Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2015/2052 K.2016/9060

... ile ... aralarındaki katkı payı ve katılma alacağı davasının kısmen kabulüne dair ........... Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 24.09.2014 gün ve 45/326 sayılı hükmün Yargıtay'ca duruşmalı olarak incelenmesi davacı vekili ve davalı vekili taraflarından süresinde istenilmiş ise de; duruşma isteğinin pul yokluğundan reddine karar verilmiş olmakla dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... vekili, evlilik birliği içerisinde edinilen davalı adına kayıtlı iki adet taşınmaz, bir adet araç ile davalıya çalıştığı kurumca ödenen kıdem tazminatı ve sair ödemeler yönünden mal rejiminin tasfiyesi ile alacağın davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı ... vekili, davacının katkısının bulunmadığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile dava konusu taşınmazlar ve araç yönünden 20.000,00 TL, kıdem tazminatı yönünden 221,10 TL alacağın dava tarihinden itibaren faizleriyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir. Hüküm, süresi içerisinde her iki taraf vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verildiğine, takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre, davalı vekilinin tüm ve davacı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2- Davacı vekilinin kıdem tazminatı yönünden temyiz itirazlarına gelince;

Dosya içeriğine ve toplanan delillere göre, davalının iş akdi 22.06.2009 tarihinde fesh edilerek 52.204,73 TL kıdem tazminatı ödenmiştir. Kıdem tazminatı, 4857 sayılı İş Kanununun 120. maddesi gereğince yürürlükte bulunan 1475 sayılı İş Kanununun 14. maddesi uyarınca, en az bir yıl süre çalıştıktan sonra ayrılan işçiye, işveren tarafından, çalıştığı her bir tam yıl için ücretinin otuz günlük tutarı kadar ödenen tazminattır. Kıdem tazminatını hak etmek için, en az belirtilen süre kadar çalışmak ve yasada açıklanan koşullarda iş akdinin sona ermesi yeterli olup, prim ödenmesine ihtiyaç duyulmamaktadır. Başka bir anlatımla, geçmişe dönük çalışma karşılığında ve çalışma süresiyle orantılı olarak ödenen primsiz tazminat sistemidir.

743 sayılı TKM'nun 170. maddesi uyarınca, mal ayrılığı rejiminin geçerli olduğu döneme ilişkin çalışmanın karşılığı olarak elde edilen gelir ve dolayısıyla hak edilen kıdem tazminatı kişisel mal (TKM 189), 4721 sayılı TMK'nun yürürlüğe girdiği 01.01.2002 tarihinden sonraki çalışma karşılığında elde edilen gelir ve hak edilen kıdem tazminatı ise edinilmiş mal grubuna girer (TMK 219/1). Eşin çalışma süresinin hem mal ayrılığı hem de edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemlere yayılması durumunda ise, her bir döneme isabet eden çalışma süresi ve gelir durumu esas alınarak oranlama yapılmak suretiyle, kıdem tazminatının kişisel ve edinilmiş olan miktarları belirlenir.

Tüm bu açıklamalara göre, öncelikle iddia ve savunma doğrultusunda davalı eşin kıdem tazminatını hak ettiği işyerindeki çalışmasını, süresini ve ödenen kıdem tazminat miktarını gösteren belgeler bulunduğu yerlerden getirtilerek dosya arasına konulmalıdır. Sözü edilen değer tespiti, belirleme ve hesaplamaların yapılabilmesi için gerek görülmesi durumunda konusunun uzmanı bilirkişi veya bilirkişilerden de yardım alınmalıdır.

Kıdem tazminatının tasfiyeye konu edilmesi için mal rejiminin sona erdiği sırada mevcut olması (TMK’nun 235/1) ya da bu tazminat kullanılarak başka bir malvarlığına sahip olunmalıdır. Söz konusu gelir, kullanılarak satın alınan malvarlıkların tasfiyesinde de aynı kurallar geçerli olacaktır.

Somut olaya gelince; taraflar, 03.03.1973 tarihinde evlenmiş, 05.10.2009 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün, 13.09.2011 tarihinde kesinleşmesiyle boşanmışlardır. Mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla sona ermiştir (TMK 225/son). Sözleşmeyle başka mal rejiminin seçildiği ileri sürülmediğinden evlilik tarihinden 4721 sayılı TMK'nun yürürlüğe girdiği 01.01.2002 tarihine kadar mal ayrılığı (TKM 170.m), bu tarihten mal rejiminin sona erdiği tarihe kadar ise, edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir (4722 sayılı yasanın 10, TMK 202/1.m). 52.204,73 TL kıdem tazminatı, davalı eşe 22.06.2009 tarihinde ödenmiştir. Mal rejiminin tasfiyesinde eşlerin bağlı olduğu rejime ilişkin hükümler uygulanır (4721 s.lı TMK 179 m).

Mahkemece, kıdem tazminatı yönünden davacı lehine katılma alacağının var olduğunu kabulü doğru ise de; hükmedilen alacak miktarı yönünden esas alınan 19.09.2013 tarihli hesap bilirkişi raporu incelendiğinde yapılan hesaplamanın hatalı yapıldığı anlaşılmaktadır. Mahkemece, yukarıda sayılan ilke ve esaslar gözetilerek davalıya ödenen kıdem tazminatı üzerinden hesaplama yaptırılarak davacı lehine katılma alacağına hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.