Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2025/1517 K.2025/5978

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen karar, temyiz incelemesi sonunda Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesince bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; davacı Hazine' nin davasının kabulüne, diğer davacıların davalarının reddine, ...... , 48... parsellerin tespitlerinin iptali ile mera vasfıyla özel siciline kaydına, ...... parselin tespit gibi tesciline karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, davacı-davalı ... vekili, davalı-davacı ... mirasçısı ... ve ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında, ... ilçesi ... köyü çalışma alanında bulunan ...... parsel sayılı 53.786,73 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle, 1/6'şar paylarla (... evlatları) ..., ..., ..., ..., ... ve ... adlarına tarla vasfıyla; ...... parsel sayılı 66.689,68 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, aynı nedenle 1/3'er paylarla (... evlatları) ..., ... ve ... adlarına tarla vasfıyla; ...... parsel sayılı 76.871,93 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, satın alma ve eklemeli zilyetlik nedeniyle 1/3'er paylarla (... kızı) ... (... oğlu), ... ve (... oğlu) ... adlarına tarla vasfıyla;

...... parsel sayılı 248.368,85 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz ise, devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğu belirtilerek, Hazine adına ham toprak vasfıyla tespit edilmiştir.

Davacı Hazine dava dilekçesinde; ... ilçesi ... köyü ...... , 48... parsel sayılı taşınmazların kadim mera olduğu iddiasına dayanarak, taşınmazların mera vasfıyla sınırlandırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacılar ..., ... ve ... dava dilekçelerinde; tapu kaydına dayanarak, ... ilçesi ... köyü ...... ve 49 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitlerinin iptali ile adlarına tescilini talep etmişlerdir.

Davacılar ..., ... ve ... ise, dava dilekçelerinde; tapu kaydına ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak, ... ilçesi ... köyü ...... parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitlerinin iptali ile adlarına tescilini talep etmişlerdir.

İlk Derece Mahkemesince verilen önceki tarihli hüküm, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesi'nin 29.12.2020 tarihli ve 2019/1892 Esas, 2020/6628 Karar sayılı ilamıyla; ".... tespit tarihinden 15 - 20 - 25 yıl öncesi zaman dilimi içerisinde farklı tarihlere ait en az 3 stereoskopik hava fotoğrafı, bu hava fotoğrafları kullanılarak üretilmiş memleket haritaları ile temin edilebilen en eski ve yeni tarihli uydu fotoğraflarının temin edilerek dosya arasına konulması,

bundan sonra mahallinde, komşu köylerden seçilecek yerel bilirkişiler ve tanıklar ile 3 kişilik ziraat mühendisleri bilirkişi kurulu, 1 fen elemanı ve 1 jeodezi ve fotogrametri uzmanının katılımıyla mahallinde yeniden keşif yapılması ve yapılacak bu keşifte çekişmeli taşınmazların geçmişte ne durumda bulunduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri ne suretle kullanıldığı, taşınmazların öncesinin mera olup olmadığı,

zaman içinde merada açma yapılmak suretiyle kullanılıp kullanılmadığı hususunda yerel bilirkişi ve tanıklardan maddi olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmak suretiyle çekişme konusu taşınmazların geleneksel olarak kullanılan kadim mera olup olmadığının belirlenmesi, bundan sonra çekişmeli ...... , 48... parsellerin komşu aynı ada ...... parselden nasıl ayrıldığı ve aralarında ayırıcı nitelikte unsur bulunup bulunmadığı hususlarının araştırılması, ayrıca çekişmeli ...... parsel sayılı taşınmazın batısında bulunan ...... nolu mera parselinden nasıl ayrıldığının da belirlenmesi,

taşınmazların niteliklerine ve fiziksel özelliklerine ilişkin mahkeme hakiminin gözleminin tutanağa aynen yansıtılması, yerel bilirkişi ve tanık sözlerinin tutanaktaki beyanlara aykırı düşmesi halinde tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilerek beyanlar arasındaki çelişkilerin gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmesi, hava ve uydu fotoğrafları üzerinden bilirkişilerce bilimsel yöntemlerle hava fotoğrafı ve memleket haritası ile kadastro paftası ölçeği harita çizim programları aracılığıyla eşitlenerek çekişmeli taşınmazların konumunun çevre parsellerle birlikte harita üzerinde gösterilmesi,

hava fotoğrafları ile kadastro paftası çakıştırılıp stereoskop aletiyle inceleme yaptırılmak suretiyle, çekişme konusu taşınmazların öncesinin ne olduğunun ve ne şekilde kullanıldıklarının belirlenmesine çalışılması, ziraatçi bilirkişi kurulundan, çekişmeli taşınmazlar üzerinde ekonomik amaca uygun zilyetlik bulunup bulunmadığı, ekonomik amaca uygun zilyetlik varsa hangi tarihten beri ve hangi tasarruflar ile sürdürüldüğü, çekişmeli taşınmazlar ile komşu taşınmazların toprak yapısı ve niteliği hususunda fark bulunup bulunmadığı, taşınmazlarla mera parseli arasında doğal ya da yapay ayrıcı unsur bulunup bulunmadığı,

meradan açma olup olmadıkları, çekişmeli 47, 48... parsel sayılı taşınmazların 50 parsel sayılı taşınmazdan, 50 parsel sayılı taşınmazın ise batısında bulunan ...... nolu mera parselinden nasıl ayrıldığı ve aralarında ayırıcı unsur bulunup bulunmadığı hususlarında çekişmeli taşınmazların niteliğini, kullanım durumunu ve zilyetlik süresini kesin olarak belirleyen, önceki ziraatçi bilirkişi raporunun da değerlendirildiği,

somut verilere ve bilimsel esaslara dayanan ayrıntılı ve gerekçeli rapor düzenlemelerinin ve rapor ekinde taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş komşu taşınmazlar ve mera parseli ile arasındaki sınırları gösterecek şekilde renkli fotoğrafların eklenmesinin istenilmesi, tanık ve yerel bilirkişi ifadelerinin varsa yakın taşınmaz tutanak ve dayanaklarıyla ve bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanacak söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmesi,

fen bilirkişisine, keşif ve uygulamayı denetlemeye elverişli, çekişmeli taşınmazlar ile komşu ...... nolu mera parselinin konumlarını yan kesit krokisi ile gösteren ayrıntılı rapor ve harita düzenlettirilmesi, yapılan keşif, bilirkişi incelemesi ve hava fotoğrafı uygulaması sonucu çekişmeli taşınmazların mera ya da devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunmayan zilyetlikle iktisaba elverişli yerlerden olduğunun anlaşılması ve davacı Hazine’nin davasının sübut bulmaması halinde, hükmü temyiz eden ...’nin tespit maliki olduğu ...... parsele ilişkin kabul beyanının,

tapu kayıtlarında yer alan davacıların payı ile sınırlı olduğun gözetilerek sonucuna göre bir hüküm kurulması ..." gereğine işaret edilerek bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda; davacı Hazine'nin birleşen 2009/42 Esas sayılı dosyada ...... parsele; birleşen 2009/43 Esas sayılı dosyada ...... parsele; birleşen 2009/44 Esas sayılı dosyada ise ...... parsele yönelen davalarının kabulüne; dava konusu ...... , 48... parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitlerinin iptali ile 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (16/B) maddesi hükmü uyarınca mera vasfıyla sınırlandırılmalarına ve özel siciline kayıtlarına; birleşen 2009/37 esas sayılı dosyada davacılar Yakup, ... ve ...'nin ...... parsele yönelik dacalarının reddi ile ...... parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı-davalı ... vekili, davalı-davacı ... mirasçısı ... ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hükmüne uyulan bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, mevcut deliller takdir edilerek karar verildiğine, uygulanması gereken hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığına,

bozma ilamına uyulmakla taraflar lehine ve aleyhine kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça imkan olmadığı gibi 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de var olmadığına göre, İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı-davalı ... vekili,

davalı-davacı ... mirasçısı ... ve ...'nin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.