Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2024/1605 K.2025/5886

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... İdaresi vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Kadastro sırasında; ... ili ... ilçesi ... köyü çalışma alanında bulunan 1 18... , 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21... parsel sayılı taşınmazlar, ... Kadastro Mahkemesinde 2008/53 Esas sayılı dosyasında davalı oldukları belirtilerek malik haneleri açık olarak tespit edilmiş ve tutanak asılları Kadastro Mahkemesine gönderilmiştir.

Davacı ... İdaresi vekili dava dilekçesinde; ... ili ... ilçesi ... köyünde bulunan 1 01... sayılı ormanın yüzölçümünün eksik tespit edildiğini belirterek, eksik kalan kesiminin orman niteliği ile Hazine adına tesciline karar verilmesi istemiyle ... Kadastro Mahkemesinde 2008/53 Esas sayılı davayı açmıştır. Davanın devamı sırasında 01.11.2008 tarihinde dava konusu taşınmazlar hakkında kadastro tutanaklarının düzenlenmesi üzerine tutanak asılları 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun (3402 sayılı Kanun) 5. maddesi uyarınca Kadastro Mahkemesine gönderilmiştir. ... Kadastro Mahkemesi kapatılmakla dava dosyası ... Kadastro Mahkemesinin 2013/146 Esas numarasını almıştır.

II. CEVAP

Davalılar cevap dilekçeleri ve beyanlarında; davanın reddini savunmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; "eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenejman planı ilgili yerlerden getirtilerek uzman bilirkişiler eliyle yerine yapılan keşifte uygulandığı, orman bilirkişi raporunda davalı parsellerin orman sayılmayan yerlerden olduğu, kuru tarım arazisi olduğunun rapor edildiği, alınan beyanlar ve mahkeme gözlemi ile söz konusu dava konusu alanın orman sayılmayan yerlerden olduğu ve orman sınırları dışında bırakılmalarında gerek fiili duruma gerekse kanuna aykırı bir durum bulunmadığı, davacı ...

İdaresinin davasını ispatlayamadığı" gerekçesiyle davalılar aleyhine açılan davanın reddine, dava konusu ... köyü 1 18... , 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21... parsel numaralı taşınmazların davalı gerçek kişiler ve mirasçıları adına tapuya tesciline, taşınmazların altındaki madenlerin Devlete ait olduğunun beyanlar hanesine şerhine, 1 01... parsel numaralı taşınmazın kadastro tespit tutanağında belirtilen vasfıyla yüzölçümü ile tespit gibi tapuya tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... İdaresi vekili ve davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin kararıyla; "davacı ...

İdaresi vekilinin istinaf başvurusu yönünden; eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme, araştırma ve uygulama sonucunda dava konusu taşınmazların evveliyatı ve eylemli durumu itibarıyla orman sayılmayan yerlerden olduğu, İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı, davalı ... vekilinin istinaf başvurusu yönünden.

Hazinenin eldeki davada yasal hasım olduğu, İlk Derece Mahkemesince tayin olunan vekalet ücreti miktarında da usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı" gerekçeleriyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı ... İdaresi vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmazların tamamının orman sayılan yerlerden olduğunu, orman bilirkişi raporunun eksiklikler içerdiğini, hüküm kurmaya yeterli olmadığını, eksik incelemeyle karar verildiğini, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılıp dava konusu taşınmazların orman niteliği ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmesi gerektiğini belirterek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; takdir edilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde belirlenen yasal sınırın çok altında olduğunu ve husumet yokluğu nedeniyle ret kararı verilmesi gerektiğini belirterek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, kadastro tespitine ve 3402 sayılı Kanun kapsamında yapılan orman kadastrosuna itiraz istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiş ise de, toplanan deliller hüküm kurmaya yeterli değildir.

Şöyle ki; orman mühendisi bilirkişisi ve ... mühendisi bilirkişisi tarafından düzenlenen 16.08.2017 tarihli rapor ile orman mühendisi bilirkişisi tarafından düzenlenen 26.03.2018 tarihli asıl ve 31.05.2018 tarihli ek bilirkişi raporlarında bulunan değerlendirmeler ve bunlara esas alınan hava fotoğrafları arasında çelişki bulunmaktadır.

Hava fotoğrafları üzerinde koyu renkle görülen alanların komşu ormanlık alanlardaki koyuluklarla farkı üzerinde gereği gibi durulmadığı, tüm parseller hakkında ayrı ayrı düzenlendiği bildirilmekle birlikte, dava konusu taşınmazların tamamına yakını hakkında en yakın orman parseline kuş uçuşu 45 metre mesafe olduğu, eğimi ve taşınmaz üzerindeki ağaçların cins ve yaşları yönünden aynı tabirlerin kullanılması parseller hakkındaki tespitlerin kopyalanıp yapıştırıldığı izlenimi doğurmaktadır.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için İlk Derece Mahkemesince, öncelikle yöreye ait en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarının tamamı ile varsa amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları mahkeme kararı sonucu oluşmuş ise mahkeme karar örnekleri ilgili yerlerden getirtilip, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen,

davada yararı bulunmayan aynı köyde ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek ayrı ayrı 3’er kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek üç kişilik orman mühendisi bilirkişi kurulu, bir fen bilirkişisi ve bir jeodezi ve fotogrametri mühendisinin katılımıyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak bu keşifte, getirtilen belgeler dava konusu taşınmazlar birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116 sayılı Orman Kanunu, 4785 sayılı Orman Kanununa Bazı Hükümler Eklenmesine ve bu Kanunun Birinci Maddesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ve 5658 sayılı Orman Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesine ve bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesine Dair Kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; zilyetlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli;

hakim gözetiminde, taşınmazların dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve fotogrametri ile uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp, orijinal-renkli (renkli fotokopi) hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (... veya benzeri programlar kullanılarak) denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra,

komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle dava konusu taşınmazların, çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli, hava fotoğrafı üzerindeki koyulukların neden kaynaklandığı ve orman parseli üzerindeki koyuluklardan nasıl ayrıştığı açıklanmalı; taşınmazların gerçek eğimi klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle üç boyutlu incelemesi yaptırılarak,

temyize konu taşınmazların niteliği ve kullanım durumu ile tasarruf sınırlarının belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli; taşınmazlar üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranı ile 6831 sayılı Orman Kanunu'nun (6831 sayılı Kanun) 17/2. maddesinde belirtilen orman içi açıklık vasfında olup olmadığı hususlarını belirten müşterek imzalı, bilirkişi raporları arasındaki çelişkileri de giderecek şekilde, tereddüte mahal bırakmayan, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı,

bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalı ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

İlk Derece Mahkemesince, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesi usul ve kanuna uygun bulunmadığından, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR