Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2022/6823 K.2023/4702

Taraflar arasındaki yargılamanın iadesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince yargılamanın iadesi talebinin reddine karar verilmiştir.

Kararın yargılamanın iadesini isteyen davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı yargılamanın iadesini isteyen davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Kullanım kadastrosu sırasında, ... Köyü çalışma alanında bulunan 111 ada 1 parsel ve 2 parsel ... 4.415.21 ve 4.115,89 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, kadastro tutanağının beyanlar hanesine, 6831 ... Orman Kanunu'nun (6831 ... Kanun) 2/B maddesi uyarınca orman sınırları dışına çıkarıldığı yazılarak Hazine adına tespit edilmiş, kadastro tespitinden önce ... Marmara Geri Dönüşüm Ltd. Şti. ve ... Petrol Ltd. Şti. tarafından Asliye Hukuk Mahkemesinde zilyetliğin tespitine yönelik olarak ayrı ayrı açılmış olan davalar nedeni ile kullanıcı şerhi verilmesi yönünden kadastro tutanaklarının ilgili mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın davacı ... Marmara Geri Dönüşüm Ltd. Şti yönünden reddine, davacı ... Petrol Ltd. Şti. yönünden kabulüne dair verilen hükmün, davacı ... Marmara Geri Dönüşüm Ltd. Şti tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 16.02.2017 tarihli ve 2016/12782 Esas, 2017/940 Karar ... ilamıyla bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın reddine dair verilen hükmün davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 17.12.2018 tarihli ve 2018/3296 Esas, 2018/7852 Karar ... ilam ile hükmün onanmasına karar verilerek, karar 05.02.2019 tarihinde kesinleşmiştir.

3. Davacılar vekili dava dilekçesinde; dava konusu ... ilçesi ...

Mahallesi 320 ada 7 (eski 111 ada 1 parsel) parsele ilişkin İlk Derece Mahkemesinin 2015/6 Esas ... dosyasında kullanım kadastrosuna itiraz ilişkin davanın ilk önce İlk Derece Mahkemesi tarafından kabul edildiğini, daha sonra Yargıtayca Jandarma Genel Komutanlığı lehine tahsisli olduğunun beyanlar hanesine yazılması gerektiği gerekçesi ile bozulduğu, bozma ilamı doğrultusunca İlk Derece Mahkemesinin 2018/2-2018/39 ... kararı ile davanın reddine karar verildiği,

davalı Hazinenin tek taraflı işlem ile Jandarma Genel Komutanlığı lehine olan şerhi kaldırıp taşınmazı üçüncü bir kişiye satıp devrettiğini, bu işlemle İlk Derece Mahkemesi kararının dayanağının ortadan kaldırıldığını, davalı tarafından yapılan bu keyfi uygulamanın iptali istemi ile idare mahkemesine yürütmeyi durdurma istemli dava açtıklarını ileri sürerek yargılamanın yenilenmesi istemlerinin kabulüne karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde talebin reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 13.07.2021 tarihli ve 2021/23 Esas, 2021/133 Karar ... kararı ile, davacı tarafın yargılama iadesi sebebini taşınmazın beyanlar hanesindeki şerhin kaldırılarak taşınmazın üçüncü kişiye satışına dayandırdığı, fakat 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 375 inci maddesinde düzenlenen yargılamanın yenilenmesi sebepleri kanun koyucu tarafından tahdidi olarak sayıldığı, davacının ileri sürdü iddia ... sebeplerin hiçbirine girmediği ve ileri sürülen iddia Tapu Müdürlüğünce kararın kesinleşmesinden sonra yapılan idari bir işlem olduğundan davacıların yargılamanın yenilenmesi talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı yargılamanın yenilenmesi talebinde bulunan davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçelerinde. 6831 ...

