Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2017/7553 K.2017/21151

Yerel mahkemece, asıl davanın ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davalılardan ... avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı Bölge Çalışma Müdürlüğü’ne verdiği dilekçe ile tahkikat evrakının 5521 sayılı Yasa’nın 10. maddesi uyarınca Mahkeme’ye gönderilmesini talep etmiş, tahkikat evrakı bu talep üzerine 16/11/2012 tarihli yazı ekinde Mahkeme’ye gönderilmiştir.

Bölge Çalışma Müdürlüğü’nün tahkikat evrakını 5521 sayılı Yasa’nın 10. maddesi uyarınca Mahkeme’ye göndermesi bir ihbar niteliğinde olup, Mahkeme tarafından davacıya dava dilekçesini hazırlayıp, harcını ikmal edip, davalıya tebliğ ettirmesi için süre verilmesi gerekir.

Harca tabi bir davanın harçsız açılması yada talebin harç yatırılmadan artırılması hallerinde uygulanacak olan usul 492 sayılı Harçlar Yasası’nın 27, 28 ve 30.maddelerinde belirtilmiştir.

492 sayılı Harçlar Yasası’nın 27/1. maddesi, maktu harcın işlem yapılmadan önce ödeneceği hükmünü,

27/2. maddesi “Harç peşin veya süresinde ödenmemiş ise, mütaakip muamelelere ancak harç ödendikten sonra devam olunur. “ hükmünü,

28/1.. maddesi “ karar ilam harcının ¼’ ünün peşin alınacağı hükmünü,

30.maddesi ise “Muhakeme sırasında tesbit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için muhakemeye devam olunur, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 409. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması, noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır.” hükmünü içermektedir.

Bu yasal düzenlemelerin doğal sonucu olarak harcı yatırılmayan dava görülemez.

Somut uyuşmazlıkta, davacı Bölge Çalışma Müdürlüğü’ne tahkikat evrakının Mahkemeye gönderilmesi için verdiği dilekçede taleplerini tek tek, miktar belirterek bildirdiğinden bu dilekçe dava dilekçesi niteliğindedir.

Mahkemece dava dilekçesinin esas defterine kaydından sonra yapılan 01.06.2010 tarihli tensip zaptının 2 numaralı ara kararı ile davacıya eksik harcı ve başvuru harcını tamamlaması için duruşma gününe kadar süre verilmiş, ancak bu tensip zaptı gereği için davacıya tebliğ edilmediği gibi, yargılamanın devamı sırasında tensibin 2 numaralı ara kararından bir daha söz edilmemiş, bu ara kararının gereği davacı vekili yada Mahkemece yerine getirtilmemiştir.

Mahkemece ıslah harcı yatırılmış isede, asıl davada dava başvuru ve peşin harç yatırılmadan davaya devam edilerek karar verilmiş, hüküm fıkrasında hesaplanan karar harcının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Mahkemece dava başvuru ve peşin harç yatırılmadan davaya devam edilmesi yukarıda açıklanan yasal düzenlemelere aykırıdır.

Mahkemece yapılması gereken iş, davacıya 492 sayılı Harçlar Yasası’nın 30. maddesine uygun süre verip, sonucuna göre karar vermektir.

Mahkemece harca tabi olup, başvuru ve nisbi harcı yatırılmayan ve yargılama süresince tamamlatılmayan davanın görülemeyeceği düşünülmeden yargılamaya devam edilerek karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.