Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2022/60 K.2024/3400

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş olup hükmün davacı ... İdaresi vekili davalı Hazine vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı ... İdaresi.

Sarıköy köyünde 5304 Sayılı Kadastro Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun (5304 Sayılı Kanun) değişik 3402 Sayılı Kadastro Kanunu (3402 Sayılı Kanun) hükümlerine göre yapılan orman kadastrosunun kısmî ilâna çıkartıldığını, ancak, dava dilekçesinde gösterilen, ölçüm ve sınırlandırma yapılmadığı için ada ve parsel numaraları bulunmayan alanların orman sayılan yerlerden olduğu halde, orman sınırları dışında bırakıldığını belirterek, bu alanların orman sınırları içine alınması ve orman niteliğiyle Hazine adına tescili isteğiyle Hazine ve köy tüzel kişiliğine husumet yönelterek dava açmıştır.

Daha sonra yapılan kültür arazilerinin kadastrosu sırasında dava konusu taşınmazların tespit tutanakları düzenlenmiş ve kesinleştirilmiş, mahkemece hakkında ayırma kararı verilen, 153 ada 13 ile 123 ada 85 parsel sayılı sırasıyla 11.555,83 m² ve 7.147,98 m² yüzölçümünde bağ ve tarla olarak tespit edilen taşınmazlar ve diğer dava konusu parsellere ait kadastro tutanakları getirtilerek, bu yerlere ilişkin olarak kısmî ilân süresinde dava açılması nedeni ile davalı oldukları belirtilerek davalı ... getirilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; dava konusu Mardin ili, Midyat ilçesi, Sarı köyünde kain 153 ada 13 parsel sayılı taşınmaza ilişkin davacı tarafın davasının reddi ile, dava konusu bu taşınmazın dahili davalı ... oğlu, 1981 doğumlu ... adına tespit gibi tesciline, dava konusu olan Mardin ili, Midyat ilçesi, Sarı köyünde kain 123 ada 85 parsel sayılı, dahili davalı adına tespiti yapılan taşınmaza ilişkin olarak davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile,

dava konusu 123 ada 85 parsel sayılı taşınmaz içerisinde kalan fen bilirkişisi ...'ın 14.04.2014 tarihli krokili raporunda (A) harfi ile gösterilen 530,15 m²'lik kısmın kadastro tespitinin iptali ile bu kısmın orman vasfıyla aynı ada içerisinde son parsel sayısı verilmek suretiyle Hazine adına tespit ve tesciline, dava konusu 123 ada 85 parsel sayılı taşınmaz içerisinde kalan fen bilirkişisi ...'ın 14.04.2014 tarihli krokili raporunda (B) harfi ile gösterilen 6.617,83 m²'lik kısmın ise aynı ada ve parsel sayısı ile dahili davalı ... oğlu, 1981 doğumlu ... adına tespit gibi tesciline karar verilmiş, hüküm davacı ...

İdaresi ile davalılar Hazine ve ... tarafından temyiz edilmekle, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 11.03.2020 tarihli ve 2017/8749 Esas, 2020/1284 Karar sayılı ilamıyla onanmış ve bozulmuştur.

Hükmüne uyulan Yargıtay ilamında özetle "123 ada 85 parsel sayılı taşınmaza ilişkin hüküm onanmış, 153 ada 13 parsel sayılı taşınmaz hakkında verilen hüküm ise orman bilirkişisinden bu parsele yönelik aldırılan ilk raporda parselin 1954 hava fotoğrafında açık alan olarak gözüktüğü belirtilmiş ise de taşınmazın konumu, hava fotoğrafları üzerinde gösterilmediği için denetlenemediği gibi daha sonra Dairemizin iade kararı üzerine aynı bilirkişiden aldırılan ek raporda bu kez taşınmazın 1953 yılı hava fotoğrafına göre üzerinde meşe ağaçlarının bulunduğu ve tam kapalılık arz ettiği belirtilerek taşınmazın orman sayılan yerlerden olduğu belirtilmiştir. Ayrıca, zilyetlik araştırması da yeterli değildir” gereğine değinilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda taşınmazın orman sayılmayan yerlerden olduğu anlaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine Midyat ilçesi, ... Köyü 153 ada 13 parsel sayılı taşınmazın dahili davalı ... adına bağ vasfında tespit ve tesciline karar verilmiş hüküm davacı ... İdaresi vekili davalı Hazine vekili ve davalı ... Belediyesi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozma kararına uyulmasına rağmen gerekleri tam olarak yerine getirilmeden karar verilmiştir.

Şöyle ki; bölgede kesinleşen orman kadastro çalışması yapılmadığından dava konusu taşınmazın orman sayılan yerlerden olup olmadığı eski tarihli hava fotoğrafı ve memleket haritası uygulaması ile belirlenecektir.

Somut olayda 25.06.2021 havale tarihli orman bilirkişi raporunda çekişmeli taşınmaz üzerinde 30-40 yaşında üzüm bağı olduğu belirtilmiş aynı raporda 1954 tarihli hava fotoğrafına göre de taşınmazın ağaçlarla kapalı vaziyette olduğu görülmüş ancak bu ağaçların yaşı itibariyle halen taşınmaz üzerinde yer alan üzüm bağına ait olmadığı anlaşıldığı halde bu ağaçların cinsi belirtilmemiştir.

Yine aynı bilirkişi raporunda taşınmazın kuzeyinde kısmen meşe ağaçlarının olduğu belirtilmiştir. Ayrıca aynı gün Dairemizden temyiz incelemesi ile geçen komşu parsellere ilişkin dosyalar bulunmakta olup bu parsellerin orman bütünlüğünü bozup bozmaması yönünden bilirkişiden birleşik kroki istenilmesi ve buna göre karar verilmesi gerekmektedir.

O halde İlk Derece Mahkemesince, yöreye ait "en eski" tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarının tamamı ile amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları hükmen oluşmuş ise mahkeme karar örnekleri ve varsa ilgili Yargıtay ilamlarının örnekleri ilgili yerlerden getirtilip, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan,

aynı köyde ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek ayrı ayrı 3’er kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ile bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi bilirkişi kurulu, bir fen elemanı ve bir jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşifte getirtilen belgeler çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle, taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 sayılı Kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; zilyetlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişileri/ile orman bilirkişisi/bilirkişileri eliyle yerine uygulattırılıp;

orijinal-renkli (renkli fotokopi) hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak)denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmaz çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli,

taşınmazın gerçek eğimi klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak temyize konu taşınmazın niteliği, üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranının açıklandığı ve dava konusu taşınmazın 6831 sayılı Orman Kanunu'nun 17/2. maddesinde belirtilen orman içi açıklık vasfında olup olmadığını belirten, müşterek imzalı şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı,

bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalı ve çekişmeli taşınmazın orman sayılan yerlerden olup olmadığı tereddüte mahal bırakmayacak şekilde belirlenerek sonucuna göre hüküm kurulmalıdır.