Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/12324 K.2020/1616

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, davacının 10.02.2009-01.01.2015 tarihleri arasında davalılar nezdinde çalıştığını, iş akdinin haklı bir neden olmadan sona erildiğini, 2014/ Şubat, Mart, Nisan aylarda 3.217,19 TL olarak maaşının ödendiğini, daha sonraki aylarda ise fark ücretlerin elden ödenmeye başladığını, bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı alacaklarını istemiştir.

B)Davalı cevabının özeti:

Davalı T.C. ... vekili, zamanaşımı itirazında bulunduklarını, işçilik alacaklarından ihale ile iş alan firmaların sorumlu olduğunu, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Temizlik ve Organizasyon Hizmetleri Ltd. Şti. vekili, davacının 27.01.2014-31.12.2014 tarihleri arasında çalıştığını, memurluğa atanması nedeniyle kendi isteğiyle işten ayrıldığını, ihalenin sona ermesi neticesinde davacının yeni firmada işe başladığını, net ücretinin banka kanalıyla ödendiğini, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

C)Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davacının sigortalı hizmet dökümünün celp edildiği, buna göre davacının 10.02.2009-31.12.2014 tarihleri arasında en son 2 nolu davalı işyerinden sigortalı bildirildiği, davacının 01.01.2010-02.02.2009, 03.07.2010-13.10.2010, 11.05.2012-15.05.2012, 13.05.2013-02.06.2013 tarihleri arasında sigortalı bildiriminin bulunmadığı, dinlenen tanık beyanları ve tüm dosya kapsamından, davacının, davalılar nezdinde kesintili olarak 10.02.2009-31.12.2014 tarihleri arasında toplam hizmet süresinin 5 yıl 5 ay 17 gün olduğu, davacıya ait ücret bordrolarının celp edildiği,

buna göre davacının en son ücretinin brüt 2.230,78 TL olduğu, banka maaş dökümlerinin celp edildiği, buna göre davacıya 2014 yılı Şubat ayında maaş, asgari geçim indirimi ve fazla mesai karşılığı net 2.171,39 TL, Mart ayında ise 2.396,39 TL ödendiği, takip eden aylarda agi dahil net 1.896,39 TL ödendiği, bahse konu tutarların agi ve fazla mesai dahil ödemeler olması, buna ilişkin davacının itirazının bulunmaması, bunun yanında dinlenen işyeri çalışanı tanıklar ödemelerin banka kanalıyla yapıldığını ifade etmesi ve davalı taraflardan birinin kamu işyeri olması,

ödemelerin hakediş usulü yapılması gibi hususlar birlikte değerlendirildiğinde davacının en son ücretinin brüt 2.230,78 TL, net 1.800,00 TL olduğu, davalılar arasında dosya kapsamında “kültür varlıklarının bilgilerinin sayısallaştırılması ve analizlerinin yapılması” Hizmeti Alım Sözleşmeleri imzalandığı, sözleşmelerin 5393 sayılı Kanun uyarınca 4734 sayılı kanun kapsamında yapıldığı, buna göre davalılar arasında 4857 sayılı İş Kanunu ve eki yönetmelik hükümlerine aykırı olmayan asıl alt işveren ilişkisi bulunduğu, muvazaalı bir uygulamanın olmadığı, davacının kıdem ve ihbar tazminatından davalıların sorumlu olduğu,

davacının 31.12.2014 tarihli sigortalı işten ayrılış bildirgesinde işten çıkış nedeni olarak “18- İşin Sona Ermesi” kodunun işaretlendiği, davalı vekilinin iddiasının aksine davacının memuriyete geçmesi nedeniyle işten ayrıldığına ilişkin dosya kapsamında somut veri bulunmadığı, tanık ifadelerinin çelişkili olduğu anlaşıldığından iş akdinin işveren tarafından haklı olarak feshedildiği ispatlanamadığından davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

D)Temyiz:

Karar süresi içinde davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

E)Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalıların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Somut uyuşmazlıkta, hizmet süresi bakımından;

Hükme esas bilirkişi raporunda davacının 10/02/2009-31/12/2014 tarihleri arasında kesintili çalıştığı kabul edilerek bir kısım giriş çıkışlar arasındaki boşluklar hizmet süresinde dışlanarak hizmet süresi 5 yıl 5 ay 17 gün kabul edilmiştir.

01/10/2011-10/05/2012 arası dönem bakımından; hizmet döküm cetvelinde bu tarih aralığındaki işveren 1243949 SGK sicilli işyeri olarak görünmektedir. SGK belgelerinde bu işyeri “Yurtyapan Şirketi/ Beykoz Belediyesi dosyalarını bilgisayara aktarma işi” olarak gösterilmiştir.

10/02/2009-30/05/2009 ve 03/02/2010-02/07/2010 tarihleri arası dönemler bakımından; hizmet döküm cetvelinde bu tarih aralıklarındaki işveren 1153018 SGK sicilli işyeri olarak görünmektedir. SGK belgelerinde bu işyeri “Nokta Şirketi”, işin mahiyeti ise “düzeltilmesi gereken kodlar” olarak belirtilmiştir.

29/12/2010-21/04/2011 arası dönem bakımından; hizmet döküm cetvelinde bu tarih aralığındaki işveren 1158010 SGK sicilli işyeri olarak görünmektedir. SGK belgelerinde bu işyeri “PM Şirketi”, işyeri mahiyeti “mimarlık proje işi” olarak gösterilmiştir.

14/07/2011-30/09/2011 arası dönem bakımından; hizmet döküm cetvelinde bu tarih aralığındaki işveren 1084694 SGK sicilli işyeri olarak görünmektedir. Dosyadaki SGK belgeleri arasında bu işyerine dair SGK belgesi mevcut değildir.

03/06/2013-19/06/2013 arası dönem bakımından; hizmet döküm cetvelinde bu tarih aralığındaki işveren 1224744 SGK sicilli işyeri olarak görünmektedir. SGK belgelerinde bu işyeri “Pozitif Şirketi”, işyeri mahiyeti “personel organizasyon hizmeti” olarak belirtilmiştir.

16/05/2012-17/05/2012 arası 2 günlük dönem bakımından; hizmet döküm cetvelinde bu tarih aralığındaki işveren 1192137 SGK sicilli işyeri olarak görünmektedir. SGK belgelerinde bu işyeri “Aktif Şirket”, işyeri mahiyeti “Kongre ve Ticari Fuar Org” olarak gösterilmiştir, SGK belgesinden ihale ile alınan bir iş olduğu intibaı doğmaktadır.

Yukarda sayılan dönemler bakımından; davacı asıl duruşmaya bizzat celbedilerek yukardaki bilgiler kendisine Mahkeme tarafından bildirilerek, belirtilen dönemlerde davalılarda çalışıp çalışmadığı, çalışmış ise hangi davalıda hangi dönemde çalıştığı, SGK kayıtlarına neden bu şekilde bildirildiği detaylı olarak açıklatılmalıdır.

Aynı hususlar, tarafların vekillerine de açıklatılmalıdır.

Aynı hususlar davalılara Mahkeme tarafından müzekkere yazılarak davalılardan da sorulmalı ve davalılardan söz konusu dönemde davacının kapsamında çalıştığı ihale / hizmet alım, taşeronluk/ alt işverenlik / müteahhitlik gibi sözleşmelerin gönderilmesi istenmelidir.

SGK’ndan yukarda bahsedilen işyerlerinin yukarda bahsedilen tarih aralıklarında kapsamında çalıştığı ihale / hizmet alım, taşeronluk/ alt işverenlik / müteahhitlik gibi sözleşmelerin, bu sözleşmelere / ihalelere dair SGK kayıtalrının gönderilmesi istenmelidir. Ayrıca bu işyerlerinin Sair SGK kayıtlarının da gönderilmesi istenmelidir.

Taraf asıllarının ya da vekillerinin beyanlarından ya da dosyaya celbedilen sair bilgi ve belgelerden celbedilmesi gereken sair belgelerin olduğunun anlaşılması halinde bu belgeler de celbedilmelidir.

Gerekir ise tanıklar yeniden dinlenmelidir.

Neticeten, bahsedilen tarih aralıklarındaki çalışmaların davalılar ile ilgisi her bir davalı için ayrı ayrı ele alınarak, sonuca etkisi de her bir davalı için ayrı ayrı değerlendirilerek neticeye gidilmelidir.