Kanun'a göre, kullanımın ve zilyetliğin tespitine ilişkin (yargılamanın iadesini talep ettikleri) davada "(İçişleri Bakanlığı) Jandarma Genel Komutanlığı lehine tahsisli olduğunun beyanlar hanesine yazılması gerektiğinden" bahisle kesinleşen kararı davalı taraf Hazinenin kamu gücünü kötüye kullandığını ve İçişleri Bakanlığı Jandarma Genel Komutanlığı lehine tahsisi (davacının zilyetliğinin tespitine ve bu tespit sonrasında taşınmazı satın almasının önüne geçmek için ihdas ettiğini) özellikle belirterek ve davalının bu tahsisi yasal zeminde bir hile yöntemi olarak uyguladığını açıkça belirterek yargılamanın iadesini talep ettiklerini,

hilenin davalı tarafça ilk yargılama esnasında yapıldığını ancak sonucunun şimdi ortaya çıkardığını, davalı tarafça 1990’lı yıllarda Jandarmaya tahsis edilen taşınmazın, iki yıllık sürede tahsis amacına uygun olarak kullanılmaması durumunda tahsis işleminin herhangi bir yazışmaya gerek kalmaksızın kendiliğinden kalkacağını amir olmasına rağmen davalı tarafın bu hükmü bilmeyen davacılara karşı dava aşamalarında işbu tahsisi varmış gibi ve devam ediyormuş gibi göstererek hile olarak kullandığını, yargılamanın iadesini talep ettikleri dosyada, dava konusu taşınmazlar üzerindeki hak sahipliklerinin yapılan keşif,

tanık beyanları ve alınan bilirkişi raporuyla açıkça ortada iken dava konusu taşınmazlarda davalı tarafın tek taraflı işlemiyle İçişleri Bakanlığı Jandarma Genel Komutanlığı lehine tahsisin kaldırıldığını, taşınmazların davalı tarafça, 6292 ... Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi Ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi İle Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun'a (6292 ...

Kanun) göre ama taşınmazda hak sahipliği bulunmayan üçüncü kişilere işbu hilenin devamı olarak satıldığını, dolayısıyla İlk Derece Mahkemesinin sadece kararın kesinleşmesinden sonraki işlemleri esas alarak önceden yapılan hileyi dikkate almamasının hatalı bir değerlendirme olduğunu, davalı tarafın dava konusu taşınmazlar için yıllara şamil ödedikleri ve dosyaya makbuzlarını sundukları ecrimisil bedellerini dava aşamalarında (parsel numaraları belediye tarafından değiştirildiği için) inkar etmiş ve taşınmazlara ait ecrimisil ödemelerinin bulunmadığını dosya kapsamında iddia ettiğini,

davalı tarafın dava aşamalarında kullanımlarının tespitini engellemek için hile yaptığının açık bir göstergesi olduğunu, davalı tarafça satış ve tescil yapılan ve taşınmazlarda hak sahibi olmayan üçüncü kişilerin taşınmazları satmaları halinde, 30 yıldır malik sıfatıyla zilyet olduğu ve kullandığı, ecrimisillerini ödediği,

hak sahipliği İlk Derece Mahkemesinin ilk kararıyla sabit olan ancak davalının hileli işlemleriyle hak sahipliğine engel olunan müvekkillerinin taşınmazların üçüncü kişilere devri halinde geri dönüşü olmayan telafisi imkansız zararlar görmesinin kuvvetle muhtemel olduğunu, taşınmazlara tedbiren "davalıdır" şerhi konulmasını talep etmek zarureti oluştuğunu, hükmün lehlerine kaldırılmasını ve karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, 6100 ...

Kanun'un 375 inci maddesinde düzenlenen yargılamanın yenilenmesi sebeplerinin sınırlı olarak sayılmasına, kıyas yolu ile genişletilmesinin olanaksız olmasına ve özellikle somut olayda yargılamanın yenilenmesini isteyen davacılar vekili tarafından davalı İdare tarafından hileli hareketlerle tescil işlemi yapıldığına dayanılarak yargılamanın yenilenmesi talebinde bulunulmuşsa da, sözü edilen tescil işleminin 6292 ...

Kanun uyarınca İdareye verilmiş takdiri bir hak olduğu, yapılan tescil veya satışın yargılamanın yenilenmesi anlamında 6100 ... Kanun'un 375/1-h maddesi uyarınca ''Lehine karar verilen tarafın, karara tesir eden hileli bir davranışta bulunmuş olması" durumundan söz edilemeyeceği, 6100 ...

Kanun'un 375 inci maddesinde belirtilen hallerden hiçbirisinin bulunmadığı belirlenmek suretiyle yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından davacılar vekilinin istinaf başvurusunun 6100 ... Kanun'un 353/(1)-b.1 inci maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı yargılamanın yenilenmesi talebinde bulunan davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, yargılamanın yenilenmesi isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 ... Kanun'un 369/1, 370 ve 371 ile 374 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 ... Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacılar (yargılamanın iadesini isteyen) vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

80,70 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 189,15 TL'nin temyiz eden davacılardan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,