Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2012/14456 K.2014/14596

BASIN MESLEĞİNDE ÇALIŞANLARLA ÇALIŞTIRANLAR ARASINDAKİ MÜNASEBETLERİN TANZİMİ HAKKINDA KANUN (5953) Ek Madde 1

"İçtihat Metni" Davacı işçi, Kanal ... Televizyonu'nda 01.01.2003-01.06.2007 tarihleri arasında haber kameramanı olarak 5953 sayılı yasa kapsamında çalıştığını, sürekli fazla mesai yaptığını, genel tatillerde ve çoğu kez hafta tatillerinde çalıştığını, alacaklarının ödenmediğini, Basın İş Kanunu'nun 14/son maddesinde "gazeteciler her hizmet yılı sonunda işverenin sağladığı karın, emeklerine düşen nispi karşılığında asgari birer aylık ücret tutarında ikramiye alırlar" hükmü gereğince, ikramiye alacağının da ödenmediğini, yıllık izinlerini tam olarak kullanmadığını belirterek, yıllık izin, ikramiye, fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti,bayram ve genel tatil ücreti ve yüzde beş faza ödeme alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı işveren, davacının 01.02.2003-30.05.2007 tarihleri arasında çalışarak, istifa etmek suretiyle işten ayrıldığını, taleplerin yersiz olduğunu, yıllık izinlerini kullandığını, herhangi bir ikramiye alacağının bulunmadığını, fazla mesai yaptığı zamanlarda ücret pusulaları ile kendisine ödeme yapıldığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davacının davalı işyerinde 01.02.2003 tarihinde haber kameramanı olarak 5953 sayılı yasa kapsamında çalışmaya başladığı, en son 30.05.2007 tarihine kadar çalıştığı davaya konu alacaklardan hafta tatili ile yüzde beş fazlası hariç diğer alacaklara hak kazandığı gerekçesiyle isteklerin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararı yasal süresi içinde davalı vekili temyiz etmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Hükme esas alınan bilirkişi raporunda taraflar arasında imzalanmış iş sözleşmesi hükümlerine göre fazla çalışma ücretinin aylık ücret içinde ödendiği gerekçesiyle yıllık 270 saatin karşılığı aylık 22,5 saat indirilmek suretiyle fazla çalışma ücreti hesaplanmıştır. Fazla çalışma bakımından yıllık 270 saatle ilgili sınırlama 4857 sayılı İş Kanunu’nda öngörülmüş olup, davacının tabi olduğu 5953 sayılı Yasada bu yönde sınırlamaya yer verilmemiştir.

5953 sayılı Yasanın ek 1. maddesinde fazla çalışanın günde 3 saati aşamayacağı yönünde kurala yer verilmiş olup iş sözleşmesi hükmünün günde 3 saate kadar fazla çalışmayı kapsadığı kabul edilmelidir. Somut olayda davacının haftalık fazla çalışma süresi 9 saat olup günlük 3 saatlik sınır aşılmamıştır. Böyle olunca davacı gazetecinin fazla çalışma ücretine hak kazanması söz konusu olmaz.

Mahkemece fazla çalışma ücreti ile yüzde beş fazlasına dair taleplerin reddi gerekirken yazılı şekilde kabulü hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

3- Davacı işçi bu davadan önce davalı işvereni 19.06.2008 tarihinde temerrüde düşürmüştür. Daha sonra açılan 16.07.2008 tarihli davada fazla çalışma ücreti ile bayram ve genel tatil ücretleri ve yüzde beş fazla ödeme tutarları talep edilmiştir. Davacı vekili bakiye haklar bakımından 12.02.2010 tarihinde yeni bir dava açmış ve bu dava ile birleştirilmiştir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda yüzde beş fazla ödeme alacakları bakımından gecikme süreleri ilk dava tarihine kadar 1. dönem adı altında hesaplanmış, birleşen dava tarihine kadar olan gecikme süreleri için 2. dönem adı altında ayrı bir hesaba yer verilmiştir. Mahkemece her iki dönem için ayrı ayrı yüzde beş fazla ödeme alacakları kabul edilmiştir.

Belirtmek gerekir ki yüzde beş fazla ödeme alacaklarında gecikme süresi işverenin temerrüde düşürüldüğü tarihe kadar hesaplanmalıdır. Aksi halde asıl alacaklar bakımından hem faiz hem de yüzde beş fazla ödeme uygulamasının işletildiği bir dönem söz konusu olur. Bu da mükerrer yararlanma anlamına gelir. Yüzde beş hesabı bakımından ek davanın açıldığı tarihe kadar ikinci bir gecikme süresi belirlenmesi ise de hatalıdır.

Yukarıda geçen bozma nedeni sebebiyle davacının fazla çalışma ücretine hak kazanması söz konusu değilse de, bayram ve genel tatil yüzde beş fazla ödeme hesabı, belirtilen esaslara göre işverenin temerrüde düşürüldüğü tarihe kadar gecikme süresi dikkate alınarak yapılmalıdır. İndirim hususu alınacak hesap raporuna göre yeniden belirlenmeli ve takdiri indirim dışındaki sebeplerle reddedilen miktarlara göre vekalet ücreti ile yargılama giderleri paylaştırılmalıdır.