Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2021/11063 K.2023/2487

Taraflar arasındaki kesinleşen tahdide dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulüne İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulü yönünde yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede 54 nolu orman kadastro komisyonu tarafından yapılan ve 21.06.1989 tarihinde kesinleşen 3402 sayılı Kadastro Kanunu (3402 sayılı Kanun) uygulamalarında esas olmak üzere, 6831 sayılı Orman Kanununa (6831 sayılı Kanun) göre yapılan orman sınırlarının tespiti ve 2/B uygulama çalışmaları bulunmaktadır.

2. 3402 sayılı Kanun'un 22 nci maddesinin 2/a bendi uyarınca yapılan yenileme kadastrosu sırasında; ... ili ... ilçesi ... beldesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 2254 parsel sayılı taşınmaz, 218 ada 8 parsel numarası altında, 13.940,52 m2 yüzölçümünde, tarla vasfı ile işlem görmüştür.

3. Davacı ... İdaresi vekili, ... ili, ... ilçesi, ... Beldesi, ... Mahallesi sınırları içerisinde bulunan taşınmazın 3402 sayılı Kanun'un 22/2-a bendi hükümlerine göre yapılan kadastro çalışmaları sırasında kesinleşmiş orman sınırlarına uyulmaması nedeniyle kısmen kesinleşen orman sınırları içerisinde kalan ve askı ilanına çıkan dava konusu 218 ada 8 parsel sayılı taşınmazın 21.06.1989 tarihinde kesinleşen orman sınır hattının içinde kalan kısmının tescilinin iptal edilerek taşınmazın orman vasfı ile hazine adına tapuya kayıt ve tescili ile bitişiğindeki Turpan Devlet Ormanı ile birleştirilmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı taraf cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ek rapor doğrultusunda dava konusu taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; asıl rapor ile ek rapor arasındaki çelişki giderilmeden, eksik ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 27.11.2018 tarihli raporda dava konusu taşınmazın bir kısmının kesinleşen orman kadastrosunda orman sınırları içerisinde kaldığının belirlendiği gerekçesiyle, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulü ile, ... İlçesi, ... Mahallesi, 218 ada 8 parsel sayılı taşınmazın 27.11.2018 tarihli orman ve 20.11.2018 tarihli fen bilirkişi raporu eki krokide A harfi ile gösterilen 4001,66 m²’lik kısmının tapusunun iptali ile ayrı bir parsel numarasında orman vasfı ile Hazine adına kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; hak düşürücü sürenin geçtiğini, ek rapor doğrultusunda davanın reddi gerektiğini belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kesinleşen orman sınırları içerisinde bulunup bulunmadığı hususuna ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 1 inci maddesi.

3. Değerlendirme

Bölge Adliye Mahkemesince her ne kadar dava konusu taşınmazın bir kısmının kesinleşen orman tahdidinde orman sınırları içerisinde kaldığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de; yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmak için yeterli değildir.

Şöyle ki; yapılan keşifte, alınan kök ve ek raporda ne zeminde orman tahdit hattı uygulaması yapıldığına ilişkin ne de çalışma tutanağında belirtilen ifadelerin değerlendirildiğine ilişkin herhangi bir ibareye yer verilmediği gibi, rapora ekli orman tahdit haritasından dava konusu taşınmazla irtibatlı orman sınır noktalarının net olarak anlaşılamadığı, orman tahdit haritasının yapımına esas hava fotoğrafının incelenmediği anlaşılmıştır.

Hükme esas alınan kök raporda yöntemince tahdit hattı uygulaması yapılmadan, nasıl belirlendiği tespit edilemeyen 4001,66 m2 lik kısmın orman sayılan yerlerden olduğu belirtilmiştir.

Ek raporda ise kesinleşmiş orman tahdit haritasındaki orman sınır noktalarının 1/5000 lik haritasına görüntülerden istifade edilmek suretiyle tahmini olarak tersimatının yapıldığının, yersel hiçbir ölçüm yapılmadığının dosya içindeki orman tahdit haritasındaki notlardan anlaşıldığı ve bu sebeple haritadaki orman sınır nokta ve hatlarının doğruluğunun teyide ihtiyacı bulunduğu belirtilerek,

parselin bulunduğu yerdeki en eski tarihli hava fotoğrafı ve memleket haritası ile orman tahdit haritasının aynı ölçekte çakıştırılarak birlikte değerlendirildiği ve bu değerlendirme sonucunda kesinleşmiş orman tahdit haritasında belirlenen orman hat ve sınır noktalarının hatalı tersim edildiğinin anlaşıldığı ve bu harita esas alınarak işlem yapılamayacağı, değerlendirmenin birbiri ile uyumlu memleket haritası ve hava fotoğrafına göre yapıldığı ve buna göre taşınmazın tamamının orman sayılmayan yerlerden olduğu belirtilmiştir.

Dava konusu taşınmazın 157-158-159 orman sınır noktaları ile irtibatlı olduğu, bu hattın orman tahdit çalışma tutanağında "...parselin sınırlamasına 2092 sayılı G.L.İ istimlak parselin güneybatı köşesinde belirlenen 157 nolu orman sınır noktasından başlandı.

Bu noktadan orman sınır hattının paftasındaki görüntüye uygun olarak takiple sağ taraf 2092 ve 2096 sayılı G.L.İ istimlak parselleri 2096 sayılı parselin doğu köşesine geldiği tespit edilerek burada 158 nolu orman sınır noktası belirlendi. Bu noktadan itibaren orman sınır hattının güney batı yönde sağ sağ taraf 2096 sayılı parsel takiple bu parsel ile 2097 sayılı G.L.İ istimlak parselinin ortak sınırına geldiği tespit edilerek burada 159 nolu orman sınır noktası belirlendi.

Bu noktadan orman sınır hattının batı yönde sağ taraf 2097 ve 2092 sayılı parseller takiple başlangıç noktasın ageldiği tespit edilerek poligon kapatıldı..." şeklinde ifade edildiği, ancak dosyada ilk tesis paftası, orman sınır noktalarının net olarak göründüğü orijinalinden çekilmiş renkli orman tahdit harita örneği bulunmadığı gibi G.L.İ 2092, 2096, 2097 parsellerini gösterir herhangi bir paftanın da bulunmadığı ayrıca bu parseller ile neyin ifade edildiğinin de araştırılmadığı anlaşılmıştır.

Çalışma tutanağında orman sınır noktalarının paftasındaki görüntüye uygun olarak takiple 2092, 2096, 2097 G.L.İ istimlak parselleri esas alınarak belirlendiği ancak ne raporlarda ne Mahkemece bu ifadelerin değerlendirilmediği bu haliyle de raporun ve orman tahdit haritasının denetlemeye elverişli olmadığı açıktır.

O halde Mahkemece taşınmazın bulunduğu yeri net olarak orman tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı orman tahdit harita örneği, ilk tesis kadastro pafta örneği, kamulaştırma haritaları, tutanaklarda belirtilen 2092, 2096, 2097 G.L.İ istimlak parselleri ilgili yerlerden sorularak belirlenmeli ve buna ilişkin pafta ve haritalar dosyaya getirtilerek; önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi bilirkişi, 1 jeodezi ve fotogrametri mühendisi ve bir fen elemanı aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşifte orman sınır noktaları tutanak ve haritalarda yazılı mevki, yer, kişi isimleri ile açı ve mesafelere göre, orman tahdit tutanak ve haritalarının düzenlenmesinde kullanılan hava fotoğrafları ve memleket haritalarından yararlanılarak, değişik açı ve uzaklıklardaki en az 6-7 adet orman sınır noktası bulunup röperlenmeli, orman kadastrosu ile ilgili sınır noktaları aynı ölçeğe çevrilerek, çekişmeli taşınmazın orman kadastro haritasına göre konumu genel kadastro paftası üzerinde ve aynı ya da yakın orman sınır hatlarında dava konusu edilen parseller varsa, bunların tümü birleşik harita üzerinde gösterilmeli;

gerekirse kamulaştırma haritaları ile orman kadastro v kadastro paftaları çakıştırılmalı; tutanaklardaki anlatımlar değerlendirilmeli; tutanaklarla tahdit haritası arasında çelişki bulunup bulunmadığı belirlenmeli; çelişki bulunmakta ise çekişmeli parsel yönünden tahdit tutanakları ile haritalar arasındaki çelişki tahdit tutanaklarına değer verilmek suretiyle giderilecek şekilde müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak, açıklamalı, krokili rapor alınmalı, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.

Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup davalı vekilinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin harcın istek halinde temyiz eden davalıya iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,