Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/27901 K.2020/12465

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılardan Üsküdar Belediye Başkanlığı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının, 27.02.2006 tarihinde davalılardan ...’nin işlerini yapan taşeron firma Mim Doğal Kaynaklar Inş. San ve Tic. Ltd.Şti. bünyesinde çalışmaya başladığını, bu şirketin ihaleyi kaybetmesi üzerine, davacının işçilik alacakları ödenmeden ihaleyi alan yeni şirket ...înşaat.Yat.Taah. Hiz. A.Ş. bünyesinde çalışmaya başladığım, 04.01.2010 tarihinde davacı senelik izindeyken hiçbir neden gösterilmeden haksız olarak iş akdinin feshedildiğini, bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı alacaklarını istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Şirketi vekili, davacının, 23.02.2007 - 31.12.2007 ve 04.02.2008-31.12.2008 tarihleri arasında belirli süreli iş sözleşmeleri ile işveren vekili konumundaki davalı şirkette şeklen çalıştığını, gerçek işverenin ... olduğunu, davacının tüm haklarından davalı ...’nin sorumlu olduğunu, davacının müvekkili şirket tarafından İş akdinin feshedilmediğini ve bu nedenle kıdem ve ihbar tazminatı sorumluluklarının bulunmadığını, davacının müvekkili şirkette çalıştığı dönem içerisinde tüm haklarını almış olduğunu, ayrıca alacaklar bakımından zamanaşımının söz konusu olduğunu, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı Belediye vekili, davacının müvekkili Belediye ile aralarında iş ilişkisinin bulunmadığını, davacını işvereni olmadığını, bu sebeple husumet nedeniyle davanın reddi gerektiğini, davacının ücret alacaklarının zamanaşımına uğradığını, davacının davalı ... Belediyesinin çalışanı olmadığını, davacının ihaleyi alan diğer davalı şirketlerin çalışanı olduğunu ve bu sebeple kıdem ve ihbar tazminatı ödeme yükümlülüğünün bulunmadığını, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ...Şirketi vekili, davacının hiçbir zaman şirketlerinde çalışmadığını bu sebeple sorumluluklarının bulunmadığını, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, davacının toplam hizmet süresinin 3 yıl 6 ay 21 gün olduğu, davacının yıllık izinde iken ihbar olunan son altişverence iş akdinin bildirimsiz olarak feshedildiği, davacının ödenmemiş işçilik alacaklarının bulunduğunun bilirkişi raporuyla hesaplanmış olduğu, davacının iş akdinin feshinin haklı nedene dayandığı konusunda davalı işverenin ispat yükünü yerine getiremediği,

davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı,4857 sayılı yasanın 2/6 mad. uyarınca bir işverenden işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletme ve işin gereğiyle teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirildiği işçilerinin sadece bu iş yerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren alt işveren ilişkisi denir, bu ilişkide asıl işveren alt işverenin işçilerine karşı alt işveren ile birlikte sorumlu olduğu,

davalı belediye ile ihbar olunan son alt işveren ... inşaat arasında üst ve alt işveren ilişkisinin mevcut olduğu, bilirkişi raporu dosya kapsamına göre davacının davalılardan ... doğal kaynaklar inşaat yatırım taah.hizmetleri san. ve tic. aş.ile davalı ...şirketi nezdinde herhangi bir çalışmasının bulunmadığı, bu durumun dosyada mevcut SGK kayıtları, ve SGK hizmet dökümüylede sabit olduğu,böylece davalı ...

Doğal Kaynaklar şirketi ile ... inşaat aş. nin davacının işçilik alacaklarında sorumlu olmadığı zira davacıyla bu davalı şirketler arasında hiçbir dönem işçi ve işveren ilişkisinin de kurulmadığı,davalı tarafın davacının atiye terk talebine muvafakat etmediklerinide beyan ettikleri dikkate alınarak davacının davalı ...

Doğal Kaynaklar Aş. ile davalı ...inşaat yatırım A.Ş. aleyhine açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği, asıl işveren ...Belediye Başkanlığının belediyesinin ise Taşeron firmalar değişsede davacının asıl işveren olan davalı ... Belediyesinin park ve bahçeler müdürlüğüne ait iş yerinde hizmet verdiği davacının 01/06/2006-31/12/2009 tarihleri arasında kesintisiz şekilde davalı ...

