Davacı Hazine vekili kadastro çalışmaları sonucunda davalılar adına tespit ve tescil edilen 10.240 m2'lik taşınmazın tapu kütüğünün beyanlar hanesinde 7.020 m2'sinin Hazineye ait olduğuna ilişkin şerh bulunduğunu açıklayarak davalılar üzerindeki kaydın iptali ile 7.020 m2'nin Hazine adına tesciline karar verilmesini istemiştir. Mahkemece şerhin hukuki bir dayanağı bulunmadığından davanın reddine karar verilmesinden sonra davalı Hazine vekilinin temyizi üzerine, Daire'nin 11.10.2012 gün ve 2012/ 2762- 9024 Esas ve Karar sayılı ilamı ile hükmün bozulmasına karar verilmişti. Davalılar vekili, süresinde karar düzeltme isteğinde bulunmuştur.
Uyuşmazlık konusu, 652 sayılı parselin tapulama tutanağı 09.03.1956 tarihinde düzenlenmiş, Tes. Sani 41 tarih, 25 sıra nolu tapu kaydına dayalı olarak Mehmet oğlu 1930 doğumlu M.. S.. A..adına tespit edilmiş, tutanağın beyanlar hanesine, "3220 m2’lik miktarı ile muteber olup, fazlası Hazine’ye aittir" ibaresi yer almıştır. Tapulama tutanağının 06.07.1956 – 06.08.1956 tarihleri arasında askı ilanına çıkartıldığı ve 07.08.1956 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler ile tutanak kapsamına göre, 652 sayılı parsele revizyon gören tapu kaydının 2510 sayılı Kanuna göre oluştuğu, revizyon gören tapu kaydının geldisinin ise K.Sani 935 tarih ve 49 sıra nolu olduğu dosya kapsamı ile sabittir. Bu tür tapular kural olarak, miktarı ile geçerli olup, miktar dışında kalan fazlalıkların Hazine’ye ait olduğu kabul edilmiştir. 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (766 s.TK.m. 42.) 20/D bendinde.
Hazine’ce, özel kanunları hükümlerine göre değişmez ve genişlemeye müsait olmayan sınırlarla miktar üzerinden satılan, tefviz veya tahsis veya parasız dağıtılan taşınmaz mallardan çıkan fazlalık, taşınmaz malla birlikte satış, tefviz, tahsis ve dağıtım tarihinden itibaren 10 yıl geçmiş ise, miktarına bakılmaksızın kayıt sahibi adına tespit edilir, denilmiştir.
Görüldüğü gibi maddede öngörülen koşul "…değişmez ve genişlemeye müsait olmayan sınırlar üzerinden satılan, tefviz veya tahsis veya parasız dağıtılan taşınmaz mallarda çıkan fazlalık…" ibaresi yer alan tapu kayıtları oluşturmaktadır.
Ne var ki, aynı Kanunun 20/son fıkrasında; “ Bu maddede yazılı taşınmaz mallardan meydana gelen fazlalıklar hakkında şartlar uygun bulunduğu takdirde, 14. ve 17. madde hükümleri uygulanır ” amir hükmüne yer verilmiştir. Şu halde, yukarıdaki açıklamalardan da anlaşıldığı gibi değişmez ve sabit sınırlı kabul edilen koşul, son fıkrada aranmamaktadır.
Bu durum karşısında tapuda revizyon gören tapu kaydı değişmez ve sabit sınırlı olsa dahi miktar fazlalığının 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. ve 17. maddelerinde öngörülen koşulların kayıt maliki yararına oluştuğunun saptanması halinde bu miktar fazlalıklarının kayıt malikleri tarafından kazanılması ve zilyetlikle edinilmesi mümkün bulunmaktadır.
Söz konusu taşınmaz miktar fazlasıyla birlikte dağıtımın yapıldığı ve revizyon tapu kaydının geldisine göre 935 yılından beri davalılar tarafından tasarruf edildiği konusunda duraksama bulunmamaktadır.
Tapu kaydının miktarı ile geçerli olduğu kanun gereği kabul edilmesi gerektiğine, davalılar miktar fazlasının kayıt miktarıyla birlikte kullandıklarına ve miktar fazlası kayıt kapsamında sayılmadığına göre, davalılar adına iskan tapusunun oluştuğu 1941 tarihinde miktar fazlasının tapu kayıt kapsamı dışında kalan yani tapusuz yer olduğunun kabulü gerekir.
Kaldı ki, revizyon gören tapu kaydının geldisine göre (K.Sani 935 tarih 49 sıra nolu tapu ve gittilerinde); taşınmazın doğusunda; yol, batısında Mehmet Ağa, kuzeyinde Mehmet Ağa bahçeleri ve güneyinde İbrahim oğlu, Rüştü ve Mehmet arazileri ile çevrilidir. Görüldüğü gibi tapu kaydının üç tarafı şahıs arazileri, bir tarafını ise yol okumaktadır. Yol, kural olarak genişletmeye elverişli sınır olarak kabul edilmektedir.
Bu halde Mahkemece mahallinde yeniden yapılacak keşifte, yerel bilirkişi ve tanıklar HMK.nun 243, 244 ve 259. maddeleri gereğince davetiyeyle keşif yerine çağrılmalı, uyuşmazlığın taşınmaza ilişkin bulunması nedeniyle keşif yerinde dinlenilmeli, revizyon gören tapu kaydının geldisi olan K.sani 935 tarih 49 sıra nolu kaydın doğu sınırında bulunan yolun sınır değiştirip değiştirmediğinin açıklığa kavuşturulması bakımından tanık ve yerel bilirkişilerden sorularak beyanlar arasında çelişki bulunması halinde HMK 261. maddesi gereğince giderilmesine çalışılmalı,
yolun sabit sınırlı olduğu saptandığı taktirde diğer üç taraf da şahıs arazileri ile çevrili bulunduğundan, 3402 sayılı K.K.nun 20/D bendindeki koşulların davalılar yararına oluştuğunun kabulü ile davanın reddine karar verilmesi, yolun sınır değiştirdiğinin tespiti halinde yol içinde kalan kısım yönünden davalılar lehine zilyetlikle kazanma koşulları gerçekleşmediğinden, bu yer yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.
Davalılar vekilinin karar düzeltme isteği bu bakımdan yerinde bulunduğundan kabulüyle, Dairenin maddi yanılgıya dayalı 11.10.2012 tarih ve 2012/ 2762-9024 Esas ve Karar sayılı bozma ilamının KALDIRILMASINA, Mahalli Mahkemenin 16.12.2011 gün ve 2011/299 Esas, 2011/612 Karar sayılı hükmünün BOZULMASINA, 23.05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.