Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2021/10948 K.2023/5388

Taraflar arasındaki tapu kaydının iptali ile orman niteliğiyle Hazine adına tescil istemine ilişkin davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne dair karar verilmiştir.

Kararın davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurmak suretiyle Orman İdaresinin davasının kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Dava konusu taşınmazın, 1955 yılında yapılan tesis kadastrosu sırasında, Ağustos 1946 tarihli ve 1 numaralı tapu kaydı nedeniyle ve tarla niteliğiyle ... ... adına tespit ve 12.10.1955 tarihinde tescil edildiği; satış ve intikaller sonucunda dava tarihinde 1/3 payının ... kızı ... ve 2/3 payının ... ... oğlu ... adına kayıtlı olduğu; yargılama sırasında tamamının davalı ...'e satıldığı; dava konusu taşınmazın bulunduğu bölgede 1985-1990 yılları arasında karaçam ağaçlandırma çalışması yapıldığı; aynı yerde 6831 ... Orman Kanunu (6831 ... Kanun) uyarınca yapılmış orman tahdidi bulunmadığı, tespit dışı alanlarda 3402 ... Kadastro Kanunu'nun (3402 ... Kanun) Ek Madde 5 inci maddesi uyarınca yapılan orman kadastro çalışması bulunduğu anlaşılmaktadır.

2. Davacı ... İdaresi vekili dava dilekçesi ile; ... ili Salihli ilçesi Çamurhamamı Mahallesinde bulunan 218 ada 2 parsel ... taşınmazın, 3402 ... Kadastro Kanunu'nun 22/a maddesine göre yapılan yenileme çalışmaları esnasında davalı taraf adına tescil edildiğini, bu bölgede 1985 – 1990 yılları arasında ağaçlandırma çalışması yapıldığını, aynı şekilde ağaçlandırma çalışması yapıldığı halde özel kişilerin adına tapu tescili yapılan diğer taşınmazların sahipleri aleyhine 1989 tarihinde tapu iptal davaları açıldığını ve orman olarak tescillerine karar verildiğini, dava konusu taşınmazın da aynı nitelikte orman olduğunu belirterek; dava konusu taşınmazın tapu kaydının iptali ile orman niteliğinde Hazine adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1.Davalılar vekili cevap dilekçesi ile; dava konusu taşınmazın tarla niteliğinde olduğunu, üzerindeki çam fidanlarının yanlışlıkla dikildiğini, geçmiş dönemde başka taşınmazlarla ilgili olarak dava açıldığı halde bu taşınmazla ilgili olarak dava açılmadığını, haritalarda ve hava fotoğraflarında taşınmazın orman olduğunun görülmediğini belirterek; davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

2.Yargılama devam ederken, 18.04.2017 tarihinde davalılar ... ve ... tarafından, dava konusu taşınmazın davalı ... isimli kişiye satılıp devredilmesi üzerine yargılama ...’e karşı sürdürülmüştür.

3.Davalı ... cevap dilekçesi ile; açılan davanın süresinde olmadığını, çekişmeli taşınmazı iyiniyetli olarak satın aldığını ve tapuya güven ilkesinden faydalanması gerektiğini, 6831 ... Kanun'un Ek 15 inci maddesi uyarınca davanın konusuz kaldığını, öte yandan Kadastro Kanunu'nun 36/A maddesi uyarınca aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücreti hükmedilmemesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1. Salihli 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 05.07.2017 tarihli ve 2016/240 Esas, 2017/143 Karar ... kararıyla; dava konusu taşınmazın orman niteliğinde olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 218 ada 2 (eski 228 ) parsel ... taşınmazın tapu kaydının iptali ile orman niteliğinde Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesinin belirtilen kararına karşı davalı ... tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

3. ...

Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 28.11.2017 tarihli ve 2017/445 Esas, 2017/494 Karar ... kararıyla; dava konusu taşınmazın bulunduğu bölgeye ait eski tarihli memleket haritaları, hava fotoğrafları ve orman amenajman planları ile kadastro tespitinin dayanağını oluşturan Ağustos 1946 tarih (1) numaralı tapu kaydı (oluşum belgeleri ve tüm tedavülleri ile) dosya içine getirtildikten sonra mahallinde yeniden keşif yapılması, önceki keşife katılmamış kişiler arasından seçilecek uzman orman bilirkişi ve uzman fen bilirkişi hazır olduğu halde yapılacak keşifte;

dava konusu taşınmazın, kadastro tespit günü itibariyle orman sayılan yerlerden olup olmadığının yöntemince saptanması, keşfe katılacak uzman bilirkişilerden dava konusu bölümün memleket haritaları, hava fotoğrafları ve amenajman planlarında hangi bölümde kaldıklarını, bu belgeler ile kadastro paftasını çakıştırmalı gösterir şekilde, yöntemince düzenlenmiş raporların alınması ve davalı aleyhine yargılama giderine hükmedilmemesi gerektiği gerekçesiyle, istinaf başvurusunun 6100 ...

