Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/31866 K.2020/16570

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 01/05/1994-01/08/2011 tarihleri arasında davalı işyerinde pide ustabaşı olarak çalıştığını, davacının 2010 yılında emekli olduğunu, kıdem tazminatını davalıdan talep ettiğini, ancak hak ettiği tazminatın ödenmediğini, davacının çalışmaya devam ettiğini, davacıya son zamanlarda zam yapılmadığını, iş akdinin haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek; kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti ve genel tatil ücreti alacaklarını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının 1994-2011 yılları arasında asgari ücretle çalıştığını, davacının kendi isteği ile ayrıldığını, davacının herhangi bir ücret alacağının bulunmadığını, davacının emeklilik hakkını elde ettiği 09/09/2011 tarihinde kıdem, ihbar tazminatları ve diğer sosyal haklarını kapsayacak şekilde yapılan protokol-ibraname gereği 50.000,00 TL ödemenin taraflar arasında kararlaştırıldığını, bu miktarın davalı tarafından her ay 5.000,00 TL'lik senetin imkansızlık nedeniyle ödenemediğini, davacıya 45.000,00 TL'nin senet mukabilinde ödendiğini, davalı işyerinin ekonomik sıkıntı yaşadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece toplanan deliller, tanık beyanları, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının değerlendirilmesinde; davacının davalı işyerinde 01/05/1994-01/08/2011 tarihleri arasında 15 yıl, 11 ay, 21 gün hizmet süresinin bulunduğu, davacının giydirilmiş aylık brüt ücretinin 3.162,89 TL olduğu, davalı vekilinin bahsettiği senetler karşılığında 09/09/2011 tarihli 'TUTANAKTIR' ibareli protokolün imza ve yazı incelemesine gönderildiği, 'TUTANAKTIR' başlıklı 09/09/2011 tarihli protokolün aslındaki ... isim yazıları ve 'okudum' sözcüğünün davacıya ait olduğu,

iş akdinin kıdem ve ihbar tazminatı ödenmesini gerektirmeyecek şekilde sona erdiğini ispat yükünün davalı işverene ait olduğu, davalı işverenin bunu ispatlayamadığı, bu nedenle davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı, davacıya 45.000,00 TL değerinde ödeme yapıldığı, bu nedenle bu miktarın kıdem tazminatından mahsubu gerektiği, davacının yıllık izinlerini kullandığını ve maaşlarının ödendiğini ispat yükünün davalı işverene ait olduğu, davalı işverenin bunu ispatlayamadığı, bu nedenle davacının yıllık ücretli izin alacağına ve maaş alacağına hak kazandığı, davacının fazla mesai yaptığını ispatladığı,

ancak fazla mesai ücretinin ödendiğini ispat yükünün davalı işverene ait olduğu, davalı işverenin bunu ispatlayamadığı, bu nedenle davacının fazla mesai ücretine hak kazandığı, ancak bir işçinin tüm hizmet süresi boyunca her gün fazla mesai yapması hayatın olağan akışına uygun olmadığından davacının fazla mesai ücreti alacağından hakkaniyet indiriminin yapılmasının gerektiği, tanık beyanlarıda dikkate alındığında davacının genel tatillerde çalıştığı anlaşılmakla genel tatil ücretine hak kazandığı, bu miktar üzerinden hakkaniyet indirimi yapılması gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı, taraf vekilleri süresinde temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-)Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin sebebi bildirilmeyen tüm, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-) 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 31. maddesinde, hakimin davayı aydınlatma ödevi düzenlenmiş olup, madde uyarınca, hakim uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabileceği, soru sorabileceği ve delil gösterilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir.

Somut uyuşmazlıkta; davalıya ait işyerinde 01/05/1994-01/08/2011 tarihleri arasında 15 yıl, 11 ay, 21 gün çalışması bulunan davacının işe başladığı 01.05.1994 tarihinden iş sözleşmesinin son bulduğu 01.08.2011 yılına kadar geçen çalışma süresi boyunca davacının hiç yıllık izin kullanmamış olması hayatın olağan akışına aykırı olduğundan, hakimin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 31. maddesinde düzenlenen davayı aydınlatma ödevi çerçevesinde; mahkemece, davacı asilin çalışma süresi boyunca ücretli izin kullanıp kullanmadığı, kullanmış ise kaç gün yıllık ücretli izin kullandığı konusunda beyanı alınmalı bundan sonra sonucuna ve tüm dosya kapsamına göre bir karar verilmelidir.

Sonuç: