Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2018/8599 K.2018/18037

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti: Davacı vekili; müvekkilinin davalı gümrük müşaviri ...'in yanında ve ...'in görevlendirmesi ile 03/09/2009 tarihinden bu yana gümrük tespit uzmanı olarak çalıştığını, iş akdinin haksız feshedildiğini, alacaklarının ödenmediğini iddia ederek, kıdem ve tazminatları ile yıllık izin ve ücret alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir. B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; davacının müvekkilinin yanında gümrük tespit uzmanı olarak çalıştığını, davacının dayısına ait olan ... Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş ile müvekkili davalı arasında ticari anlaşmazlıklar çıkması nedeniyle bu şirketle müvekkili arasında husumet oluştuğunu, ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen dava sırasında ...

Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin usulsüz bir fatura düzenleyip müvekkiline gönderdiğini, bu faturayı davacının tebliğ aldığını ve müvekkiline bu durumu bildirmediğini, davacının müvekkilinin yanında çalışmadan önce ... Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş. 'de üst düzey yetkili olarak çalıştığını, müvekkilinin duyumlarına göre de halen ...

Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş.'de çalışmakta olduğunu, davacının gerçeği yansıtmayan faturayı tebliğ alması ve müvekkiline geç bildirmesi nedeniyle iş akdinin haklı nedenle feshedildiğini, alacağı bulunmadığını savunarak davanın reddini talep etmiştir

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece verilen ilk karar davalı vekilinin temyizi üzerine Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 11/05/2015 tarihli 2014/5177 E. 2015/17117 K. sayılı ilamı ile özetle; "... Uyuşmazlık iş sözleşmesinin feshinin haklı olup olmaması noktasında toplanmaktadır. Davacı iş sözleşmesinin haksız feshedildiğini iddia etmiş, davalı, usulsüz düzenlenen ve içeriği gerçeği yansıtmayan faturanın davacı işçi tarafından tebliğ alındığını ve süresinde davalıya bildirilmediğinden itiraz süresinin ortadan kaldırıldığını, iş akdinin bu gerekçe ile haklı nedenle feshedildiğini savunmuştur.

Mahkemece davacı tanıklarının beyanları dikkate alınarak davacının ... Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından kesilen faturayı alıp alamayacağını davalıya telefon ederek sorduğu ve alarak davalı ...'in adresine gönderdiğinin anlaşıldığını, davalının bu suretle faturadan haberdar olduğunu ve faturanın itiraz süresi içerisinde davacıdan bu faturayı temin ederek itiraz edebileceğinin anlaşıldığını, kaldı ki esasen davacının davalının yanında çalışan biri olarak ...

Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş tarafından düzenlenen faturayı davalıya tebliğ etmek zorunda da olmadığı, dosya kapsamından davalının iş aktini faturanın kendisine ulaşmasından itibaren 6 gün içerisinde feshedip feshetmediğinin tam olarak anlaşılamadığı, bu nedenle bu durumun davacı lehine değerlendirilerek davalı işverenin iş aktini haklı nedenle feshettiğine dair dosyaya yeterli delil ve belge sunmaması gerekçesiyle davacının kıdem ve ihbar tazminatları taleplerinin kabulüne karar verilmiş ise de varılan sonuç eksik inceleme nedeniyle hatalıdır.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden dava dışı ... Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş tarafından düzenlenen 01/09/2010 tarihli 175.017,60 TL bedelli faturanın davalı yetkilisi sıfatıyla davacı işçi tarafından 02/09/2010 tarihinde teslim alındığı tartışmasızdır.

Davalı bu faturanın usulsüz olduğunu, faturadan geç haberdar edildiğini ve itiraz süresini kullanamadığını savunmaktadır. Davalı işeveren faturanın kendilerine geç gönderildiğine ilişkin olarak posta zarfı sunmuş olup, zarfın üzerinde yer alan gönderim tarihi 27/10/2010'dur. Ayrıca davalı bu fatura ile ilgili olarak 19/01/2012 tarihli dilekçe ile ... Vergi Dairesi Başkanlığı İhbarlar Denetim Genel Müdürlüğü'ne başvurup, başvurusunda faturanın usulsüz olduğunu ve kendilerine ulaştığı tarihin ertesi günü noter aracılığıyla dava dışı şirkete iade edildiğini belirtmiştir.

Mahkemece yapılacak iş konusunda uzman bir bilirkişiden rapor alınarak faturanın usulsüz olup olmadığı üzerinde durmak ve hak düşürücü sürenin belirlenmesi bakımından davalının faturayı hangi tarihte dava dışı ... Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş.' ye iade ettiğini tespit etmekten ibarettir. Eksik inceleme ile hüküm kurulması hatalıdır.