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 353/(1)-a.6 maddesi gereğince kabulüne, Salihli 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 05.07.2017 tarihli ve 2016/240 Esas, 2017/143 Karar ... kararının kaldırılmasına, dosyanın yeniden yargılama yapılarak karar verilmek üzere kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

4. Salihli 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın tespit tarihinde evvelki durumunun orman olduğu hususunun eski belgeler ile toplanan delillerden anlaşıldığı gerekçesiyle davanın kabulüne, çekişmeli 218 ada 2 (eski 228 ) parsel ... tapu kaydının iptali ile taşınmazın Orman niteliğinde Hazine adına tapuda tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı istinaf dilekçesinde özetle; kadastro tespitinin üzerinden 62 yıl geçtikten sonra açılan davanın dinlenilme olanağının bulunmadığını, hak düşürücü süre ve zamanaşımının geçtiğini, aleyhine vekalet ücretine ve harca hükmedilmesinin isabetsiz olduğunu bildirerek; kararın kaldırılması ile davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmaza komşu olan parseller hakkında açılan davaların kesinleşme durumları ile tüm dosya kapsamından; dava konusu taşınmazın kadastro tespit günü itibariyle orman sayılan yerlerden olduğu ve mahkemece verilen kararda esas yönünden herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı ancak; İlk Derece Mahkemesince kurulan hükümde, 3402 ... Kadastro Kanunu'nun 36/A maddesine aykırı olarak davalı aleyhine harç ve yargılama giderine hükmedilmesinde isabet bulunmadığı belirtilerek davalı ...'in istinaf itirazlarının 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/(1)-b/2 nci maddesi gereğince kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden hüküm tesis edilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A.Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

B. Temyiz Nedenleri

Davalı ... temyiz dilekçesinde, açılan davanın süresinde olmadığını, çekişmeli taşınmazı iyiniyetli olarak satın aldığını ve tapuya güven ilkesinden faydalanması gerektiğini, 6831 ... kanunun Ek 15 inci maddesi uyarınca davanın konusuz kaldığını, bu savunmalarının yargılamanın hiçbir aşamasında dikkate alınmadığını, böylece Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu açıklayarak Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, 1955 yılında yapılan tesis kadastrosu sonucunda kişiler adına tespit ve tescil edilmiş yer iken, sonradan ağaçlandırma yapılan taşınmaza ait tapu kaydının iptali ile orman niteliğiyle Hazine adına tescili isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 6831 ... Orman Kanunu'nun (6831 ... Kanun) 1 inci maddesi,

3. Değerlendirme 1. Davalının, taşınmazın tapu kaydının iptali ile orman vasfıyla Hazine adına tesciline ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; Bölge Adliye Mahkemesince, dava konusu taşınmazın tamamının kadastro tespit günü itibariyle orman sayılan yerlerden olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de verilen karar dosya kapsamına uygun düşmemektedir.

2. Şöyle ki; eski belgelerin tetkikinde çekişmeli taşınmazın 1957 tarihli hava fotoğrafında münferit ağaç ve küçük bitki formları ile çok yıllık otsu bitkiler ile kaplı hafif koyu hafif açık (fulü) olduğu, tarımsal faaliyete konu olmadığının belirtildiği; böylece dava konusu taşınmazın kadastro tespit günü itibariyle orman niteliğinde olmayan yerlerden iken, daha sonra yapılan ağaçlandırma çalışması sonrasında orman niteliğini kazandığı hususunun ön kabulü ile, 1955 yılında gerçek kişiler adına tapulama tespitinin kesinleşerek tapuya tarla niteliği ile tescil edildiği,

gerçek kişiler adına tapulu olduğu gözetilmeden, etrafındaki devletin hüküm ve tasarrufu altındaki sahipsiz yerler ile Hazine adına kayıtlı parseller ile bir bütün olduğu sanılarak 1985 yılından sonra ağaçlandırıldığı, ağaçlandırmanın kısmen başarılı olduğu, tapu sahibi gerçek kişilerin onayı alınmadan, tapuda adlarına kayıtlı taşınmazların kısmen ağaçlandırılmasının hukuken sonuç doğurmayacağı, esasen ağaçlandırma işleminin gerçek kişiler adına tapuda kayıtlı taşınmazları Devlet Ormanı haline dönüştürmeyeceği, ancak;

çekişmeli parselin ağaçlandırılan bölümünün davacı yönetim tarafından orman olarak kullanılmak üzere kamulaştırılması olanağı bulunduğu gibi, Hazine tarafından Hazine adına kayıtlı taşınmazlarla değiştirilmesi veya yer gösterilmesi yoluna da gidilebileceği gözetilmelidir.

3. Bölge Adliye Mahkemesince, bu hususlar gözetilmeksizin, davanın reddine karar verilmesi gerekirken, çekişmeli taşınmazın tespit günü itibariyle orman sayılan yerlerden olduğu kabul edilmek suretiyle yaptığı hatalı değerlendirme sonucu, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak, taşınmazın orman vasfıyla Hazine adına tesciline karar verilmesi usul ve kanuna uygun bulunmadığından, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalının temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin harcın istek halinde temyiz eden davalıya iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,