Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2022/4596 K.2024/2919

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının, davacı Hazine temsilcisi tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında, Tunceli ili ...ilçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan 107 ada 29 ve 31 parsel sayılı sırasıyla 54.084,54 ve 27000,76 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle, tutanaklarının beyanlar hanesinde ölü olduğu belirtilmek suretiyle, ... adına tespit edilmiştir.

Davacı Hazine temsilcisi dava dilekçesiyle; Tunceli ili ...ilçesi ... Köyü 107 ada 29 ve 31 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davalı lehine zilyetlikle edinme koşullarının oluşmadığını ileri sürerek, kadastro tespitinin iptali ile taşınmazların Hazine adına tescili istemiyle, tespit maliki olan ölü ...'i davalı göstererek dava açmıştır.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; " Dava konusu taşınmazların kadastro tutanağından tespit maliki ...'in ölü olduğunun anlaşıldığı, davacı tarafça ...'in ölü olduğunun bilinmemesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu, dava açılırken ...'in mirasçılarının davalı olarak gösterilmesi gerekirken ölü ... aleyhine dava açıldığı, aleyhlerine usulüne uygun dava açılmayan ... mirasçılarının sonradan davaya dahil edilmesinin bu kişilere davalı sıfatı kazandırmayacağı " gerekçesiyle, davanın pasif husumet yokluğundan reddine, çekişmeli 107 ada 29 ve 31 parsel sayılı taşınmazların tespit gibi tesciline karar verilmiş;

hükme karşı, davacı Hazine temsilcisi tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesi' nin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş ve iş bu karar, davacı Hazine temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, ölü olduğu bilinen tespit maliki ... aleyhine dava açılamayacağı gerekçesiyle, davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiş ve Bölge Adliye Mahkemesince de, davacı Hazine temsilcisinin istinaf başvurusu esastan reddedilmiş ise de, verilen bu karar usul ve Kanuna uygun bulunmamaktadır.

Şöyle ki. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu' nun 114.

Maddesinin 1.d bendinde " Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmalarının " dava şartı olduğu; anılan Kanun' un " Dava şartlarının incelenmesi " başlıklı 115. maddesinin 1 ve 2. fıkralarında da, " Mahkemelerce, dava şartlarının mevcut olup olmadığının, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılacağı ve tarafların da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilecekleri, mahkemece, dava şartı noksanlığının tespit edilmesi halinde davanın usulden reddine karar verileceği, ancak,

dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verileceği ve bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedileceği " açıklandıktan sonra, aynı Kanun maddesinin 3. fıkrasında, " Dava şartı noksanlığı, mahkemece, davanın esasına girilmesinden önce fark edilmemiş, taraflarca ileri sürülmemiş ve fakat hüküm anında bu noksanlık giderilmişse, başlangıçtaki dava şartı noksanlığından ötürü, dava usulden reddedilemez.

" hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda; dava, dava konusu taşınmazların ölü tespit maliki ... aleyhine açılmış ise de, davacı Hazine temsilcisi tarafından 22.03.2013 havale tarihli dilekçe ile tespit maliki ...'in veraset ilamı da eklenmek suretiyle mirasçılarının davaya dahil edilmesinin talep edildiği ve bunun üzerine İlk Derece Mahkemesince de, mirasçılara tebligat çıkartılarak davaya dahil edilmelerinin sağlandığı ve akabinde tarafların delilleri toplanarak uzun süre yargılama yapıldığı, yargılama neticesinde ise, başlangıçtaki dava şartı noksanlığından dolayı davanın usulden reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; eldeki davada, başlangıçtaki dava şartı eksikliğinin hüküm anında giderilmiş olduğunun anlaşılmış olması karşısında İlk Derece Mahkemesince, işin esasına ilişkin hüküm tesis edilmesi gerekirken, başlangıçtaki dava şartı eksikliği gerekçe gösterilerek, dava şartı (pasif husumet) yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiş olması 6100 sayılı Kanun'un 115/3 üncü maddesi hükmüne aykırılık teşkil ettiğinden İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.