Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2013/6622 K.2013/22863

Dava

Taraflar arasındaki, arazi ödeneği ile ... ödeneği alacaklarının ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; ilamda yazılı nedenlerle gerçekleşen miktarın faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine ilişkin hüküm süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi davalı avukatınca istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 25.06.2013 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalı adına Avukat ...ile karşı taraf adına Avukat ... gelmiş, duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra, dosya incelenmiş ve Dairemizin 2012/7154 E. 2013/19530 K. gereğince eksikliklerin giderilmesi için dosya geri çevrilmiştir.

İşlem tamamlandıktan sonra Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendi, dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı işçi, davalı şirkette sendika üyesi olarak toplu iş sözleşmesinden yararlanan işçi olarak çalıştığını, toplu iş sözleşmesi hükümlerinin davalı işverence sendika üyesi olmayan işçilere de uygulandığını, ayrıca sendika üyesi olmayan işçilere ... ödeneği ile arazi ödeneği verildiğini, bu uygulamanın toplu iş sözleşmesinin 4/D maddesine aykırı olduğunu belirterek, arazi ödeneği ve ... ödeneğinin kendisine de ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı işveren, davacının toplu iş sözleşmesi kapsamında olup, sendikasız işçilerden daha çok gelir elde ettiğini, davacının talep ettiği ödemenin işveren yönünden eşit işlem yapma borcuna aykırılık oluşturduğunu, ödemenin iş şartı olarak nitelendirilmesinin mümkün olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece, davacının ...'daki işyerinde sendikalı güvenlik görevlisi olarak çalıştığı, işveren uygulaması ile hak kaybına uğradığı ve ödenmesi gereken tutarların bilirkişi raporunda hesaplandığı gerekçesiyle isteklerin kabulüne karar verilmiştir.

Kararı yasal süresi içinde davalı vekili temyiz etmiştir.

Davanın dayanağı toplu iş sözleşmesinin 4/D maddesi olup sözü edilen hükümde, “Kapsam içi sendikasız işçilere işveren Toplu iş sözleşmesi ve üzerinde haklar uygulamayacaktır. Bu hükme aykırı olarak işveren uygulama yaparsa ve sendikanın yazılı başvurusuna rağmen bu uygulamaya son vermezse, aynı miktar, bütün sendikalı işçilere aynı tarihten uygulanır” şekkinde kurala yer verilmiştir.

Öncelikle belirtmek gerekir ki, davacının işyerinde hangi sıfatla çalıştığı konusunda tereddüt hasıl olmuştur. Davacı tanıkları davacının bakım onarım bölümünde makinist olduğunu belirtmişler, mahkeme kararının gerekçesinde ise davacının sendikalı güvenlik görevlisi olduğu açıklanmıştır. Hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunda da davacının güvenlik görevlisi olmadığı ve emsali konumunda sendikasız işçi bulunmadığı belirtilmiştir.

Bu itibarla dosya Dairemizce ilk derece mahkemesine geri çevrilmiş ve gelen cevapta davacının özel güvenlik görevlisi olmadığı işyerinde teknisyen makinist ve son olarak saha operatörü olarak görev yaptığı anlaşılmıştır. Davacı konumunda olup da sendika üyesi olmayan ve ... ödeneği ile arazi ödeneği ödenen işçi olmadığı da bilirkişi raporu ile sabittir.

Bu itibarla sendika üyesi olan ve işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinden yararlanan davacı işçinin salt sendika üyesi olmayan özel güvenlik görevlilerine ödenen ... ve arazi ödeneğinden yararlanması söz konusu olmaz.

Toplu iş sözleşmesinin ilgili hükmü aynı unvanda görev yapan ve üye olan ya da olmayan işçiler açısından kıyaslama yapılmasına imkan vermektedir. Bu itibarla ikinci bilirkişi heyet raporunda ifade edildiği gibi, davalı işveren, sadece güvenlik görevlilerinden sendika üyesi olmayanlara ... ve arazi ödeneği ödenmesi sebebiyle, bu hak aynı şekilde çalışan sendika üyesi olan diğer güvenlik görevlilerine sağlanmalıdır. Sendika üyesi olan ve olmayan özel güvenlik görevlisi işçilerin ücret ve diğer parasal hakları karşılaştırılmak suretiyle ... ödeneği ile arazi ödeneği alan işçiler yararına bir eşitsizliğin olup olmadığı belirlenmelidir.

Somut olayda davacının teknisyen makinist ve son olarak saha operatörü olarak çalıştığı anlaşılmakla aynı unvanda görev yapan sendika üyesi olmayan ve ... ödeneği ile arazi ödeneği alan emsali işçinin bulunmaması sebebiyle toplu iş sözleşmesinin 4/D maddesinin ihlalinden söz edilemeyeceğinden davanın reddine karar verilmelidir.