Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/13253 K.2017/8854

Yerel mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili; müvekkilinin, 06/08/2007 tarihinden itibaren davalı işyerinde çalışmaya başlayarak iş akdinin feshedildiği 25/08/2014 tarihine kadar çalıştığını, fesih bildirimi sebebi açık ve kesin olmadığı gibi fesihte son çare olma ilkesi ile sosyal ölçüt kriterine uyulmadığından müvekkilinin işe iadesine karar verilmesini talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; 25/08/2014 tarihinde davacının iş sözleşmesinin yazılı olarak feshedildiğini aynı tarihte yapılan protokol sonucu tüm işçilik alacaklarının kendisine ödendiğini, iş akdi feshedilen davacının yerine hiçbir işçi alınmadığı gibi davacının iş sözleşmesinin feshedildiği 25/08/2014 tarihinden en son 07/11/2014 tarihinde olmak üzere toplam 35 işçi daha iş sözleşmelerinin feshedilmek suretiyle işten çıkarıldığını, şu anda şirkette kapsam dışı personel dahil toplam 18 kişi çalıştığını, artık aynı iş faaliyetinde bulunmayan müvekkil şirket için davacının eğitim ve görev tanımı gereği ustabaşı olması nedeniyle müvekkil şirket nezdinde istihdam edilebilmesine imkan bulunmadığını davacının haksız davasının reddi gerektiğini savunduğu anlaşılmıştır.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davalı şirketin ... Mah. ... Cad. No:... ... ... adresinde iletişim için bir sekreterin çalıştığı şirketin bunun dışında çalışanının olmadığı, makine ve tesisatlarının söküldüğü üretimin yapılma imkanının olmadığı, işletmedeki iki ayrı bölümün ayrı tüzel kişiliğe ve iştigal konusuna sahip farklı işletmelere verildiği ve işletmelerin henüz üretime başlamadığı, makine kurulumlarını yaptığının görüldüğü, şirketin hisse devriyle ekonomik faaliyetini yürüttüğü çalışmasına son verdiği, davacının çalıştığı işyerinde çalışmanın sona erdiği fiilen çalışma imkanının olmadığı feshin geçerli nedene dayandığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

4857 sayılı İş Kanunu'nun 20/2 maddesi uyarınca “feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir”. İşveren ispat yükünü yerine getirirken, öncelikle feshin biçimsel koşullarına uyduğunu, daha sonra, içerik yönünden fesih nedenlerinin geçerli olduğunu kanıtlayacaktır. Dairemizin kararlılık kazanan uygulaması bu yöndedir. (04.04.2008 gün ve 2007/29752 Esas, 2008/7448 Karar sayılı ilamımız).

Feshin işletme, işyeri ve işin gerekleri nedenleri ile yapıldığı ileri sürüldüğünde, öncelikle bu konuda işverenin işletmesel kararı aranmalı, bağlı işveren kararında işgörme ediminde ifayı engelleyen, bir başka anlatımla istihdamı engelleyen durum araştırılmalı, işletmesel karar ile istihdam fazlalığının meydana gelip gelmediği, işverenin bu kararı tutarlı şekilde uygulayıp uygulamadığı(tutarlılık denetimi), işverenin fesihte keyfi davranıp davranmadığı(keyfilik denetimi) ve işletmesel karar sonucu feshin kaçınılmaz olup olmadığı(ölçülülük denetimi-feshin son çare olması ilkesi) açıklığa kavuşturulmalıdır.

Hükme esas bilirkişi raporunda şirket ortaklarının hisselerinin 24.02.2014 tarihli yönetim kurulu kararındaki şekliyle devrinin gerçekleştiği 08.01.2015 tarihli ticaret sicil gazetesine göre davalı şirketin merkezini taşıdığı, şirketin ...’nde bulunan işyerlerini kapattırmak için dilekçe verdiği davalı şirketin ... Mahalle ... Ca. No:... ... adresinde iletişim için bir sekreterin çalıştığı bunun dışında çalışanın olmadığı hisse devri ile şirketin ekonomik faaliyetini yürüttüğü sektörde çalışmasına son verdiği davacının çalıştığı işyerinde çalışmanın sona erdiği davacının fiilen çalışma imkanı kalmadığı için feshin geçerli nedene dayandığı sonucuna varılmışsa da;

Davacının iş sözleşmesinin fesih nedeninin hisse devri buna bağlı işyeri kapanması olmadığı gibi, şirketin hisse devrinin de fesih için geçerli bir neden olamayacağı, davacının iş sözleşmesinin 2013 yılı son çeyreğinde yaşanan ve 2014 yılının tümünde öngörülen sektörel bazda durgunluğun işyerinde önemli daralmaya neden olduğu buna bağlı olarak ciddi bir istihdam fazlalığı sorunu ortaya çıktığı gerekçesiyle feshedildiği, ancak hükme esas bilirkişi raporunda sektörel durgunluk bulunup bulunmadığının bunun şirketin mali verilerine yansımasının olup olmadığının, iş daralmasına neden olup olmadığının irdelenmediği,

bu nedenle fesih nedenini irdeler ek rapor alınarak sonucuna göre değerlendirme yapılması gerekirken fesih nedeni dışındaki sebepleri tartışarak sonuca ulaşan rapora dayanılarak karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.