Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2011/49360 K.2013/34852

Yerel mahkeme, asıl davayı kısmen hüküm altına almış, karşı davayı kabul etmiştir. Hüküm süresi içinde davacı karşı davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı-karşı davalı İsteminin Özeti:

Davacı-karşı davalı işçi, fazla mesai ücretlerinin ödenmediğini, devletten kısa çalışma ödeneği almak için işçilerden muvafakat aldığını,fakat yine fiilen çalışmaya devam ettiklerini, bu sebeple sigorta primlerinin 30 gün yerine 15 gün yatırdığını, ayrıca gerçek ücreti üzerinden değil de asgari ücret üzerinden bildirildiği, buna itiraz edip haklarını isteği için zorla çalıştırmadıklarını, kabul etmiyorsa istifa ederek ayrılması gerektiğini istifa metnine sebepleri yazılmasına izin vermediklerini, istifayı imzalaması üzerine haklarının ödeneceğinin söylendiğini fakat ödenmediğini, bunun üzerine ...

36. Noterliğinden 16.6.2009 tarihinde çektiği ihtarname ile iş sözleşmesinin haklı nedenle fesih ettiğini ileri sürerek, kıdem tazminatı ile fazla mesai, asgari geçim indirimi, prim ve yıllık izin ücreti alacaklarının ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı-karşı davacı Cevabının Özeti:

Davalı-karşı davacı işveren, davacının rakip firmadan aldığı iş teklifi üzerine işten ayrıldığını, kendi el yazısı ile 26.05.2009 tarihinde istifa ederek işten ayrıldığını savunarak kıdem tazminatına hak kazanamadığını ayrıca ihbar öneli vermeden işten ayrıldığı için kendilerini mağdur ettiğini ileri sürerek, bu dosya ile birleşen ... 8.İş Mahkemesinin 2009/703E. sayılı dosyasında ihbar tazminatı talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davacı kendi isteği ile işyerinden ayrılarak istifa etmiş olup davacı işverene verdiği istifa iradesinin sakatlandığını ileri sürüp ıspat edemediği gibi, iş hukuku açısındanda istifa vermesinin gerektirir zorunlu bir neden olmadığı gerekçesiyle davanın kesmen kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar, davacı karşı davalı ... vekili tarafından temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle, kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacı karşı davalı ...'ın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacı haklı nedenle sözleşmeyi feshettiğini iddia ederken, davalı davacının istifa dilekçesi vererek işten ayrıldığını savunmuştur. Mahkemece davacının istifa ettiği kabul edilerek kıdem ve ihbar tazminatları reddedilmiştir.

Her ne kadar istifa dilekçesi altındaki imza davacıya ait ise de, istifa dilekçesinin imzalandığı 26/05/2009 tarihte davacının işten ayrılmayıp 05/06/2009 tarihine kadar çalışmasına devam attiği, bu tarihte kendisine imzalatılmak istenen ibranameyi imzadan kaçındığı anlaşılmaktadır. Davacı tanığının davacının çalışma koşullarından ve kısa çalışmadan memnun olmadığı, ayrıca ... ya eksik ücret bildirildiği bu nedenle davacının işten ayrıldığı şeklinde beyanda bulunması ve davacının 4 yılı aşkın kıdemi birlikte değerlendirildiğinde, sebepsiz istifa etmesinin hayatın olağan akışına aykırı olması gözönüne alınarak kıdem tazminatının kabulü gerekirken yazılı gerekçe ile reddedilmesi hatalıdır.

3-Somut olayda davalı işveren davacının fazla çalışma alacağı olmadığını savunmuştur.

Dosya kapsamından davacının satış temsilcisi olarak, haftalık ortalama 11 saat fazla mesai yaptığı kabul edilmiş ve işyerinde prim uygulaması olduğundan sadece fazla çalışmanın zamlı ücret kısmının hesabı yapılmıştır.

Satış temsilcilerinin fazla çalışma yapıp yapmadıkları hususu, günlük faaliyet planları ile iş çizelgeleri de dikkate alınarak belirlenmelidir. Genelde belli hedeflerin gerçekleşmesine bağlı olarak prim karşılığı çalışan bu işçiler yönünden prim ödemelerinin fazla çalışmayı karşılayıp karşılamadığı araştırılmalıdır. İşçiye ödenen satış priminin fazla çalışmaların karşılığında ödenmesi gereken ücretleri tam olarak karşılamaması halinde aradaki farkın işçiye ödenmesi gerekir.

Mahkemece bu hususlar üzerinde durularak, gerekirse bilirkişiden ek rapor alınarak, sonucuna göre fazla mesai ücreti talebinin değerlendirilmesi ve prim ödemeleri fazla çalışmayı karşılıyorsa fazla çalışma alacağı talebinin reddine karar vermesi, şayet davacıya ödenen primler fazla mesai ücretini tam olarak karşılamıyorsa şimdiki gibi karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile hüküm tesisi hatalıdır.

4-Yukarıda feshe ilişkin açıklamalar doğrultusunda davacı-karşı davalı işçinin iş akdini haklı nedenle feshettiği anlaşıldığından, karşı davada hüküm altına alınan ihbar tazminatının reddi gerekirken yazılı şekilde kabulü hatalı olup, hükmün bozulması gerekmiştir.

F) Sonuç: