Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/14121 K.2015/22211

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili davacının davalı şirket nezdinde 30/10/2006 tarihinde işe başladığını, 25/08/2014 tarihinde iş akdinin işveren tarafından telefonda feshedildiğini, gerçek fesih nedeninin sendikal nedene dayandığını, işyerinde örgütlü bulunan ... ile davalı firma arasında süren toplu iş görüşmelerinin anlaşmazlıkla sonuçlandığını, 15 Temmuz 2014 ile 07 Ağustos 2014 tarihleri arasında grev yapıldığını, 23 Temmuz 2014 tarihinde mutabakat ile anlaşma noktasına gelindiğini ve buna göre 733 kişinin oy kullandığı referandumda, 659 işçinin greve devam demesine karşın sendikanın aynı koşullarda 0/08/2014 tarihinde işverenle anlaşma sağladığını, ....

İş Sendikası'nın 07/08/2014 tarihindeki bu anlaşması işçilerin muhalefetine rağmen gerçekleştiğini ve işverenin sendika tarafından korunduğunu, işçilerin yapılan görevden sonuç alınamadığını düşündüklerini ve toplantı yaptıklarını, davacı müvekkilinin bu toplantıda;

sendikanın kendilerine sormadan anlaşma yaptığını, yapılan grevin sonuçsuz kaldığı konusunda düşüncelerini belirttiği için işverenin hedefi haline geldiğini, davalı işverenin demokratik bir tepki olarak sendikanın anlaşma koşullarını eleştiren bu işçilerin sendikal faaliyetler konusunda önderlik ettiklerine inandığı için müvekkil ile birlikte toplam 5 işçinin aynı gün işten çıkartıldığını belirterek fesih işleminin geçersizliğinin tespiti ile davacının işe iadesine, iş akdi feshinin sendikal nedene dayandığından işçinin başvurusu,

işverenine işe başlatması veya başlatmaması şartına bağlı olmaksızın ödenmesi gereken sendikal tazminat miktarının işçinin bir yıllık brüt ücreti olarak belirlenmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 07/02/2007 tarihinde müvekkil şirkette "Üretim İşçisi" olarak çalışmaya başladığını, davacının müvekkil şirket ile şirket yöneticileri hakkında, gerek işyerinde 15/07/2014 ile 07/08/2014 tarihleri arasında yapılan grev ve gerekse de ....-İş Sendikası ile müvekkil şirket arasındaki Toplu İş Sözleşmesi (TİS) görüşmeleri esnasında ve sonrasında, çalışma arkadaşlarını işverene karşı kışkırtmaya çalıştığını, işyerindeki barışı bozmaya yönelik hareket ettiğini, davacının ayrıca TİS görüşmeleri devam ederken müvekkil şirket yöneticilerine uygunsuz sms mesajlar gönderdiğini,

ahlaka aykırı beyanlarda bulunduğunu, davacının söz konusu eylemlerinin müvekkil şirket tarafından 22/08/2014 tarihinde öğrenildiğini, davacının bu eyleminin, sadakat borcuna açıkça aykırılık teşkil ettiği gibi, müvekkil şirketin manevi şahsiyetini küçük düşürdüğünden, iş sözleşmesinin İş Kanunun 25/II-b'ye göre 25/08/2014 tarihinde haklı nedenle derhal feshedildiğini, fesih bildiriminin davacının şehir dışında bulunması nedeniyle elden tebliğ edilemediğini, 25/08/2014 tarihinde yazılı olarak davacının ikamet adresine ...

Noterliğinden .... yevmiye sayılı fesih ihbarnamesi ile gönderildiğini, iş sözleşmesinin, davacının ahlak ve iyiniyet kurallarına uymayan davranışları sebebi ile haklı nedenle derhal feshedildiğinden, davacının işe iade talebinin reddedilmesi gerektiğini, davacının iş sözleşmesinin sendikal nedenlerle feshedildiği yönündeki iddialarının asılsız olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece davacı tarafından gönderilen mesajın bir yakınma, hak arama talebi niteliğinde olduğu, işçinin işverene sadakat borcuna aykırılık oluşturmayacağı, feshin geçerli nedene dayandığının ispatlanmadığı, davacının iş sözleşmesinin greve katılması nedeniyle sendikal nedenle feshedildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. D) Temyiz: Kararı davalı vekili temyiz etmiştir. E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçinin başvurusu üzerine işveren tarafından bir ay içinde işe başlatılmaz ise, işçiye ödenmek üzere en az 4, an çok 8 aylık ücreti tutarında tazminatın belirlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulaması gereği, iş güvencesi niteliğindeki bu tazminat işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmelidir. Maddenin alt ve üst sınırları aşılamaz.

Üst sınırın aşılmasının tek istisnası 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun 25. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Bu kanun yürürlüğe girdikten sonra sendikal nedenle yapılan fesihlerde tazminat; işçinin başvurusu, işe başlatma ve başlatılmama şartına bağlı olmaksızın işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirlenecektir. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (12.12.2013 gün ve 2013/8422 Esas, 2013/33052 Karar sayılı ilamımız).

Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatın belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır.

Mahkemece davacının iş sözleşmesinin greve katıldığı gerekçesiyle sendikal nedenle feshedildiği kabul edilmişse; greve çok sayıda başka işçilerin de katıldığı ancak onların iş sözleşmelerinin feshedilmediği, feshin sendikal nedene dayanmadığı, davacının iş sözleşmesinin çalışanları işverene karşı kışkırttığı, yöneticilere uygunsuz mesaj gönderdiği gerekçesiyle feshedilmişse de, fesih nedeni yapılan davranışların ispatlanmadığı, grev sırasında fabrika müdürüne gönderdiği telefon mesajında hakaret veya tehdit içeren bir söz bulunmadığı, feshin haklı ve geçerli nedene dayanmadığı, fesih nedeni dikkate alındığında, işe başlatmama tazminatının 6 ay belirlenmesi dosya içeriğine uygun olacaktır.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.