Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2021/12344 K.2021/16458

...

DAVA TÜRÜ : ALACAK

...

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin Karayolları 8. Bölge Müdürlüğü Trafik Güvenliği Başmühendisliği emrinde hizmet alımı yoluyla taşeron işçisi olarak 01.06.2001 tarihinde işe başladığını, 04.07.2006 tarihinde daimi işçi kadrosuna geçirilerek çalışmaya devam ettiğini, şu anda ağır makine yağcısı pozisyonunda görünmekte olup, Bölge Müdürü oluruyla ilk kadrolu olduğu günden itibaren yine trafik büro görevlisi ve mutemetlik görevlerini yürüttüğünü, müvekkilinin ilk işe başladığı 01.06.2001 tarihinden itibaren ... işçisi olduğunun ...

İş Mahkemesinin 2014/595 esas 2016/9 karar sayılı ilamıyla tespit edildiğini, tespite dair hükmün Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesinin 2016/3771 esas, 2019/1746 karar sayılı ilamıyla tespit kısmı yönünden bozma yapılmayıp alacaklar yönünden 29.09.2009 sonrası alacakların zamanaşımına uğramadığı gerekçesiyle alacak talebinin reddine dair hükmün bozulduğunu, ...

İş Mahkemesinin 20/05/2019 tarih, 2019/274 esas 2019/458 karar sayılı kararı ile davacının ilk işe giriş tarihi olan 01/06/2001 tarihinden itibaren ... işçisi sayılması gerektiğinin tespitine ve davacının ilk işe giriş tarihi 2001 tarihi olduğundan Toplu İş Sözleşmelerinde belirlenen 01/03/2005 tarihinden önce işe başlayanlara uygulanan ücret skalası üzerinden maaş ve diğer ücretlerini alması gerektiğinin tespitine yönelik hüküm kurulduğunu, verilen hükmün Yargıtay (Kapatılan) 22. Hukuk Dairesi'nin 23/10/2019 tarih, 2019/6784 esas 2019/19712 ilamıyla onandığını belirterek,

müvekkilinin 04.07.2006 tarihinden itibaren Yol-İş Sendikası üyesi olduğunu, ... adına işveren Sendikası ile Yol-İş Sendikası tarafından imzalanan 11. dönem Toplu İş Sözleşmesine göre 01.03.2005 tarihinden önce ilk defa işe girenler için Toplu İş Sözleşmesi Ek-l/B’de belirlenen skaladaki pozisyonu karşılığındaki ücreti alacağının kararlaştırıldığını, kendisine ücretleri ve tüm ödemelerin 01.03.2005 tarihinden sonra ilk defa işe başlayanlara uygulanan 2. skaladaki ücretler üzerinden ödendiğini, oysa müvekkilinin ilk işe başladığı tarih olan 01.06.2001 tarihinden itibaren karayolları işçisi olduğundan ve ilk işe giriş tarihi 2001 olduğundan,

kendisine 01.03.2005 tarihinden sonra ilk defa işe girenlere uygulanan skala üzerinden ücretlerinin ödenmesi nedeniyle aylık ücretinin, Toplu İş Sözleşmesi 66.maddesindeki ek ödemenin, 77. maddesindeki yıpranma priminin, 99. maddedeki fazla çalışma alacağının ayrıca 6772 sayılı yasadan kaynaklanan ilave tediye alacağının da eksik ödendiğini, çalıştığı süreçte yürürlükte olan Toplu İş Sözleşmelerine göre yukarıda belirtilen alacaklarının eksik ödendiğini ileri sürerek fark alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; husumet itirazı ve zamanaşımı def’inde bulunarak davacının 01.06.2001 -28.06.2006 tarihleri arasında değişik müteahhit firmalar bünyesinde çalıştığını İdarenin daimi kadrosunda çalışan bir işçi olmadığını, davacının 01.03.2005 tarihinde önce işe girenler için uygulanan skalaya göre değerlendirilme isteğinin usul ve yasalara aykırı olduğunu, davacının 2006 yılından sonra İdare işçisi olarak işe girdiği, kadro ve derecesinin bu tarihten sonra işlemeye başladığını belirtilerek; davanın husumet yokluğundan ve esastan reddine karar verilmesini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

