Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2012/22874 K.2014/27130

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır. Hüküm duruşmalı olarak davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş ise de; HUMK.nun 435.maddesi gereğince duruşma isteğinin süreden reddine ve incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verilmiş olmakla Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi. gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, 03/01/2005 tarihinden 22/11/2010 tarihine kadar davalı işyerinde otobüs şoförü olarak çalıştığını, fazla mesai ücretlerinin ödenmemesi, yıllık izinlerinin kullandırılmaması, öğle arası verilmemesi, hafta izinlerini bile kullanamaması,

ücretinin SGK ya asgari ücret olarak gösterilmesi gibi sebeplerden dolayı iş akdini tek taraflı olarak feshettiğini, haftanın tüm günleri hafta tatili yapmaksızın yaklaşık 11- 12 saat günlük ortalama ile çalıştığını yemek paydosu kullandırılmadığını çok acil işlerinin olması durumunda bile parasını kendi vermek suretiyle başka bir arkadaşını kendi yerine çalıştırmak zorunda kaldığını ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1000 TL kıdem, 2.000 TL fazla mesai, 100 TL hafta tatili ve genel tatil alacağı, 100 TL yıllık izin alacağı, 100 TL maaş alacağının davalıdan tahsilini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, mazeret bildirmeksizin 23/11/2010 – 24/11/2010 – 25/11/2010 tarihlerinde işe gelmediğini, Büyükşehir Belediyesi harekat amirliğinin otobüs hareket saatlerine ilişkin tutanağını davacının düzenli olarak imzaladığı, bunu kabul ederek çalışan davacının fazla mesai alacağının olmayacağını, çalışma sisteminde dört güne bir yat diye tabir edilen izin günü olduğundan davacının hafta iznini kullandığını, ayrıca her seferde 15-30 dakika değişen bekleme süreleri nedeniyle bu ara dinlenmede hiç bir iş yapmadıklarını yemek ihtiyaçlarını da bu şekilde karşıladıklarını savunarak, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacı işçinin fazla çalışma yapıp yapmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Ücret bordrolarına ilişkin kurallar burada da geçerlidir. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp kanıtlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın yazılı belgelerle kanıtlanamaması durumunda tarafların, tanık beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille yapılabilir.

Bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda, işçinin bordroda belirtilenden daha fazla çalışmayı yazılı belge ile kanıtlaması gerekir. İşçiye bordro imzalatılmadığı halde, fazla çalışma ücreti tahakkuklarını da içeren her ay değişik miktarlarda ücret ödemelerinin banka kanalıyla yapılması durumunda, ihtirazi kayıt ileri sürülmemiş olması, ödenenin üzerinde fazla çalışma yapıldığının yazılı delille ispatlanması gerektiği sonucunu doğurmaktadır.

Somut olayda tanık beyanları esas alınarak davacının haftanın 7 günü 05,05.30-15 saatleri arasında 1 saat ara dinlenmesi ile çalışmak suretiyle 14.5 saat fazla çalışma yaptığı kabul edilmiştir. Davalı tarafından hem temyiz dilekçesi ekinde hem de dosya içeriğine sunulan davacının isminin yazılı olduğu imzalı sefer gün ve saatlerinin gösterildiği Kayseri Büyükşehir Belediyesi harekat amirliği tarafından düzenlenmiş bir kısım sefer çizelgeleri mevcuttur.

Mahkemece yapılacak iş söz konusu çizelgelerin davacının çalışma süresine ilişkin olarak tamamı getirtilmeli, çizelgelere karşı davacıdan diyecekleri sorulmalı, çalışma gün ve saatleri bu çizelgelere göre değerlendirilerek fazla çalışma, hafta tatili ve genel tatil alacakları belirlenmelidir. Çizelgelerin bulunmadığı dönemler var ise tanık beyanları esas alınarak hesaplama yapılmalıdır.

Kabule göre de fazla çalışma ücretinin hesabında 7. gün çalışmasının 7.5 saatlik kısmı hafta tatili ücretinin hesabında, 7.5 saatin üzerinde kalan çalışmalar ise fazla çalışma olarak hesaplanmalıdır. Mükerrer ödemeye yol açacak şekilde hesaplama yapılması hatalıdır.

3- Hükmedilen miktarın netmi, yoksa brütmü olduğunun hükümde gösterilmemesinin infazda tereddüde yol açacağının düşünülmemesi de hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç: