Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2020/3875 K.2021/3421

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı asıl işveren ...'nin Çatalağzı Termik Santrali işyerinde taşeron firma olan alt işverenler nezdinde 2001 yılından beri çalışmakta iken termik santralin 2014 yılında özelleştirilmesi sonucu son alt işveren olan ... Ltd. Şti. ile olan sözleşmesinin iptali sonucu davacı işçinin iş akdinin 12.01.2015 tarihinde haksız olarak feshedildiğini, aradaki ilişkinin muvazaalı olduğunu ileri sürerek, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık ücretli izin alacaklarını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, husumet, yetki, görev itirazlarında bulunmuş, davanın yasal zamanaşımı süresinde açılmadığını, müvekkili teşekkülün asıl işveren olduğu yönündeki iddianın tamamen hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacının çalıştığı dönemlere ait kıdem, ihbar, yıllık izin ücretlerinin tamamını tahsil ederek işten ayrıldığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

İlk Derece Mahkemesince, yapılan yargılama sonucunda toplanan deliller ve bilirkişi raporuna dayanılarak, yazılı gerekçe ile davalı ile ihbar olunanlar arasında muvazaalı bir ilişki bulunmadığı kabul edilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu :

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, taraflar vekillerince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesi, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle taraflar vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermiştir.

Temyiz Başvurusu :

Bölge Adliye Mahkemesinin kararına karşı taraf vekilleri tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur.

Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalı vekilinin tüm davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davacı işçi, davalı ile dava dışı şirketler arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğu iddiasında bulunmuş, tazminat ve işçilik alacaklarına esas alınacak ücretinin davalı işverenin emsal işçilerinin ücretlerine göre belirlenmesini talep etmiştir.

Dosyada yer alan davalı ile dava dışı şirketler arasındaki hizmet alım sözleşmelerinde işin tanımının, “... Çatalağzı Termik Santrali İşletme Müdürlüğü, 2 yıllık 181 kişilik kömür boşaltma, kül cüruf atma, inşaat işleri, atölye temizliği ve teknik temizlik hizmetlerinin yapılması işi” şeklinde düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesi emsal kararları ile davacının çalıştığı alt işverenler ile davalı ... arasındaki asıl-alt işverenlik ilişkisinin muvazaalı olduğunun kesinleştiği, davacının ücret farkı ile ilave tediye alacağı talebiyle açtığı ve onanarak kesinleşen ... 7. İş Mahkemesi'nin 2014/781 esas, 2016/42 karar sayılı dosyası ile dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davalı ile ihbar olunanlar arasındaki ilişkinin muvazaalı olduğu ve davacının başından itibaren asıl işveren olan davalı ... işçisi olduğunun kabulü gerekir (22. HD. 2017/34957-14820 E.K.; 2016/18246-2019/3397 E.K.; 2017/37467-19417 E.K.; 2017/31021 E.- 2020/7087 K.; 2016/18246 E., 2019/3397 K.).

Bu itibarla, davacının çalıştığı alt işverenler ile davalı ... arasındaki asıl-alt işverenlik ilişkisinin muvazaalı olduğunun ve davacının başından itibaren asıl işveren olan davalı ... işçisi olduğunun kabulüyle davacının tazminat ve alacakları bu kabule göre hüküm altına alınmalı, ancak davacının sendika üyesi olmadığı ve dayanışma aidatı da ödemediği gözetildiğinde; gerekirse bilirkişi raporu alınmak suretiyle, davalı işveren işyerinde davacı ile aynı işi yapan ve sendika üyesi olmayan emsal işçi olup olmadığı belirlenerek emsal işçi olması halinde davacının tazminat ve alacakları emsal işçi ücretine göre hesaplanıp hüküm altına alınmalı;

sendikalı olmayan emsal işçi bulunmadığının anlaşılması halinde ise, davacının tazminat ve alacakları almakta olduğu ücret üzerinden hüküm altına alınmalıdır.

Eksik incelemeyle yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.