Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2022/848 K.2023/4383

Taraflar arasındaki galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde, davacıların mazbut Veziriazam Nevşehirli Damat ... Paşa Vakfı'nın galle fazlasına müstahak evladı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, dava konusu vakfın galle fazlasının alınabilmesi için vakıf kurucusu ile kan bağının ispatlanması gerektiğini açıklayarak davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıların üst soylarının ... 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2010/126 Esas, 2013/15 Karar ... kararı ile dava konusu Veziriazam Damat ... Paşa Vakfı'nın galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduklarının tespit edildiği, vakfiyede vakıf evlatları açısından batın şartının bulunmadığı ancak bunun üst soylar sağ iken alt soyların galle fazlası alabilmeleri anlamına gelmediği gerekçesiyle, üst soyları sağ olan davacıların davasının reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; dava konusu Vakfa ait vakfiyelerde galle fazlasının evlada dağıtımı için batın şartı öngörülmediğini açıklayarak, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde belirtilen hususların isabetli olduğu gerekçesiyle, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve resen belirlenecek nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 5737 ... Vakıflar Kanunu'nun (5737 ... Kanun) 75 ve 76 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden; dava konusu Vakfa ait iki ayrı vakfiye bulunduğu, Nevşehirli Damat ... Paşa ve eşi ... Sultan Vakfı'na (Darulhadis vakfı) ait 1141 H.

(1729 M.) tarihli vakfiyenin galle fazlasının dağıtımına ilişkin bölümünde; "fazlai bakiyesi evlad ve ahvadları ve badelinkiraz eliyazü billahi teala uteka ve atikat ve uteka ve atikatlarının evladları ve evladı evlatları beyninde zükur ve inas ve karib ve baid ehaduhum ahari gerek hacbi hirman gerek hacbi noksan ile hacib olmamak üzre alesseviye tevzi ve taksim oluna" ifadelerinin mevcut olduğu, yine Nevşehirli Damat ...

Paşa Vakfı'na ait tarihsiz vakfiyenin (Muşkara Vakfı, Nevşehir Vakfı) galle fazlasının dağıtımına ilişkin bölümünde; "gerek Darulhadis Vakfı ve gerek işbu Muşkara Vakfı'nın bilhasebi'l-ade zuhur eden masarif-i külliyelerinden bir hususa sarf için harameyn dolabında hıfz ve zabt olunan beşbin kuruştan küllen ve bazan masruf olan mertebeyi yine beşbin kuruşa tekailden sonra sahhalbaki vechi'l meşruh üzre bu iki vakfın fazla-i bakiyesi evlad-ı kiram-ı hazret-i vakıf-ı müşarünileyh beyninde zükuret ve unuset ve tertib-i butun itibarsız ale's-seviye taksim oluna..." şeklindeki ifadeler bir bütün olarak değerlendirildiğinde,

her iki vakfiyede de galle fazlasının evlada dağıtımı hususunda batın şartının öngörülmediği anlaşıldığına göre; vakfiyede böyle bir şart bulunmamasına rağmen, üst soyları sağ olan davacıların galle fazlasından yararlanamayacaklarından bahisle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, Bölge Adliye Mahkemesinin istinaf isteğinin esastan reddine dair kararı kaldırılarak, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,