği, eylemin seri muhakeme usulü kapsamında olduğu ve dosyadaki delillere göre mahkûmiyet kararı verilmesi gerektiği kanaatine varırsa Cumhuriyet savcısı tarafından belirlenen yaptırım doğrultusunda hüküm kuracaktır. Mahkemenin belirlenen yaptırımı değiştirme ya da ağırlaştırabilme yetkisi bulunmamaktadır. Ancak anılan Kanun hükmünde “…düzenlenen talep yazısında belirtilen yaptırımdan daha ağır olmamak üzere dört ila yedinci fıkra hükümleri doğrultusunda hüküm kuracaktır” denildiğine göre mahkeme belirlenenden daha hafif bir yaptırım da belirleyebilecektir.

3. Bu kapsamda inceleme konusu dava dosyası değerlendirildiğinde. Dörtyol 2. Asliye Ceza Mahkemesince, hükümlü hakkında 6136 sayılı Kanun'un 15 inci maddesinin birinci fıkrası, 5271 sayılı Kanun'un 250 nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca 3 ay hapis ve 240,00 TL adli para cezası ile cezalandırılması istemiyle düzenlenen 01.02.2021 tarihli Talepname doğrultusunda hüküm kurulduğu;

seri muhakeme usulüne ilişkin anılan Kanun düzenlemesinde, 5237 sayılı Kanun'da yer alan ve takdiri indirimi düzenleyen 62 nci maddenin seri muhakeme usulü kapsamında gönderilen talepnameler doğrultusunda kurulan hükümlerde uygulanmasının mümkün olmadığı anlaşılmakla, Dörtyol 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 01.02.2021 tarihli kararına yapılan itirazın, hükümlü hakkında takdiri indirim uygulanıp uygulanmayacağının hükmün gerekçesinde tartışılması gerektiği sebebiyle kabulüne karar verilmesi Kanun’a aykırı olup, kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

III. KARAR