Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2024/4019 K.2025/1402

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Fethiye Kadastro Mahkemesince davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacılardan ... tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince, istinaf başvurusunun süreden reddine karar verilmiş olup, bu kez davacılardan ... ile ... tarafından Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyiz edilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... ve arkadaşları dava dilekçelerinde; 08.03.1950 tarihli ve 16 sıra numaralı tapu kaydı ile 26.03.1955 tarihli ve 45 sıra numaralı tapu kaydı kapsamında kalan bir kısım yerin Muğla ili Seydikemer ilçesi ... köyünde yapılan kadastro çalışmaları sonucunda davalılar adına tespit edilen 130, 131, 132 ve 133 parsel sayılı taşınmazlar içinde bırakıldığını ileri sürerek, kadastro tespitinin iptali ile bu yerlerin adlarına tescilini talep etmişlerdir. Bir kısım davalılar cevaplarında; davanın reddini savunmuşlardır.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonunda; davanın reddine karar verilmiş, hükme karşı davacılardan ... tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, gerekçeli kararın davacı ...'ya 25.05.2023 tarihinde tebliğ edildiği, davacı tarafından iki haftalık istinaf süresi geçtikten sonra 12.06.2023 tarihli dilekçe ile istinaf kanun yoluna başvurulduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun süreden reddine karar verilmiş ve iş bu karar, davacılardan ... ve ... tarafından müşterek dilekçe ile temyiz edilmiştir.

1. Davacı ...'nın temyiz isteği yönünden yapılan incelemede; kural olarak, İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı istinaf başvurusunda bulunmayan tarafın Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyiz hakkı bulunmamaktadır. Zira, Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı temyiz yoluna başvurmada hukuki yararın bulunması gerekmektedir (HMK mad. 361/2) İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurmayan taraf yönünden, verilen karar kesinleşeceği için artık bu tarafın temyiz yoluna başvurmasında hukuki yararı bulunduğundan söz edilemez.

Ancak, davanın taraflarından birisinin istinaf yoluna başvurması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesinin kararı kaldırılarak esas hakkında yeniden karar verilmesi ve bu yeni kararla aleyhine hukuki bir durum yaratılması durumunda, İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı istinaf başvurusunda bulunmayan taraf, bu yeni kararı temyiz edebilecektir.

Somut uyuşmazlıkta; davacı ..., İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı istinaf başvurusunda bulunmadığından ve Bölge Adliye Mahkemesince aleyhine yeni bir hukuki durum yaratılmadığından, davacı ...' nın Bölge Adliye Mahkemesi kararını müstakilen ya da katılma yoluyla temyiz hakkı bulunmamaktadır.

Aksi düşüncede istinaf başvurusunda bulunmayan tarafa İlk Derece Mahkemesi kararını istinaf kanun yolunu atlayarak temyiz etme hakkı tanınmış olur ki, bu durum 6100 sayılı HMK ile hayata geçirilen üç kademeli yargılama sistemini iki kademeli yargılama sistemine dönüştürür ve istinafın devre dışı bırakılmasına yol açar.

Bu itibarla; İlk Derece Mahkemesi kararını istinaf etmeyen davacı ...' nın, Bölge Adliye Mahkemesinin kararını temyiz etmekte hukuki yararı bulunmadığından, temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

2. Davacı ...'nın temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere, hukuki ilişkinin nitelendirmesine göre, davacı ...' nın temyiz itirazları yerinde görülmediğinden, temyiz itirazlarının reddiyle istinaf isteğinin süreden reddine dair Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar verilmiştir.