Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2021/2348 K.2021/8490

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, süresi içinde duruşmalı olarak temyizen incelenmesi davacı ve davalılardan ... vekillerince istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 27/04/2021 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalı ... adına vekili Avukat ... geldi. Davacı ile diğer davalı ...Ş. adlarına kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalılardan Çoruh Elektrik Dağıtım A.Ş.’nin asıl işverenliğinde en son davalı ... Elektrik İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şirketi işçisi olarak endeks okuma, 2. ihbarname dağıtımı, enerji kesme-açma işinde çalıştığını, iş sözleşmesinin 28.06.2014 tarihinde haksız olarak feshedildiğini, fazla mesai yaptığını, hafta tatilleri ile milli bayram ve genel tatil günlerinde çalıştığını, 2014 yılı Mart, Nisan ve Haziran aylarına ait primlerinin ödenmediğini, yıllık izinlerini kullanmadığını iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatı ile bazı işçilik alacaklarının davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... Ltd. Şti. vekili, davacının 21 arkadaşı ile birlikte 30.06.2014 tarihinden itibaren işe gelmediğini, hakkında devamsızlık tutanakları düzenlenerek noterden mazeretini belgelendirmesinin talep edildiğini, mazerete ilişkin beyanda bulunulmaması nedeni ile iş sözleşmesinin devamsızlıktan haklı nedenle feshedildiğini, kıdem ve ihbar tazminatı talep edemeyeceğini, davacının çalışma gün ve saatlerinin GPRS cihazı ile kayıt altına alındığını, 45 saati aşan çalışmasının, hafta tatilleri ile milli bayram ve genel tatil günlerinde çalışmasının olmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı ...Ş. vekili, davalının ihale makamı olduğunu, diğer davalı ile aradaki ilişkinin asıl-alt işveren ilişkisi olmadığını, alacakların zamanaşımına uğradığını belirtmiş ve davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemesi Kararının Özeti:

Yargıtay (Kapatılan) 7. Hukuk Dairesinin 21.11.2016 tarihli bozma ilamına mahkemece uyularak yapılan yargılama sonucunda toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar, süresi içerisinde davacı ve davalı ... Elektrik İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça ve yasaca cevaz bulunmamasına göre, davacının ve davalı ... Elektrik İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda “usuli kazanılmış hak” kavramına ilişkin açık bir hüküm bulunmamakla birlikte, bu kurum, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir davada, mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Yargıtay’ın vermiş olduğu bozma kararına uymuş olan yerel mahkeme, bozma kararı doğrultusunda inceleme yapmak ve hüküm kurmak zorundadır. Bozmaya uyulmakla bozma lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak doğmuş olur. Hükmün bir kısmının bozma kapsamı dışında bırakılmasının amacı, bu kısımların doğru olduğunu belirlemek, bozmanın sınırlarını çizmek ve bu şekilde usuli kazanılmış hakları oluşturup, korumaktır. Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir. Kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur.

Somut uyuşmazlıkta, Mahkemece bozma ilamı doğrultusunda rapor almak üzere dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, yapılan hesaplamada bozma kararı öncesi alınan bilirkişi raporundaki hesaplama verileri dikkate alınmadan farklı ücret verilerine göre hesaplama yapılmıştır. Şöyle ki, fazla mesai ücreti, ulusal bayram ve genel tatil ücreti ile hafta tatili ücretleri hesaplanırken bozma kararı ile kesinleşen dönemsel ücretler dikkate alınmadan bilirkişinin yeni bir ücret belirleyerek sonuca gitmiş olması hatalı olmuştur. Bozma kapsamı dışında kalan dönemsel ücretler, kararı sadece davalıların temyiz etmesi nedeniyle artık kesinleşmiş olup bozma öncesi alınan rapordaki ücretler baz alınarak hesaplamaya gidilmesi gerekirken açıklanan şekilde hesaplama yapılması hatalı olmuştur.

3-Yine ilk bozma kapsamı dışında kalan 07.03.2004-03.01.2011 tarihleri arası tanık beyanlarına göre tespit edilen dönem yönünden haftalık 2.5 saat üzerinden fazla mesai ücreti hesaplanması gerekirken 2.16 saat kabulü ile hesaplama yapılması başka bir bozma sebebidir.

4-Kabule göre de karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin 13/1. maddesi gereğince, bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için bu Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7.maddenin ikinci fıkrası, 10. maddenin üçüncü fıkrası ile 12. maddenin birinci fıkrası, 16. maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) bu Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir.

Somut uyuşmalıkta, davalı ... Elektrik İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden reddedilen alacak miktarı 19.501,79TL, davalı ...Ş. yönünden reddedilen alacak miktarı ise 12.991,17 TL olup, buna göre karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin 13/1. maddesi gereğince davalılar lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olmuştur. Ancak, kabul şekline göre hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğu tespit edildiğine göre, bozmadan sonra hüküm altına alınacak veya reddedilecek alacak miktarları yönünden vekalet ücreti hakkında yeniden bir değerlendirme yapılması gerektiği de göz önünde bulundurulmalıdır.

5- 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun eki olan ve karar tarihinde yürürlükte olan 84 sayılı Harçlar Kanunu Genel Tebliği’nin (1) sayılı Yargı Harçları Tarifesi’nin A/III-1. maddesi gereğince, konusu belli bir değerle ilgili bulunan davalarda esas hakında karar verilmesi halinde hüküm altına alınan anlaşmazlık konusu değer üzerinden binde 68,31 oranında karar ve ilam harcı alınır.

Somut dosya bakımından, hüküm altına alınan toplam miktar üzerinden karar ve ilam harcı hesaplanmalı, her bir davalı hakkında aleyhine hüküm altına alınan miktar gözetilerek harçtan sorumluluğa karar verilmelidir. Davacı tarafça yatırılan peşin harç ve ıslah harcının iadesine hükmedilirken de davalıların sorumlu olduğu miktarlar ayrı ayrı belirlenmelidir. Davalıların sorumlu olduğu harç miktarları hatalı şekilde hesaplanmış olup bu hususu ayrıca bozmayı gerektirmiştir.

6-Davalı ...Ş. tarafından yapılan yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre davacının sorumlu olduğu miktar belirlenirken de, bu davalı yönünden talep edilen miktardan hüküm altına alınan miktar düşüldükten sonra reddedilen kısım belirlenerek oranlama yapılması gerekirken hesap hatası yapılarak yazılı şekilde sonuca gidilmesi de bir başka hatalı yöndür.