Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/14725 K.2017/4768

Hüküm süresi içinde davalı ... ile ... Hizmet Taahhüt Danışmanlık Tic.Ltd.Şti. avukatları tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı isteminin özeti: Davacı vekili, bir kısım işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, ücret, yıllık izin ücreti, fazla mesai ücreti, genel tatil ücreti alacaklarını istemiştir. B)Davalı cevabının özeti: Davalı ... Şirketi ve diğer davalıların vekilleri, iddia ve taleplerin yersiz olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. C)Yerel Mahkeme kararının özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, Dairemizin bozma ilamına uyulduğu, Mahkeme hükmünün davalı ... Hizmeler Taahhüt Danışmanlık Tic. Ltd. Şti. yönünden tamamen bozulduğu, diğer davalılar yönünden onandığı ve T.C. Sağlık Bakanlığı için sadece harç yönünden bozulduğu gözetilerek; davalı ... Hizmeler Taahhüt Danışmanlık Tic. Ltd.

Şti.'nin 25.07.2012 tarihinde zamanaşımı itirazında bulunduğu anlaşılmakla yapılan değerlendirmede; taraflar arasındaki sözleşmede aksine bir hüküm yoksa genel olarak işçiler, devlet memurlarından farklı olarak, çalıştıkları ayın ücretini, bu ayın sonunda talep ve davaya hak kazandığı, aylık ücretler için zamanaşımı, her bir ayın ücretinin muaccel olduğu tarihten itibaren ayrı ayrı işlemeye başlayacağı ve beş yıl sonra zamanaşımına uğrayacağı, fazla çalışma, hafta ve genel tatilde çalışma ücretleri ile ikramiye ve sosyal yardımlara ilişkin ücretlerin doğdukları anda muaccel olduğu,

bu tarihten itibaren zamanaşımının işleyeceği, tüm bu işçi alacakları için dava açıldığında, davalının zamanaşımı savunması ile karşılaşılırsa, beş yıllık zamanaşımı süresinin, davanın açıldığı tarihten geriye doğru hesaplandığı, bu halde davanın açıldığı tarihten beş yıl önce muaccel hale gelen alacakların zamanaşımına uğradığı, yıllık izin ücretleri ise, yıllık iznin hakedildiği anda değil, iş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona erdiği anda muaccel olduğu, iş sözleşmesi devam ederken yıllık izinlerin ücreti talep edilemeyeceği, zamanaşımının da bu tarihten itibaren işlediği,

ihbar ve kıdem tazminatı alacaklarının muaccel olduğu ve on yıllık zamanaşımı süresinin işlemeye başladığı tarihin fesih tarihi olduğu, işçilerin ücretlerinin beş yıllık zamanaşımına tabi olduğu 4857 sayılı İş Kanunu’nun 23. maddesinin 8. fıkrasında açıkça düzenlendiği, 4857 sayılı İş Kanunu’nun kapsamında iş sözleşmesine dayanarak çalışan işçiler anılan kanunun 4. maddesi gereğince Borçlar Kanunu’nun 313 vd. hükümleri çerçevesinde hizmet akdine dayanarak çalışan işçilerin ücretleri de beş yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu,

iş sözleşmesinden doğan diğer borçlar, özellikle sözleşmeden doğan bir borcun ifa edilmemesi nedeniyle istenen tazminat talepleri on yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğu, 4857 sayılı Kanun kapsamındaki işçilerin fazla çalışma ücretleri ile yıllık ücretli izin ücretleri de beş yıllık zamanaşımı süresine tabi olup, fazla çalışma ücretleri fazla çalışmanın gerçekleştiği ay muaccel hale geldiği, zamanaşımı süresinin bu tarihten itibaren işlemeye başladığı;

yıllık ücretli izin ücretlerinin, işçinin izne hak kazandığı tarihte değil, işçinin işten ayrılmasıyla muaccel hale gelip bu tarihten itibaren ileriye doğru beş yıl geçtikten sonra zamanaşımına uğradığı, işçilerin ihbar ve kıdem tazminatı ücretleri de yıllık ücretli izin ücretinde olduğu gibi, işçinin ihbar ve kıdem tazminatına hak kazanacak şekilde iş sözleşmesinin sona ermesiyle muaccel hale gelir ve on yıl sonra zamanaşımına uğradığı ile ilgili hükümleri gereğince davacının ... hizmetlerinde çalıştığı dönem (20.01.2009-31.12.2009,

01.01.2011-27.01.2011) tarihleri ile zamanaşımına itirazda bulundukları tarihte işçilik alacaklarının zamanaşımına uğramadığının anlaşıldığı, hal böyle olunca ...

Hizmetleri Şirketi'nin zamanaşımı itirazının reddedildiği, davalı işverenlerin davacıya kıdem ve ihbar tazminatı ödenmeyecek şekilde iş aktinin sona erdiğini ispatlayamadığı, davacının iş aktinin davalı iş veren tarafından haksız ve geçersiz feshettiğini ispatladığı, davalılar arasında asıl iş veren ve alt iş veren ilişkisi olduğundan son alt iş veren ... Hizmet Taahüt San. Tic. Ltd.

Şirketi ile asıl iş veren Sağlık Bakanlığı'nın kıdem tazminatı, fazla mesai, ulusal bayram ve genel tatil ve yıllık izin alacaklarının yasal olarak tamamında sorumlu olduklarını, diğer davalıların ise kendi dönemlerine ilişkin bir başka anlatımla davacıyı çalıştırdıkları dönemlere ilişkin davacının hak ettiği kıdem, fazla mesai ulusal bayram ve genel tatil alacaklarından sorumlu tutulduğunu, bu tür davalarda üst işveren ile alt iş verenlerin sorumlu oldukları, yargıtayın yerleşik ve istikrar kazanan içtihatlarında da açıkça sabit olduğu (YHGK 2010/21-739 E. 2011/5 K., YHGK 2004/11-254 E. 2004/295 K., YHGK 2004/10-233 E. 2004/262 K.,

Y 21 HD 2003/3861 E. 2003/4393 K., Y 21 HD 2003/10077 E. 2003/9350 K. , Y 21 HD 1996/3281 E. 1996/5643 K.Y 9. HD 11.04.2005 tarih ve 2004/20368 E. 2005/12913 K. Y 9. HD 08.07.2004 tarih ve 2004/17098 E. 2004/17431 K., 9. HD 11.05.2004 tarih ve 2004/1126 E. 2004/11275 K. , YHGK 12.05.2004 tarih ve 2004/11-254 E. 2004/295 K., YHGK 14.11.2001 tarih ve 2001/9-711 E. 2001/820 K. , 21. HD 2003/3861 E. 2003/4393 K. , 10. HD 2006/9448 E. 2006/15892 K., 10. HD 2007/10123 E. 2007/11781 K. , 9. HD 2005/36137 E. 2005/39139 K.) kıdem tazminatının 400,00-TL'lik kısmına fesih tarihi olan 27/01/2011 tarihinden itibaren,

kalan kısma ise ıslah tarihi olan 18/16/2012 tarihinden itibaren, diğer tüm alacaklara davalının dava tarihinden önce temerrüde düşürülmediği anlaşıldığından dava dilekçesinde belirtilen miktarlar bakımından dava tarihinden itibaren, ıslah dilekçesi ile artırılan meblağlar bakımından ise ıslah dilekçesi tarihinden itibaren faize hükmedildiği gerekçesi ile davalı ... Şirketi bakımından davanın kabulüne karar verilmiş, diğer davalılar bakımından hüküm kurulmamıştır.

D)Temyiz:

Karar süresi içinde davalı ... Şirketi vekili ve davalı Bakanlık vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E)Gerekçe:

Bozm ...n sonra, bozma kapsamı dışında kalan talepler ve taraflar yönünden yeniden hüküm kurulmasının gerekip gerekmediği konusunda uyuşmazlık vardır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 10/10/2012 tarihli ve 2012/9-851 Esas-2012/705 Karar sayılı kararında özetle; bozm ...n sonra yapılan yargılama sonucunda verilecek kararlarda, bozma konusu yapılmasa da her bir taleple ilgili olarak yeniden ayrı ayrı hüküm kurulması gerektiği belirtilmiştir.

Mahkeme tarafından bozma sonrası yapılan yargılama sonucunda “Mahkeme hükmünün davalı ... Hizmeler Taahhüt Danışmanlık Tic. Ltd. Şti. yönünden tamamen bozulduğu, diğer davalılar yönünden onandığı ve T.C. Sağlık Bakanlığı için sadece harç yönünden bozulduğu” şeklinde karar verilmesi, yukarda özetlenen Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun kararına ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na uygun değildir.

Mahkeme tarafından bozm ...n sonra verilecek kararda bozma kapsamı dışında kalsın ya da kalmasın her bir taleple ve ayrıca her bir davalı ilgili olarak HMK'nun 297 maddesine uygun şekilde yeniden hüküm kurulmalıdır.

Sonuç olarak, yazılı gerekçe ile davalı ... Şirketi dışındaki davalılar hakkında yeniden hüküm kurulmaması hatalıdır.