3-Taraflar arasında işçiye ödenen aylık ücretin miktarı konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Davacı 1.500,00 TL net ücret aldığını iddia etmiş, işveren bordrodaki ücreti savunmuş, bordrodaki ücretin 1.200,00 TL brüt olduğu anlaşılmıştır.

Bilirkişi tarafından iddiaya ve savunmaya göre olan ücrete göre ikili hesap yapılmış, mahkemece iddiaya itibarla hesap yapan seçeneğe göre hüküm kurulmuş ise de, varılan sonuç hatalıdır. Yapılan emsal ücret araştırmasından sonuç alınamamış olup, davacı tanıkları dava dışı ... Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş. çalışanlarıdır. Mahkemece ücretin savunmaya göre belirlenmesi gerektiğinin gözetilmemesi isabetsizdir.

4-Davacının iş akdi 10/11/2010 tarihinde feshedilmiş olup, mahkemece davacının son ay çalışmasının 10 gün olduğu gözetilmeden Kasım ayı ücretinin 30 gün üzerinden hesap edilerek hüküm altına alınması da hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir. " gerekçesiyle bozulmuştur.

Bozma kararı sonrası mahkemece bozma ilamına uyularak davanın kısmen kabulüne hükmedilmiştir.

D) Temyiz: Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Yukarıda açıklandığı üzerine Dairemizin 11/05/2015 tarihli ve 2014/5177 E. 2015/17117 K. sayılı ilamının feshe yönelik 2. bendinde, işveren tarafından gerçekleştirilen feshin haklı olup olmadığı belirlenirken eksik incelemeye dayanıldığı belirtilmiş ve mahkemece yapılması gereken işlemler açıklanmıştır.

Mahkemece karar gerekçesinde bu bende yönelik hiçbir açıklama yapılmadan kıdem ve ihbar tazminatı aynen kabul edilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, davalı işveren, usulsüz düzenlenen ve içeriği gerçeği yansıtmayan faturanın davacı işçi tarafından tebliğ alındığını ve süresinde davalıya bildirilmediğinden itiraz süresinin ortadan kaldırıldığını, iş akdinin de bu nedenle haklı nedene dayalı olarak feshedildiğini savunmaktadır.

Davalı işverenin, dava dışı ... Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş. aleyhine açtığı alacak davasının ... (Kapatılan) 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde yapılan yargılaması sonunda 05.10.2012 tarih, 2012/55 Esas 2012/40 karar sayılı kararı ile ve bu kararın Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 06/11/2013 tarih ve 2013/1569 esas 2013/19774 Karar sayılı ilamıyla bozulması sonucu ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/1498 Esas, 2017/102 Karar sayılı, 22/02/2017 tarihli kararı ile 01/09/2010 tarihli 175.017,60 TL bedelli faturanın gerçeği yansıtmadığı kabul edilmiş olup, dosyanın 2018/2319 E. sayısına kayıtlı olarak Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin arşivinde bulunduğu UYAP sisteminden yapılan sorgulamadan anlaşılmıştır.

Mahkemece haklı feshe gerekçe yapılan bu faturanın gerçeği yansıtmadığına yönelik ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/1498 Esas sayılı dosyası da değerlendirilerek, davacı işçinin faturayı 02/09/2010 tarihinde teslim aldığı, işverene gönderdiği zarf üzerinde 27/10/2010 tarihinin bulunduğu, işverenin ...

Vergi Dairesi Başkanlığı İhbarlar Denetim Müdürlüğü'ne yaptığı başvurusunda faturanın kendisine ulaşmasına müteakip ertesi gün iade ettiğini belirttiği, faturanın noter ihtarnamesi ile ...

Elektronik Aletler Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye iade tarihinin 05/11/2010 olduğu, dolayısıyla davalı işverenin faturayı 04/11/2010 tarihinde aldığı, fesih tarihinin 10/11/2010 olduğu, davacı işçinin işveren yanında çalışırken tebliğ aldığı faturayı posta yoluyla işverenine göndermesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğu da gözetilerek bir karar verilmelidir.

Mahkemece uyulmasına karar verilen bozma ilamının 2 numaralı bendinin gereği yerine getirilmeden karar verilmesi isabetsizdir.

3-Dairemizin bozma ilamının 3 numaralı bendinde ; "...ücretin savunmaya göre belirlenmesi gerektiğinin gözetilmemesi isabetsizdir. " denilmiştir.

Bozma öncesi ve bozma sonrası aldırılan raporlarda savunmaya göre olan ücrete göre de hesap yapılmasına rağmen, mahkemece yine iddiaya göre ücret esas alınarak karar verilmiştir.

Açıklanan şekilde mahkemece uyulmasına karar verilen bozma ilamının 3 numaralı bendinin gözden kaçırılması da isabetsiz olup, bozmayı gerektirmiştir.

F) Sonuç: