Yargıtay 9. Ceza Dairesi E.2020/3900 K.2020/958

Mahalli mahkemece bozma üzerine verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelenerek gereği düşünüldü:

TCK'nın 241. maddesinde düzenlenen "Tefecilik" suçu, kanunun "Topluma Karşı Suçlar" başlıklı üçüncü kısmının dokuzuncu bölümünde düzenlenmiş olup, suçun mağduru tüm toplumdur. Tefecilik suçuyla korunan hukuksal değer serbest rekabet mekanizması ve ekonomik yaşamın güvenilirliğidir. Tefecilik fiilinden dolayı bir kısım gelirler sistem dışına çıktığı ve devlet vergi gelirinden yoksun kalması sonucu zarara uğradığından, davaya katılma hak ve yetkisi Hazineye aittir.

Tefecilik suçunda; tefecilik yapan failden faiz, komisyon veya başka adlar karşılığında ödünç para alan kişiler, iradi olarak faiz ilişkisinin tarafı olmakta olup, gerçek anlamda suçun pasif faili konumundadırlar. Madde gerekçesinde de izlenen suç politikası gereği tefecilik ilişkisinde sadece ödünç para veren aktif failin cezalandırıldığı vurgulanmıştır. (Aynı yönde HAFIZOĞULLARI/ÖZEN, 2012 s.418,; ÖZBEK, 2010, s.32,; ÖZGENÇ İzzet, "Tefecilik Suçu", Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, Yıl 2010, Cilt:XIV Sayı:1, s.552-552)

Bunun sonucu olarak; tefecilik ilişkisinde faiz, komisyon veya başka adlar karşılığında ödünç para alan, dolayısıyla suçun cezalandırılmayan pasif faili konumunda bulunan kişilerin, suçun mağduru olmadıklarından tefecilik yapan fail hakkında açılmış bir kamu davasına katılma hak ve yetkileri bulunmamaktadır. Bu kişiler, şikayetçi olmaları üzerine başlatılan soruşturma sonucu açılan kamu davasında "ihbar eden", yürütülen soruşturma ve kovuşturma sırasında soruşturma veya kovuşturma makamlarınca kimliklerinin re'sen tespit edilmesi halinde ise "tanık" konumundadırlar. Nitekim Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 29.05.1989 tarih, 1989/7-147 Esas, 1989/209 Karar sayılı kararında tefecilik suçunda, şikayetçinin katılan sıfatını kazanmasının mümkün olmadığı karar altına alınmıştı.

Bu nedenle müşteki ... vekilinin katılma taleplerine karşı mahkemece katılma kararı da verilmediği, bu itibarla hükmü temyiz yetkisi bulunmadığından müşteki ... vekilinin temyiz talebinin 5320 sayılı Kanunun 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK'nın 317. maddesi gereğince REDDİNE, incelemenin katılan Hazine vekilinin temyiz itirazlarıyla sınırlı olarak yapılmasına karar verildikten sonra gereği düşünüldü,

Her ne kadar mahkemece, Yargıtay 5. Ceza Dairesi'nin 27.06.2016 tarih, 2014/5499 Esas ve 2016/5511 Karar sayılı bozma ilamına uyma kararı verilmemiş ise de; bozma ilamının gereğinin yerine getirildiği, bu nedenle bozmaya eylemli olarak uyulduğu anlaşılmakla yapılan incelemede;