Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/10569 K.2017/7090

Yerel mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili 23.06.2004 tarihinden bu yana davalı işveren bünyesinde aralıklı olarak çalışmasını sürdürdüğünü, davacı işçinin iş akdinin daha önce 30.03.2012 tarihinde de aynı gerekçe ile sonlandırılmış olduğunu, fesih işleminin geçersizliği ve işe iade talebi sonucunda davacının işe iadesine karar verildiğini, kesinleşen işe iade kararı sonrasında davacının işe kabul edildiğini, 12.02.1014 tarihi itibarı ile işe yeniden başlayan davacının iş akdinin aynı gerekçelerle 11 ay sonra feshedildiğini, 27.01.2015 tarihli fesih işleminin geçersiz olduğunu iddia ederek davacının işe iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili davacının iş akdinin hukuka uygun olarak 4857 Sayılı Kanunun 18. Ve 19. Maddesindeki usul ve koşullara uygun olarak feshedildiğini, davalı şirketin iş akdi feshedildikten sonra, davacının fesih tarihine kadar işlemiş olan maaşı, kıdemi, ihbar tazminatı ve yıllık izin ücretini hesabına yatırdığını, bununla birlikte işsizlik maaşından yararlanabilmesi için davacının işten ayrılış kodunun (4) olarak belirtildiğini, bu durumun davacıyı mağdur etmemek amacının gözetildiğini savunarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece üç kişilik konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla mahallinde keşif yapılarak ve bilirkişiler tarafından düzenlenen 02/11/2015 tarihli raporun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu , raporda sonuç olarak işçi çıkarma uygulamasının finansal darlığın giderilmesine katkının çok düşük olduğu , davacının çalıştığı dönemde iş gücü fazlalığının oluşmadığı davalı şirketin istihdam azaltılması yönündeki kararına rağmen işçi alımlarının yapıldığı, kısaca davalı işverenin feshin son çare olma ilkesince uymadığının anlaşıldığı ve feshin geçerli nedene dayalı yapıldığının ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı ve davalı vekilleri temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayandığı maddi delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davalının tüm davacının aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2- 4857 sayılı İş Kanunu’nun 21. maddesi uyarınca, mahkemece feshin geçersizliğine karar verildiğinde, işçinin başvurusu üzerine işveren tarafından bir ay içinde işe başlatılmaz ise, işçiye ödenmek üzere en az 4, an çok 8 aylık ücreti tutarında tazminatın belirlenmesi gerekir. Dairemizin yerleşik uygulaması gereği, iş güvencesi niteliğindeki bu tazminat işçinin kıdemi, fesih sebebi gibi olgular dikkate alınarak belirlenmelidir. Maddenin alt ve üst sınırları aşılamaz.

Üst sınırın aşılmasının tek istisnası 2821 sayılı Sendikalar Kanunu’nun 31. maddesindeki sendikal nedenle yapılan fesihlerdir. Bu maddede sendikal neden halinde işe başlatmama tazminatının işçinin en az bir yıllık ücreti tutarında belirleneceği açıklanmıştır. Dairemizin uygulaması bu yöndedir. (08.04.2008 gün ve 2007/27773 Esas, 2008/7819 Karar sayılı ilamımız).

Dairemiz yıllık ücretli izinle ilgili 53. maddedeki kıdem sürelerini dikkate alarak 6 ay ile 5 yıl arasında kıdemi olan işçi için 4, 5 yıl ile 15 yıl arasında kıdemi olan işçi için 5, 15 yıldan fazla kıdemi olan işçi için 6 aylık ücreti tutarında işe başlatmama tazminatın belirlenmesini öngörmekte, fesih sebebine göre bu miktarlarda azami sınır 8 aya kadar da çıkmaktadır.

İşletme gerekleri ile fesihte emeklilik nedeninin gösterilmesi ve davacının emekliliğe hak kazanması halinde işe başlatmama tazminatı alt sınırdan belirlenmektedir.

Dosya içeriğine göre somut uyuşmazlıkta davacı işçinin davalıya ait işyerinde 23.06.2004-30.03.2012 ve 12.02.1014-27.01.2015 tarihleri arasında 5 yılın üzerinde ve 15 yılın altında çalıştığı ve davalı işverence gerçekleştirilen feshin geçerli nedene dayanmadığı anlaşıldığından feshin geçersizliğine ve davacının alt işveren nezdinde işe iadesine karar verilmesi isabetlidir.

Ancak davacı işçinin kıdemine ve fesih nedenine göre mahkemece işe başlatmama tazminatının davacının 4 aylık ücreti tutarında belirlenmesi doğru bulunmamıştır. Bu tazminatın davacının 5 aylık ücreti oranında belirlenmesi dosya içeriğine uygun düşecektir.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.