Belediyesinin iş yerinde çalıştığı ancak dönem dönem farklı taşeronlar bünyesinde gösterildiği tespit edildiğinden davalı ...

Belediyesinin davacının işçilik alacaklarından sorumlu olduğu davacı yıllık izinde iken son alt işverenin dava dışı ... inşaat tarafından iş akdi bildirimsiz olarak feshedildiği, dinlenilen tanık beyanlarından da anlaşılmakla feshe bağlı haklardan olan ihbar ve kıdem tazminatının talep koşullarının gerçekleştiği, davacının davalı asıl işveren ...Beledeyesinden talep edebileceği kıdem tazminatı ve ihbar tazminatına ilişkin hak kazandığı alacaklar dosya kapsamına uygun denetime elverişli bilirkişi rapor ve kök raporuyla hesaplanmış olup davacının davalı ... aleyhine açtığı davanın kabulüne,

diğer davalılar ... doğal kaynaklar inşaat ltd. şti. ile ...inşaat Aş. aleyhine açtığı davanın ise husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verildiği gerekçesi ile davalı şirketler yönünden davanın husumet yokluğu nedeni ile reddine, davalı belediye aleyhine davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içinde davalı Belediye vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre davalı Belediye’nin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Somut uyuşmazlıkta, davalılardan ... Şirketi hakkında husumet yokluğu nedeni ile red kararı verilmiş olması açısından;

Davalı ... Şirketi davacıyı davalı Belediye nezdinde çalıştıran son şirket değil ise de davalı ... Şirketi’nin eldeki dosyada davacının kabul edilen hizmet süresi içinde önceki bir kısım dönemde davacıyı bir süre davalı Belediye nezdinde çalıştırdığı, hizmet dökümünden ve SGK belgelerinden anlaşılmaktadır. Bu husus davalı ... Şirketi vekilinin cevap dilekçesinden de bellidir.

Dolayısı ile davalı ... Şirketi’nin, davacıyı, davalı Belediye nezdinde çalıştırdığı en son tarihe kadar olan hizmet süresi üzerinden ve davacıyı, davalı Belediye nezdinde çalıştırdığı en son tarihte geçerli olan ücretine göre hesaplanacak kıdem tazminatından davalı Belediye ile birlikte müşterek müteselsil sorumlu olduğunun düşünülmemesi hatalıdır.

Mahkeme’nin “davacıyla bu davalı şirket arasında hiçbir dönem işçi ve işveren ilişkisinin de kurulmadığı,” şeklindeki gerekçesi açıklanan nedenler ile hatalıdır.

Diğer yandan, davalı ... Şirleti’nin cevap dilekçesinde davacının aralıklı çalıştığı da ileri sürülmüştür. Bu nedenle sorumluluklara esas hizmet süresinin tespiti bakımından;

Davacının hizmet döküm cetvelinde görünen 1,5-2 ay gibi ve sair hiç bir yerde çalışması görünmeyen boşluk dönemlerde davalı belediye nezdinde ya da davalı ... Şirketi nezdinde çalışıp çalışmadığı da araştırılarak davalıların sorumlu oldukları hizmet süreleri ve bu hizmet sürelerinin işçilik alacaklarına etkisi irdelenmelidir.

Bu araştırma bakımından, davacı asıl duruşmaya çağrılarak hizmet döküm cetvelinde çalışma görülmeyen boşluk dönemlerinde davalı Belediye’de ve/veya davalı ... şirketinde çalışıp çalışmadığı sorulmalı, davalı Belediye’den de, hizmet dökümünde boşluk olarak görünen dönemlerde davacının yaptığı işleri kimlerin, hangi sözleşmelere dayanarak yerine getirdiği, bu işlerin nasıl yürütüldüğü, fiilen bu dönemlerde davacının Belediye’de çalışıp çalışmadığı hususları sorulmalı, var ise ilgili sözleşmeler, getirtilmelidir. Söz konusu belgelerin temininden sonra davalıların sorumlu oldukları hizmet süreleri belirlenerek sonuca gidilmelidir.

Ayrıca ... Şirketi’nin son alt işveren olmaması nedeni ile ihbar tazminatından sorumlu tutulmasının mümkün olmadığı göz önüne alınmalıdır.

Bu şekilde tespit edilecek hizmet süresinin işçilik alacaklarına etkisi her bir davalı bakımından ayrı ayrı ele alınmalıdır. Eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile sonuca gidilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.