Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2015/28305 K.2018/23169

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar avukatları tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, davacının 10.09.2007 tarihinden itibaren davalı işveren ...Metal San. Ve Tic.

A.Ş. de polisaj işinde çalışmaya başladığını, iş akdinin sona erdiği 31.10.2013 tarihine kadar çalıştığını, davacının sigortasının geç başlatıldığını, asgari ücret üzerinden yatırıldığını, aldığı en son net ücretin 1.650,00 TL olduğunu, ilaveten asgari geçim indirimi aldığını, haftanın 5 günü çalıştığını, hafta içi 08.30-18.30 saatleri arasında çalıştığını, fazla mesai ücretlerinin ödenmediğini, hafta sonu bir çok kez fazla mesai yaptığını, ulusal bayram ve genel tatillerde çalışmasına rağmen bu günlere ait ücretlerinin eksik ödendiğini, ihbar verilmeden ve hiçbir tazminat ödenmeden işten çıkarıldığını,

1 aylık maaş alacağının asgari ücret olan kısmının ödendiğini fakat maaşın kalan kısmının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ücret, fazla mesai ücreti, ulusal bayram genel tatil ücreti alacaklarını istemiştir.

B)Davalı cevabının özeti:

Davalı vekili, sigortalı işçinin diğer iki işçi arkadaşı F.E. ve A.F.U. uzun zamandan beri süregelen işyerinde çıkardıkları huzursuzluk ve bozgunculuk faaliyetlerinin sonuncusu olarak 31.10.2013 tarihinde mesai saatleri içinde işi kendi istekleriyle bırakarak gittiklerini, buna ilişkin olarak tutulan tutanağın delillerin arasında sunulduğunu, 01.11.2013 tarihinden itibaren haklı bir sebep göstermeksizin işe gelmediğinin tespit edildiğini, kendisine işe dönmesi için 06.11.2013 tarihinde Noterliği kanalıyla ihtarname çekilerek tebliğden itibaren 3 iş günü içinde işe dönmesi ihtarı yapıldığını,

yapılan bu ihtara rağmen işe dönmediği gibi geçerli bir mazeret de bildirmediğini, işverenin haklı feshinde işçinin ihbar ve kıdem tazminatına hak kazanamayacağı, davacının davalı şirketten herhangi bir hak alacağının olmadığını, almış olduğu maaşların kendisine banka kanalıyla ödendiğini, 2011-2012 ve 2013 yıllarına ait yıllık izinlerini kullandığını ve kullandığına dair yıllık izin çizelgesini imzaladığını, ulusal bayram genel tatil günlerinde ise davalı şirkette çalışma olmadığını, davacının işe giriş tarihinin 09.10.2007 olduğunu, davalı şirkette mesai saatlerinin 08.30-18.00 olup saat 12.00-13.00 arası öğlen yemeği için ara verildiğini,

saat 16.00-16.30 arası çay ve ara yemek molası verildiğini, hafta sonu, resmi tatil ve bayramlarda mesai olmadığını, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C)Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davacının davalı iş yerinde 10/10/2007-31/10/2013 tarihleri arasında davalı işyerinde çalıştığı, getirtilen ve incelenen belgeler, devamsızlık tutanakları ile dinlenen tanık anlatımları ile; davacının iş akdinin ücret değişikliğini kabul etmeyen davacının iş akdini feshettiği, bu haliyle de fesihte haklı olduğu ve aksinin de davalı tarafça ispatlanamadığından davalı işverenin işçisine kıdem tazminatı ödemekle yükümlü olduğu, yine tüm dosya kapsamı itibariyle davacının son ücreti brüt 2.188,00 TL kabul edildiği,

tazminat hesabında bilirkişi tarafından iş bu ücrete servis ve yemek ücreti ilavesi ile birlikte yaptığı hesaplama doğrultusunda 14.542,52 TL kıdem tazminatı talep edebileceği, davacı fazla mesai ücreti alacağı talep ettiği, davacının bu iddiasını her tip delille ispatlayabileceği gözetilerek alınan tanık beyanları kapsamında davacının fazla çalışma karşılığı 1662,85 TL fazla mesai ücreti talep edebileceği, davacı aylık maaşının asgari ücret kadar olan kısmının ödendiğini ancak bakiyesinin ödenmediğini belirterek ücret alacağı talebinde bulunduğu, incelenen banka ekstrelerinden 31/10/2013 tarihinden sonrası için bir kayıt olmadığı,

ispat yükü davalı tarafça olup ücretin ödendiğine dair herhangi bir bilgi belge sunulmamış olmakla, davacı talebi doğrultusunda davacının 837,72 ücret alacağı talep hakkının olduğu, her ne kadar davacı ihbar tazminatı alacağı talep etmiş ise de iş akdi bizzat davacı tarafça fesih edildiğinden davacının ihbar tazminatı talep hakkı olmadığı, tanık anlatımlarından genel tatil günlerinde çalışma olmadığı kanaatine varıldığı gerekçesi ile ihbar tazminatı ve ulusal bayram genel tatil ücreti haricindeki taleplerin kabulüne karar verilmiştir.

D)Temyiz:

Karar süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E)Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalının tüm, davacının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Feshi davalı işveren ispatlamalıdır.

Somut uyuşmazlıkta, dava dilekçesinde davacının işten çıkarıldığı ileri sürülmüştür. Cevap dilekçesinde davacı ve 2 arkadaşının işyerinde uzun zamandır çıkardıkları huzursuzluk ve bozgunculuğun sonuncusu olarak 31/11/2013 tarihinde işyerini terkettikleri, işe dönmesi için ihtar çekilmesine rağmen dönmediği, işverenin haklı feshinde kıdem -ihbar tazminatlarının ödenmeyeceği, işverenin haklı feshi bulunduğu savunulmuştur.

31/10/2013 tarihli tutanakta, davacının, işyeri huzurunu bozarak işyeri aleyhine propoganda yaparak mesai saati içinde işi terkettiğini / bıraktığını beyan ederek gittiği belirtilmiştir.

Devamsızlık tutanakları 1,4,5,6/11/2013 tarihlerinde davacının işe gelmediğine ilişkindir.

Davalının 4967 yevmiye sayılı 06/11/2013 tarihli ihtarında 06/11/2013 tarihinden beri işe gelmediği, davacıdan hiç bir haber alınamadığı, 3 gün içinde işe dönmemesi halinde iş aktinin feshedileceği belirtilmiştir. Davacının 31/10/2013 tarihinde kendisinin işi terkettiğinden ihtarnamede bahsedilmemiştir. Bilakis, ihtarnamede devamsızlık eden davacıdan haber alınamadığı ifade edilmiştir. Davacının işyerini, işyeri aleyhine propoganda yaparak ve işi terkettiğini söyleyerek terketmesi şeklinde davalı tarafından savunulan ayırt edici bir olayın ihtarnamede yer almaması savunmada çelişki yaratmaktadır.

Davacı tanığı ... "Benden sonra da çalışmaya devam ediyordu. ...davalı şirket tarafından iş akdi feshedilmiş. Ben doğrudan bilgiye sahip değilim...Ben daha çok davacının bana söylemesinden bilgi sahibiyim", davacı tanığı ... "Benden sonra da çalışmaya devam ediyordu. ... Davalı şirket tarafından iş akdi feshedilmiş. Birlikte çalıştığım arkadaşlarımdan duyduğum kadarıyla işleri azalmış bu nedenle işten çıkarılmış", davalı tanığı... "Davacı 11 kişi ile birlikte kendisi bıraktı.

Daha sonra 8 kişi geri döndü. 3 kişi gelmedi. Daha önceden sabit maaşla çalışılıyordu. Daha sonra parça başı çalışılmaya başlandı. Bu nedenle bu kişiler işi bırakmışlardı.... 2013 ün sonlarında işte azalma oldu ancak işten çıkarma olmadı", davalı tanığı.... "davacı 11 kişi ile birlikte toplu olarak işi bıraktı. Daha sonra 8 işçi geri döndü. Ancak davacı işe başlamadı.

İşi neden bıraktıklarını bilemiyorum ...Davacının kıdem tazminatı, yıllık izinleri vs. alacakları hesaplanıp çekleri düzenlenmişti. Davacı yıllık iznini kullandığına dair beyanı vardı. Ben ne şekilde ve hangi hususlarla ilgili hesaplama yapıldığını bilemiyorum. Muhasebe hesaplamıştı. Ancak davacılar bu çekleri almadan gittiler. ... 2013'ün sonlarında işte azalma yoktu. Hatta davacıların işi bıraktıkları dönemde yurt dışına sipariş vardı.

Davacılar işi bıraktıkları için biz bu siparişi süresinde yetiştiremedik. İşten kendisi çıkan personele kıdem tazminatı dahil alacaklarının verildiğini biliyorum. Ancak net bir bilgiye sahip değilim" şeklinde beyanda bulunmuştur.

Dosyada yukardakiler haricinde, davacının bozgunculuk yaptığı savunması da dahil olmak üzere belge veya delil bulunmamaktadır.

Yukardaki deliller doğrultusunda davacının iş aktinin davalı tarafından sonlandırıldığı, davalının haklı nedenini ispatlayamadığı, bu nedenle kıdem tazminatına hükmedilmesinin yerinde olduğu anlaşılmaktadır.

Ancak, davacı lehine ihbar tazminatına da hükmedilmesi gerekirken bu talebin reddi hatalıdır.

3-Fazla mesai ücretinin hesaplanması bakımından, davalı tanıklarına göre dahi 08:30-18:30 saatleri arasında kabul edilen çalışmada ara dinlenmesi 1 saat değil 30 dakika ve 10 dakika olarak toplamda 40 dakikadır. Bu nedenle, ara dinlenmesi günlük 40 dakika kabul edilerek fazla mesai ücreti hesaplanıp sonuca gidilmelidir.