Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/3505 K.2019/13147

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekilleri tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin ... Bölge Müdürlüğüne bağlı yemekli-yataklı vagonlar şefliğinde, Haydarpaşa Garından kalkan yemekli-yataklı vagonlarda, ...'nin hazır yemek hizmetlerini üstlenen alt işvereni, ... Bilişim Yemek Gıda Basın Yay. Dağt. İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd.

Şti.'ye kayıtlı olarak aşçı pozisyonunda 01/08/2006 tarihinden iş akdi işveren tarafından haksız, gerekçesiz ve bildirimsiz olarak feshedildiği 15/11/2011 tarihine kadar çalıştığını, net ücretinin 800,00 TL olduğu halde işe başladığı ilk günden itibaren maaş hesabına asgari ücret yatırıldığını, farkının ise imza karşılığında elden verildiğini, diğer bir ifade ile sigorta primlerinin eksik yatırıldığını, işe girişte müvekkiline alt işveren ... Bilişim Ltd.

Şti. tarafından 3000,00 TL bedelli bir adet kombiyo senedi, matbu ibraname ve istifa dilekçeleri imzalatıldığını, müvekkilinin maaşından yasal olmayan gerekçelerle sürekli kesintiler yapıldığını, işe başladığı günden bu yana müvekkiline asgari geçim indirimi ücretlerinin ödenmediğini, iş akdi süresince yıllık izinlerinin kullandırılmadığını gibi karşılığı ücretlerinin de ödenmediğini, tüm resmi ve dini bayramlarda, hafta tatillerinde, tatillerde tren sefer yoğunluğunun artmasına paralel olarak müvekkilinin daha da yoğun bir tempo ile çalıştığını, buna rağmen kendisine bu güne kadar fazla mesai ücreti, hafta tatili ücreti, resmi tatiller,

ulusal bayram ve dini bayramlarda çalışma ücretinin ödenmediğini iddia ederek bir kısım işçilik alacaklarının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili; müvekkilinin kuruluş tarafından işletilmekte olan bazı trenlerde yer alan yemekli vagonlar, 28/07/2009 tarihli sözleşme ile dava dışı ... Yemek A.Ş.ye kiralandığını, daha sonra söz konusu sözleşme 29/11/2009 tarihli devir sözleşmesi ile diğer davalı ... Bilişim Yemek Gıda Bas. Yay. Dağ. İnş. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.ye devredildiğini, müvekkili şirket ile davalı ...

Bilişim Yemek işyeri arasında asıl - alt işveren ilişkisinin bulunmadığını, aralarındaki sözleşmenin bir kira sözleşmesi niteliğinde olunup, şirketin çalıştırdığı işçilere karşı ...'nin bir sorumluluğunun olamayacağını, adı geçen şirketin sözleşme konusu vagon restaurantları kendi adına işletmete olduğunu, çalıştırdığı işçilere karşı da kendisinin sorumlu olacağını savunarak davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Bilişim Yemek Gıda Basın Yay. Dağt. Turz. San. ve Tic. Ltd.

Şti. vekili; davacı vekilinin dava dilekçesinde, davacının müvekkili şirkette 01/08/2006 tarihinde çalışmaya başladığını iddia ettiğini, bu iddianın doğru olmadığını, müvekkili şirketin 18/09/2007 tarihinde kurulduğunu, davacının 01/08/2006 tarihinde henüz kurulmamış olan bir şirkette çalışmaya başlamasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacının 01/12/2009 tarihinde müvekkili şirkette çalışmaya başladığını, ücretinin net 671,40 TL olduğunu, çalıştığı dönem boyunca ücretinin tam ve zamamında ödendiğini, davacının iş akdinin 16/11/2011 tarihinde çalışmaya başladığı dönemden itibaren çalışma performansının sürekli düşüş göstermesi,

verimsiz olması nedeniyle haklı olarak feshedildiğini, fesihten önce müvekkili şirketin davacıyı bu hususta defalarca uyardığını, ancak davacının tüm bu uyarılara rağmen performansını artırmaması üzerine son çare olarak iş akdini feshetmek durumunda kaldığını, davacının haftada 6 gün çalışıp, 1 gün izin yaptığını, bayram tatiline denk gelen seferleri olmuş ise buna ilişkin ücretinin de ödendiğini, yıllık izinlerini kullandığını, davacının müvekkili şirketten herhangi bir alacağının olmadığını, 19/12/2011 tarihinde imzaladığı ibraname ile de diğer işçilik alacaklarını tam ve eksiksiz olarak aldığını, fazla mesai ücreti,

izin ücreti alacağının olmadığını, kıdem ve ihbar tazminatlarının, asgari geçim indirimi alacağının ödendiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirket usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap vermemiştir. C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. D) Temyiz: Kararı davalılar vekilleri ayrı ayrı temyiz etmiştir. E) Gerekçe: 1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalılar vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacı, fazla mesai yaptığını ancak karşılığının ödenmediğini iddia ederek fazla mesai alacağı talep etmiş ancak gerek dava dilekçesinde gerek yargılama aşamasında bu iddiasını tam somutlaştırmamış, genel geçer açıklamalar ile yetinmiştir. Dinlenen davacı ve davalı tanıklarının beyanlarında da bu hususa ilişkin olarak hesaba elverişli somut açıklama yoktur.

Nitekim, dairemizde incelemesi aynı gün yapılan İstanbul Anadolu 4. İş Mahkemesi'nin 2014/171 Esas sayılı emsal niteliğindeki dava dosyasında bilirkişi bu hususa işaret ederek fazla mesai hesabı yapmamış, mahkeme bu talebi reddetmiş, davacı temyize gelmemiştir. Bilirkişinin fazla mesai somut olarak hesaba elverişli şekilde ispat edilemediği halde varsayımsal bir kabul ile fazla mesai hesaplaması ve mahkemenin bu hesaba itibarla talebi kabul etmesi yerinde değildir.

Somut ve hesaba elverişli şekilde ispat edilemeyen fazla mesai alacağı talebinin reddi yerine kabulü hatalıdır.

3- Davacının iş akdi fesih tarihi 2011 yılı olup giydirilmiş brüt ücreti hesap edilirken günlük 10 TL yemek bedeli ilave edilmiş ise de yukarıda bahsi geçen emsal nitelikteki dosyada fesih tarihi 2013 yılı olduğu halde yemek bedeli günlük 5.5 TL olarak ilave edilmiştir. Günlük 10 TL'lik yemek ücreti herhangi bir araştırma yapılmadan yine varsayımsal olarak ilave edilmiş olup bu husus da hatalıdır. 2011 yılı için ilave edilmesi gereken yemek bedelinin araştırılıp oluşacak sonuca göre ilavesi gerekirken yazılı şekilde sonuca gidilmesi hatalıdır.