Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/14120 K.2015/22210

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin davalı şirket nezdinde 17/03/2008 tarihinde işe başladığını, 25/08/2014 tarihinde iş akdinin işveren tarafından feshedildiğini, davacının iş akdine fesih gerekçesi olarak "işçileri işyerine karşı kışkırtmak, iç huzuru bozmak, işverene küçük düşürücü tavırlarda bulunmak" şeklinde soyut, belirsiz bir sebep gösterildiğini, gerçek fesih nedeninin sendikal nedene dayalı olduğunu, işyerinde örgütlü bulunan sendika ile davalı arasında süren toplu iş görüşmelerinin anlaşmazlıkla sonuçlanması üzerine 15 Temmuz 2014 ile 07 Ağustos 2014 arasında grev yapıldığını, 733 kişinin oy kullandığı referandumda,

659 işçi greve devam demesine karşın sendikanın aynı koşullarda 07/08/2014 tarihinde işverenle anlaşma sağladığını, yapılan anlaşma koşullarının grev öncesine göre sadece 20 TL tutarında bir fark doğurmuş olmakla, işçilerin yapılan grevden sonuç alınamadığını düşündüklerini ve bu konuda toplantı yaptıklarını, davacı müvekkilinin bu toplantıda;

sendikanın kendilerine sormadan anlaşma yaptığını, grev öncesi verilen sözlerin tutulmadığını, yapılan grevin sonuçsuz kaldığını, sendikanın yeterince işçilerin haklarını korumadığı konusunda düşüncelerini belirttiği için işverenin hedefi haline geldiğini, 25/08/2014 tarihinde bazı arkadaşlarının vardiyası olmamasına karşın işverenin sözkonusu anlaşmaya karşı çıkan her birimden bir işçiye işe çağırmış ve önceden hazırlanmış fesih bildirimlerini tebliğ etmek istediklerini, davacın müvekkilinin gündüz vardiyasında iken İnsan Kaynakları tarafından çağrıldığını ve "seninle bundan sonra çalışmıyoruz,

iş akdini feshediyoruz" şeklinde beyanda bulunduklarını, davalı işverenin demokratik bir tepki olarak sendikanın anlaşma koşullarını eleştiren bu işçilerin sendikal faaliyetler konusunda önderlik ettiklerine inandığı için müvekkil ile birlikte toplam 5 işçinin iş akdini aynı gün feshettiğini belirterek davalı tarafça yapılan fesih işleminin geçersizliğinin tespitine ve davacının işe iadesine, iş akdinin feshi sendikal nedene dayandığından 6356 SK. Mad.

25/5 gereğince; işçinin başvurusu, işverenin işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın ödenmesi gereken sendikal tazminat miktarının işçinin bir yıllık brüt ücreti olarak belirlenmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacı işçinin 17/03/2008 tarihinde müvekkil şirkette "Üretim İşçisi" olarak çalışmaya başladığını, davacının müvekkil şirket ile şirket yöneticileri hakkında, gerek işyerinde 15/07/2014 ile 07/08/2014 tarihleri arasında yapılan grev ve gerekse de Tekgıda-iş sendikası ile müvekkil şirket arasındaki Toplu İş Sözleşmesi görüşmeleri esnasında, yalan beyanda bulunduğunu, müvekkili şirket yöneticilerine hitaben televizyon kanallarında "eşi gelsin burada çalışsın.." ve ayrıca " beyaz yaka mesai yapınca taksiyle eve gidiyor,

biz dolmuş ile" ve "memura barbekü işçiye simit bayramı" şeklinde asılsız söylemlerde bulunarak çalışma arkadaşlarını işverene karşı kışkırtmaya çalıştığını, işyerindeki barışı bozmaya yönelik hareket ettiğini, davacının söz konusu eylemlerinin müvekkil şirket tarafından 22/08/2014 tarihinde öğrenildiğini, davacının bu eyleminin, sadakat borcuna açıkça aykırılık teşkil ettiğini, iş sözleşmesinin 4857 sayılı İş Kanunu 25/II-b'ye göre 25/08/2014 tarihinde haklı nedenle feshedildiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece davacı tarafından söylenen sözlerin grev sırasında söylenmesi, hakaret içermemesi ve hak arama kapsamında kalacak çalışma koşullarını belirtmeye yönelik sözler olduğu, bu nedenle işçinin işverene sadakat borcuna aykırılık oluşturmayacağı, feshin geçerli nedene dayandığının ispatlanmadığı, davacının iş sözleşmesinin greve katılması nedeniyle sendikal nedenle feshedildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. D) Temyiz: Kararı davalı vekili temyiz etmiştir. E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçinin başvurusu üzerine işveren tarafından bir ay içinde işe başlatılmaz ise, işçiye ödenmek üzere en az 4, an çok 8 aylık ücreti tutarında tazminatın belirlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulaması gereği, iş güvencesi niteliğindeki bu tazminat işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmelidir. Maddenin alt ve üst sınırları aşılamaz.

Üst sınırın aşılmasının tek istisnası 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Bu kanun yürürlüğe girdikten sonra sendikal nedenle yapılan fesihlerde tazminat; işçinin başvurusu, işe başlatma ve başlatılmama şartına bağlı olmaksızın işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirlenecektir. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (12.12.2013 gün ve 2013/8422 Esas, 2013/33052 Karar sayılı ilamımız).

Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatın belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır.

Somut olayda davacının iş sözleşmesi grev sırasında şirket yöneticilerine hitaben “eşi gelsin burada çalışsın”, “beyaz yaka mesai yapınca taksiyle gidiyor, biz dolmuş ile” ve “memura barbekü işçiye simit bayramı” şeklinde sözler söylediği şirketin manevi şahsiyetini küçük düşürücü ifadeler kullandığı gerekçesiyle 4857 sayılı İş Kanunu’nun 25/II-b maddesi uyarınca feshedilmiştir.

Mahkemece davacının iş sözleşmesinin greve katıldığı gerekçesiyle sendikal nedenle feshedildiği kabul edilmişse; greve çok sayıda başka işçilerin de katıldığı ancak onların iş sözleşmelerinin feshedilmediği, feshin sendikal nedene dayanmadığı, davacının iş sözleşmesinin grev sırasında söylediği iddia edilen bir kısım sözleri nedeniyle feshedildiği, davacının grev sırasında söylediği iddia edilen sözlerin feshi gerektirecek nitelikte olmadığı, feshin haklı ve geçerli nedene dayanmadığı,

davacının yasal grev hakkını kullanırken yasal çerçevedeki açıklamaları nedeniyle yapılan fesih dikkate alındığında, işe başlatmama tazminatının 6 ay belirlenmesi dosya içeriğine uygun olacaktır.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.