Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2021/5399 K.2024/2993

müdahiller ..., ... ve ... vekili

İLK DERECE MAHKEMESİ

Kağızman Kadastro Mahkemesi

SAYISI

2010/56 E., 2018/29 K.

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece (Kağızman Kadastro) Mahkemesince, asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiş, hükme karşı bir kısım davacılar ve asli müdahiller vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince, davacılar ..., ... ve ... ile asli müdahiller ..., ... ve ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacılar ... ve ... vekilinin ilişkin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş olup, kez davacılar ... ve ... ile asli müdahiller ..., ... ve ... vekili tarafından Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyiz edilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sonucu, Kars ili Kağızman ilçesi ... köyü çalışma alanında bulunan 152 ada 1 parsel sayılı 626.095,73 m² yüzölçümündeki taşınmaz, 18.10.2010 tarihinde, orman niteliğiyle Hazine adına tespit edilmiş ve bu tespit 27.10.2010 ile 26.11.2010 tarihleri arasında ilan edilmiştir.

Davacılar ... ve ..., tapu kaydına dayanarak; davacılar ..., ... ve ... ile asli müdahiller ..., ... ve ... ise, kazandırıcı zilyetliğine dayanarak, kadastro tespitinin iptali ile Kars ili Kağızman ilçesi ... köyü152 ada 1 parsel sayılı taşınmazın adlarına tescili istemiyle ayrı ayrı dava açmışlardır.

İlk Derece Mahkemesince, davaların birleştirilmesi suretiyle yapılan yargılama sonunda; asıl ve birleşen davalar ile asli müdahillerin davalarının reddine, dava konusu 152 ada 1 parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline karar verilmiş, hükmün, bir kısım davacılar ile asli müdahiller vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince; davacılar ..., ... ve ... ile asli müdahiller ..., ... ve ... vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine, davacılar ... ve ... vekilinin ilişkin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş ve iş bu karar, davacılar ... ve ... ile asli müdahiller ..., ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraz isteğine ilişkin olup, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) bölge adliye mahkemesince duruşma yapılmadan verilecek kararları düzenleyen 353/1-a.6 maddesinde; İlk Derece Mahkemesince, tarafların davanın esasıyla ilgili olarak gösterdikleri delillerin hiçbiri toplanmadan veya gösterilen deliller hiç değerlendirilmeden karar verilmiş olması halinde, bölge adliye mahkemesince, esası incelenmeden kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği başka bir yer mahkemesine ya da görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine duruşma yapmadan kesin olarak karar verileceği hükmü düzenlenmiştir.

6100 sayılı Kanun' un 353/1-b.2 maddesinde yer alan, " Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında, ... Duruşma yapılmadan karar verilir." şeklindeki düzenleme uyarınca, bölge adliye mahkemesince, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinin hatalı veya yeterli bulunmaması halinde, mutlaka ilk derece mahkemesi kararının bütünüyle kaldırılması ve yeniden hüküm fıkrasının oluşturulması zorunludur.

Somut olayda; Bölge Adliye Mahkemesince, 6100 sayılı Kanun' un 353/1-a.6 maddesi uyarınca, davacılar ... ve ... vekilinin istinaf talebi kabul edilerek, eksik inceleme sebebi ile ilk derece mahkemesi kararının kısmen kaldırılmasına ve dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine, diğer istinaf taleplerinin ise esastan reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

6100 sayılı HMK'nin 353 vd. maddeleri uyarınca, Bölge Adliye Mahkemeleri, bir yandan hukuki denetim yapan mahkemeler iken, diğer yandan aynı zamanda vakıa incelemesi yapan mahkemelerdir. Bölge Adliye Mahkemeleri, ilk derece mahkemesince yapılan vakıa incelemesini yerinde bulmadığı takdirde, ilk derece mahkemesi kararını bütünüyle kaldırması ve infazda tereddüt oluşturmayacak şekilde kendisinin yeni bir hüküm kurması gerekir. Bölge Adliye Mahkemesince, bu şekilde kısmen kaldırma kararı verilmesi usul ve kanuna uygun bulunmadığından hükmün diğer yönleri incelenmeksizin bu nedenle bozulması gerekmiştir.