Mahkemece, aynı mahkemenin 2019/274 esas sayılı dosyası ile davacının ilk işe giriş tarihi olan 01/06/2001 tarihinden itibaren davalı ... işçisi sayılmasının gerektiğinin tespitine, davacının ilk işe giriş tarihi 2001 tarihi olduğundan Toplu İş Sözleşmesi'nde belirlenen 01/03/2005 tarihinden önce işe başlayanlara uygulanan ücret skalası üzerinden maaş ve diğer ücretlerin alınması gerektiğinin tespitine hükmedilerek bu kararın Yargıtay tarafından onanarak kesinleştiği, davacının Yol-İş Sendikası üyesi olduğu ve kendisine Toplu İş Sözleşmesi hükümleri uygulandığı bu nedenle bilirkişi Av. ... tarafından düzenlenen raporun hüküm kurmaya elverişli olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Davacının fark alacaklarının hesaplanmasına ilişkin yevmiyesinin tespiti taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Eldeki dava, davalının alt işverenleri ile yaptığı hizmet alım sözleşmelerinin muvazaalı olduğunun kesinleşen yargı kararıyla tespit edilmesinin ardından açılan alacak istemine ilişkindir.

Davacı dava dilekçesinde 01.06.2001 tarihi olan ilk işe giriş tarihinin kadroya geçişi sırasında dikkate alınmayıp kendisine 01/03/2005 tarihinden sonra işe başlayanlara ilişkin Toplu İş Sözleşmesi 2. skaladaki ücretin ödenmesinin hatalı olduğunu, Toplu İş sözleşmesi Ek-l/B’de belirlenen 01.03.2005 tarihinden önce işe girenlere ilişkin ücret skalasının uygulanması gerektiğini iddia etmiştir.

Kesinleşen Yargıtay ilamı nedeniyle davacıya 01/03/2005 tarihinden önce işe girenlere yönelik ücret skalasının uygulanması gerektiği açıktır.

Hesaplamalar yönünden dosyada alınan iki bilirkişi raporu ile davacı ve davalının ayrı ayrı verdiği bilirkişi raporuna itiraz dilekçesi ekinde kendi yaptıkları hesaplama mevcuttur.

Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda; işe girişinden 01.03.2009 tarihine kadar davacının çalışmalarının 7 tam yıl olup 3 derece 4 kademeye denk geldiği, 01.03.2009 tarihi itibariyle derece ve kademesinin 4/8 olup Toplu İş Sözleşmesinin 01.01.2005 tarihinden önce işe girenler için uygulanan tabloda yevmiyesi 59,20 TL iken kendisine aynı tarihte 33.85 TL yevmiye ödendiği, aradaki farkın 25,35 TL olduğu, yevmiye farkının aldığı ücrete oranlaması yapıldığında 25,35/33.85x100=74.88 oranında eksik ödeme yapıldığı, zamanaşımı dikkate alınarak 2014-2019 tarihleri arası yapılan ödemelerin bu yevmiye paritesi esas alınarak arttırılmasının gerektiği değerlendirmesiyle hesaplamalar yapmıştır. Rapora davalı tarafça itiraz edilmiştir. İlk rapora da davacı tarafından itiraz edilmiştir.

Yapılacak iş, davacının 01.06.2001 tarihinde ilk işe girişinden beri kurum işçisi olduğu gözetilerek Toplu İş Sözleşmelerinin 01.03.2005 tarihinden önce işe girenlere uygulancak ücret cetveli Ek 1/A/a skalasından davacının alması gereken yevmiyesi ve aldığı yevmiye arasındaki farkın bordrolardaki gün sayısına göre tespit edilip zamanaşımı gözetilerek kendisine ödenecek olan miktarlardan dönemsel kendisine ödenen miktarlar mahsup edilip fark alacakları denetime elverişli bir şekilde tespit edilmelidir. Ayrıca her iki rapor arasındaki çelişkiler giderilip hüküm kurulmalıdır.

Davacının tüm alacakların tespitinde yevmiye tespiti önem arzettiğinden tüm alacaklar yeniden hesaplanmalıdır.

Anılan hususlar gözetilmeksizin, raporlar arasındaki çelişki giderilmeksizin, denetime elverişli olmayan rapora göre İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde hüküm tesisi ve bu karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddi kararı hatalı olup, bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç: